Người già, trẻ nhỏ liên tiếp nhập viện vì cúm A

Theo thống kê của Bệnh viện Nhi Trung ương, trong 5 tuần gần đây, số ca cúm A ghi nhận tại bệnh viện tăng nhiều lần. Trong khi đó, tại Bệnh viện Nhi Hà Nội, số trẻ đến khám do nhiễm cúm A cũng tăng trong 5 - 6 tuần qua. Mỗi ngày, khoa khám bệnh ghi nhận khoảng 100 bệnh nhi có test nhanh dương tính với cúm A.

Không chỉ trẻ em, người cao tuổi và người có bệnh nền cũng là nhóm dễ bị cúm A tấn công nặng. Tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, các bác sĩ đã tiếp nhận những ca cúm A biến chứng viêm phổi nặng, suy hô hấp, phải hỗ trợ thở máy.

Một trường hợp là bệnh nhân H.X.T, 72 tuổi, có tiền sử tăng huyết áp nhiều năm, đang điều trị thuốc thường xuyên và từng bị tai biến mạch máu não. Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng sốt cao, ho khạc đờm, khó thở tăng dần và suy hô hấp. Kết quả xét nghiệm nhanh dương tính với cúm A.

ThS.BSNT Lê Thị Huyền, Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, qua thăm khám, các bác sĩ ghi nhận người bệnh bị viêm phổi nặng, tổn thương phổi ảnh hưởng đáng kể đến khả năng trao đổi khí. Bệnh nhân phải được hỗ trợ hô hấp với nồng độ oxy khoảng 40 - 50% để duy trì oxy máu.

Sau 3 ngày điều trị, người bệnh đã hết sốt, huyết động tương đối ổn định. Tuy nhiên, tổn thương phổi vẫn còn nặng, chưa thể tự duy trì hô hấp hiệu quả và tiếp tục phải thở máy không xâm nhập với nồng độ oxy hỗ trợ khoảng 40%.

Theo BS Huyền, tiền sử tai biến mạch máu não, đặc biệt là đợt nhồi máu não gần đây, khiến khả năng ho và khạc đờm của người bệnh suy giảm. Trong khi đó, viêm phổi làm tăng tiết dịch đường hô hấp. Khi người bệnh không thể ho khạc hiệu quả, đờm dễ ứ đọng, gây khó khăn cho việc làm sạch đường thở, ảnh hưởng đến thông khí và làm tăng nguy cơ biến chứng hô hấp.

Một trường hợp khác được tiếp nhận tại Khoa Cấp cứu, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương là người bệnh có tiền sử hút thuốc lá nhiều năm, mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính và thường xuyên phải dùng thuốc khí dung tại nhà.

Khoảng 4 ngày trước khi nhập viện, người bệnh bắt đầu ho, khạc đờm trắng, khó thở tăng dần, kèm mệt mỏi, ăn uống kém. Đáng chú ý, bệnh nhân chỉ sốt nhẹ khoảng 38°C, không có biểu hiện sốt cao rõ rệt. Tuy nhiên, tình trạng khó thở ngày càng nghiêm trọng.

Kết quả xét nghiệm xác định bệnh nhân mắc cúm A. Do suy hô hấp nặng, người bệnh phải thở oxy qua mặt nạ có túi dự trữ với lưu lượng lên tới 15 lít/phút, sau đó được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Khi nhập Khoa Cấp cứu, bệnh nhân trong tình trạng kích thích, vật vã, thở nhanh, da niêm mạc nhợt, phổi có nhiều ran bất thường. Các bác sĩ phải khẩn trương đặt ống nội khí quản, hỗ trợ hô hấp và triển khai hồi sức tích cực. Tuy nhiên, bệnh tiếp tục diễn biến nhanh, xuất hiện các rối loạn toàn thân nghiêm trọng và không cải thiện dù đã được hồi sức.

CDC Hà Nội cho biết, thời gian gần đây, trung bình mỗi tuần thành phố ghi nhận từ 200 đến 300 trường hợp mắc cúm vào điều trị tại các cơ sở y tế. Dù phần lớn người bệnh có thể hồi phục sau một thời gian, cúm A vẫn tiềm ẩn nguy cơ diễn biến nặng, đặc biệt ở trẻ nhỏ, người cao tuổi và người mắc bệnh mạn tính.

Cúm A là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính do vi rút cúm A gây ra, có khả năng lây lan nhanh trong cộng đồng. Vi rút chủ yếu lây truyền qua các hạt dịch tiết đường hô hấp khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện. Nguy cơ lây nhiễm cũng tăng khi tiếp xúc với bàn tay hoặc bề mặt có vi rút rồi đưa lên mắt, mũi, miệng.

Bệnh thường khởi phát đột ngột với các triệu chứng như sốt, ho, đau họng, sổ mũi, đau đầu, đau mỏi cơ thể và mệt mỏi. Phần lớn người bệnh hồi phục trong khoảng một tuần, nhưng một số trường hợp có thể xuất hiện biến chứng như viêm phổi, suy hô hấp hoặc làm nặng thêm các bệnh mạn tính.

Theo ThS.BS Phạm Văn Phúc, Phó Giám đốc Trung tâm Hồi sức tích cực, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương, người dân cần chủ động tiêm vaccine phòng cúm hằng năm, đặc biệt là các nhóm nguy cơ cao. Bên cạnh đó, cần duy trì vệ sinh tay, che miệng và mũi khi ho, hắt hơi, giữ không gian sống thông thoáng và hạn chế tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng mắc bệnh.

Các bác sĩ lưu ý, mức độ nặng của cúm không thể chỉ đánh giá qua mức độ sốt. Người bệnh có thể không sốt cao nhưng vẫn tổn thương đường hô hấp, khó thở hoặc diễn biến nặng, nhất là khi có bệnh nền.

Khi trẻ em hoặc người thuộc nhóm nguy cơ cao xuất hiện triệu chứng nghi ngờ cúm, gia đình nên đưa người bệnh đi khám sớm để được đánh giá và hướng dẫn điều trị phù hợp. Không tự ý sử dụng thuốc, đặc biệt là kháng sinh khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

Người bệnh cần đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu như khó thở, thở nhanh, tím tái, đau tức ngực, lơ mơ, kích thích bất thường hoặc sức khỏe xấu đi nhanh chóng. Với trẻ em, các biểu hiện như khó thở, rút lõm lồng ngực, li bì, co giật, không uống được hoặc có dấu hiệu mất nước cần được xử trí y tế kịp thời.

Đối với người có bệnh nền, gia đình cần chú ý những thay đổi so với tình trạng sức khỏe thường ngày, như khó thở tăng lên, ho nhiều hơn, giảm khả năng vận động hoặc triệu chứng bệnh mạn tính nặng hơn. Không nên chờ đến khi sốt cao mới đưa người bệnh đi khám.