Nghiên cứu đến bao giờ
Tôi rất tâm đắc khi Đại Đoàn Kết số 311 đã dành hẳn 2 bài nói về vấn đề đặt tên đường phố Hà Nội. Đây quả là một vấn đề đang được người dân Thủ đô quan tâm.
Thư của tác giả gửi Chủ tịch UBND TP Hà Nội.
Theo GS Phan Huy Lê: Nhiều nơi trên thế giới không đặt tên danh nhân, nhưng Hà Nội của chúng ta có truyền thống đặt tên đường phố bằng tên danh nhân… Đây không chỉ là sự tôn vinh, bảo tồn, lưu giữ các giá trị văn hóa lịch sử mà còn có ý nghĩa cực kỳ thực tiễn…
Bài báo cũng góp ý gần đây ở Hà Nội tiêu chí lựa chọn danh nhân chưa thực sự rõ ràng nên dẫn đến tình trạng tên nhân vật lịch sử hiện đại (hơn nửa thế kỷ) đặt tên cho đường phố quá tràn lan, tạo nên sự không công bằng khi so sánh với các nhân vật nổi tiếng từ hàng ngàn năm lịch sử, lại vắng mặt. Chứ hoàn toàn không phải nguyên nhân là do sắp hết tên danh nhân để đặt cho đường phố. Bài báo “Đặt tên cho phố” cũng đã phân tích điều này từ những ý kiến ở cuộc hội thảo cùng chủ đề: “Bảo rằng Hà Nội sắp hết tên danh nhân để đặt tên cho đường phố e rằng là do lo lắng quá mà nói vậy thôi”.
Nhân bàn về chuyện đặt tên cho phố, người viết bài này chỉ xin góp một ý kiến nhỏ: Chu Mạnh Trinh (1862- 1905) nhà là thơ lớn của đất nước ta. Năm nào cũng thế, cứ sau Tết Nguyên đán, vào Hội chùa Hương là Hà Nội lại vang lên tiếng hát ca trù ca ngợi cảnh đẹp Hương sơn của danh sĩ họ Chu. Trước năm 1945 Hà Nội đã có đường phố mang tên Chu Mạnh Trinh. Nhưng sau năm 1956, đường phố này được thay bằng tên Nguyễn Cao- một lãnh tụ Cần Vương chống Pháp cuối thế kỷ 19. Hiện con phố này thuộc quận Hai Bà Trưng.
Công văn trả lời của Sở VHTT.
Năm 1994, người viết bài này đã có thư gửi Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị nên khôi phục hoặc đặt tên Chu Mạnh Trinh cho một đường phố mới (có kèm theo ảnh chụp văn bản: Thư gửi Chủ tịch UBND thành phố và Công văn trả lời số 626/VHTT của Giám đốc Sở VHTT Hà Nội). Theo đó, trong công văn trả lời có đoạn: “Chu Mạnh Trinh là một nhà thơ tài hoa…Việc đặt tên phố Chu Mạnh Trinh đang được nghiên cứu cùng với một số danh nhân văn hóa khác”.
Đến nay, sau hơn 20 năm chờ đợi mà thấy Sở VHTT Hà Nội vẫn chưa “nghiên cứu” xong. Về vấn đề này tôi cũng đã từng đề cập trên Báo Văn nghệ số ra ngày 26-4-2014, nhưng mãi cũng chưa thấy cơ quan chức năng hồi âm. Nay nhân đọc Báo Đại Đoàn Kết có đề cập tới việc đặt tên đường phố ở Thủ đô, tôi vẫn không khỏi băn khoăn: Sao việc nghiên cứu để đặt tên một danh nhân cho đường phố mà mất nhiều thời gian đến vậy?
