Khi Việt Nam trở thành điểm hẹn của nghệ thuật thế giới

Nhiều tác phẩm kinh điển được biểu diễn tại Việt Nam

Nếu trước đây, khán giả trong nước muốn thưởng thức những tác phẩm ballet kinh điển hay các chương trình nghệ thuật hàn lâm phải ra nước ngoài, thì nay nhiều tác phẩm nổi tiếng của thế giới đã được biểu diễn ngay tại Việt Nam.

Đầu năm 2026, chuỗi chương trình biểu diễn của Nhà hát Russian State Ballet (Liên bang Nga) tại Nhà hát Hồ Gươm đã tạo dấu ấn sâu đậm với hai kiệt tác ballet bất hủ “Kẹp hạt dẻ” và “Romeo và Juliet”. Đây đều là những tác phẩm tiêu biểu của nghệ thuật ballet hàn lâm Nga, nổi bật bởi kỹ thuật biểu diễn chuẩn mực, ngôn ngữ múa tinh tế và chiều sâu cảm xúc.

Việc một đoàn nghệ thuật danh tiếng của Nga lựa chọn Việt Nam là điểm lưu diễn cho thấy sức hấp dẫn ngày càng lớn của thị trường biểu diễn trong nước. Đồng thời, đây cũng là minh chứng cho năng lực tổ chức, cơ sở hạ tầng biểu diễn và sự quan tâm ngày càng cao của công chúng Việt Nam đối với nghệ thuật hàn lâm.

Tiếp đó, sự xuất hiện của vở múa “Duyên ngày nợ đêm” do biên đạo người Pháp gốc Algeria Hervé Koubi dàn dựng tiếp tục mang đến cho khán giả Việt Nam một trải nghiệm nghệ thuật đặc sắc. Sự kết hợp giữa ngôn ngữ múa đương đại với các yếu tố văn hóa truyền thống đã tạo nên sức hấp dẫn riêng của tác phẩm, đồng thời phản ánh xu hướng giao thoa văn hóa trong nghệ thuật biểu diễn hiện nay.

Không chỉ ở lĩnh vực múa, nhiều chương trình hòa nhạc giao hưởng, nhạc kịch, opera, jazz hay các festival nghệ thuật quốc tế cũng liên tục được tổ chức tại Hà Nội, TPHCM và nhiều địa phương khác. Sự đa dạng về loại hình nghệ thuật cho thấy Việt Nam đang từng bước hội nhập sâu rộng với đời sống văn hóa thế giới.

Thực tế này phù hợp với mục tiêu được nêu trong Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó xác định xây dựng Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật tầm cỡ khu vực và quốc tế; tiếp thu có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại, đồng thời lan tỏa các giá trị văn hóa Việt Nam ra thế giới.

Văn hóa nâng tầm vị thế quốc gia

Việc thu hút các chương trình nghệ thuật quốc tế không đơn thuần nhằm đáp ứng nhu cầu thưởng thức của công chúng mà còn mang ý nghĩa phát triển kinh tế và nâng cao sức mạnh mềm của quốc gia. Với những điều kiện lý tưởng từ thiên nhiên, chính sách cởi mở và sự quan tâm của các đoàn nghệ thuật quốc tế, Việt Nam cũng đang đứng trước cơ hội lớn để khai thác lợi thế này.

Khi các chương trình nghệ thuật đẳng cấp của đoàn nghệ thuật nổi tiếng thế giới được tổ chức thường xuyên, du khách sẽ có thêm lý do để lựa chọn Việt Nam là điểm đến không chỉ vì cảnh quan thiên nhiên hay ẩm thực mà còn bởi những trải nghiệm văn hóa chất lượng cao. Đây cũng là nền tảng quan trọng để hình thành mô hình du lịch văn hóa, du lịch sự kiện và kinh tế ban đêm - những lĩnh vực được nhiều địa phương quan tâm phát triển.

Bên cạnh lợi ích kinh tế, việc trở thành điểm đến của các đoàn nghệ thuật hàng đầu còn góp phần nâng cao trình độ chuyên môn của đội ngũ nghệ sĩ, đạo diễn, kỹ thuật viên và những người làm công tác tổ chức biểu diễn trong nước. Thông qua các chương trình hợp tác quốc tế, nghệ sĩ Việt Nam có cơ hội tiếp cận những phương pháp sáng tạo hiện đại, kỹ thuật biểu diễn tiên tiến và xu hướng nghệ thuật mới của thế giới.

NSƯT Phan Lương, Trưởng đoàn Múa - Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam, việc các tác phẩm kinh điển được trình diễn liên tiếp tại các nhà hát trong nước cho thấy công chúng Việt Nam ngày càng cởi mở với nghệ thuật hàn lâm, đặc biệt là thế hệ trẻ. Không chỉ vậy, việc mời các đoàn nghệ thuật quốc tế đến biểu diễn còn mang lại những lợi ích thiết thực cho đội ngũ nghệ sĩ trong nước. Bởi đây là cơ hội để các nghệ sĩ quan sát, học hỏi phương pháp làm việc, kỷ luật nghề nghiệp và tiêu chuẩn nghệ thuật ở đẳng cấp cao. Đối với sinh viên các trường nghệ thuật, những đêm diễn quốc tế chính là “lớp học sống động,” giúp họ hình dung rõ hơn con đường nghề nghiệp của mình.

Tuy nhiên, để hiện thực hóa mục tiêu trở thành điểm đến của các sự kiện văn hóa nghệ thuật tầm cỡ, Việt Nam vẫn còn nhiều việc phải làm. Hạ tầng biểu diễn cần tiếp tục được đầu tư đồng bộ; nguồn nhân lực tổ chức sự kiện cần được đào tạo chuyên nghiệp; cơ chế hợp tác quốc tế cần thông thoáng hơn nhằm thu hút các đoàn nghệ thuật lớn và các nhà sản xuất quốc tế.

Theo đạo diễn Hoàng Công Cường, Việt Nam không thiếu tài năng hay ý tưởng sáng tạo. Điều cần thiết lúc này là đầu tư đồng bộ hơn vào hạ tầng biểu diễn, dịch vụ du lịch và hệ sinh thái trải nghiệm văn hóa. Muốn nâng tầm công nghiệp biểu diễn thì không thể chỉ có nghệ sĩ hay chương trình hay. Chúng ta cần cả một hệ sinh thái từ sân khấu, công nghệ, dịch vụ, giao thông cho tới trải nghiệm du lịch đi kèm.

Có thể thấy, thời gian qua, với việc tổ chức thành công các chương trình nghệ thuật quốc tế không chỉ góp phần quảng bá hình ảnh đất nước mà còn thể hiện năng lực hội nhập, khả năng kết nối và sức hấp dẫn của Việt Nam trên bản đồ văn hóa thế giới. Khi ngày càng nhiều nghệ sĩ, đoàn nghệ thuật và các nhà sản xuất quốc tế lựa chọn Việt Nam làm điểm dừng chân, mục tiêu xây dựng đất nước trở thành trung tâm tổ chức các sự kiện văn hóa, nghệ thuật của khu vực sẽ từng bước được hiện thực hóa. Điều này cũng góp phần thúc đẩy du lịch và nâng cao vị thế quốc gia trong kỷ nguyên phát triển mới.