Mặt trận giám sát thực thi chính sách đi vào thực chất
Vận dụng cơ chế đặc thù của TPHCM, Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố chọn Nghị quyết 68 để giám sát quá trình triển khai chính sách. Mục tiêu hướng tới không chỉ thực hiện chức năng, nhiệm vụ của MTTQ về giám sát, phản biện xã hội mà nhằm phát hiện, nhận diện trực tiếp những “điểm nghẽn” khi thực hiện chính sách. Qua đó, phát huy vai trò của Mặt trận trong việc đại diện cho ý chí, quyền lợi của người dân, doanh nghiệp.
Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM vừa thành lập đoàn giám sát việc thực hiện chương trình hành động của Thành ủy về triển khai Nghị quyết 68-NQ/TW. Việc giám sát tập trung vào 5 cơ quan trực tiếp liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp (DN), gồm các sở, ngành có liên quan và hai ngành Thuế và Hải quan Khu vực II. Qua giám sát, Mặt trận thành phố đánh giá việc thực hiện các chủ trương, chính sách phát triển kinh tế tư nhân; đồng thời, ghi nhận những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn để kiến nghị hoàn thiện cơ chế, cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.
Tại các hội nghị giám sát, những ý kiến từ đại diện DN, doanh nhân cho thấy một bức tranh khá rõ: Nghị quyết 68 đã tạo ra sự thay đổi tích cực trong tư duy quản lý, chuyển từ “kiểm soát” sang “kiến tạo”; từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”. Dù vậy, khoảng cách giữa chủ trương và thực thi vẫn còn đáng kể. Điều mà đa số DN mong muốn không phải là thêm nhiều văn bản, mà là những chuyển biến có thể cảm nhận được trong hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng ngày. Đáng chú ý, Mặt trận thành phố ghi nhận các DN nhỏ và vừa tiếp tục đối mặt với áp lực về chi phí vốn, mặt bằng, logistics, chuyển đổi số, chi phí tuân thủ pháp luật và tình trạng chậm thanh toán. Ngoài ra là các vấn đề về tiếp cận tín dụng khi lãi suất còn cao và điều kiện vay vốn phụ thuộc lớn vào tài sản bảo đảm. Từ thực tế đó, cộng đồng DN đề xuất hàng loạt kiến nghị, góp ý về cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian hoàn thuế, giảm chi phí logistics, đẩy mạnh số hóa thủ tục, kết nối dữ liệu giữa các cơ quan quản lý và tháo gỡ các vướng mắc về đất đai, nhân lực, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.
Đánh giá kết quả giám sát Nghị quyết 68, bà Trương Thị Bích Hạnh -Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM nhìn nhận, thành công của Nghị quyết 68 không thể đo bằng số lượng văn bản được ban hành mà phải được đo bằng mức độ hài lòng của DN; bằng sự lớn mạnh của khu vực kinh tế tư nhân và những đóng góp ngày càng lớn cho sự phát triển của thành phố. Đó cũng là tinh thần xuyên suốt của hoạt động giám sát: lấy DN làm trung tâm; lấy hiệu quả phục vụ người dân và DN làm thước đo; lấy kết quả thực hiện mục tiêu của Nghị quyết 68 làm căn cứ đánh giá.
Thực tế, đây không phải là cách tiếp cận mới của hệ thống Mặt trận. Những năm qua, MTTQ các cấp tại TPHCM đã thực hiện hàng trăm cuộc giám sát chuyên đề, xây dựng nhiều mô hình sáng tạo, như: Hộp thư “Ý Đảng lòng dân”, “Sổ nhật ký giám sát” hay các mô hình giám sát trực tuyến ở cơ sở. Mục tiêu cuối cùng vẫn là bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người dân và doanh nghiệp, đồng thời, nâng cao hiệu lực quản trị của chính quyền.
Trong bối cảnh TPHCM đang bước vào giai đoạn phát triển mới, với mô hình chính quyền địa phương hai cấp và yêu cầu xây dựng đô thị đặc biệt, hoạt động giám sát càng cần chuyển từ việc phát hiện vấn đề sang theo dõi đến cùng quá trình giải quyết. Tinh thần này cũng được Mặt trận thành phố triển khai đổi mới mạnh mẽ công tác giám sát theo hướng bám sát từng vấn đề, công khai kết quả xử lý kiến nghị và xây dựng “Mặt trận số” để tiếp nhận phản ánh của người dân, DN nhanh chóng, minh bạch hơn. Đó cũng là cách để Nghị quyết 68 đi vào cuộc sống bằng những chuyển biến thực chất, thay vì chỉ dừng lại trên giấy.