Nhà sản xuất Nguyễn Phan Giang: Tinh hoa Việt được vinh danh xứng tầm, lan tỏa mạnh mẽ ra thế giới

Theo đuổi con đường đưa chất liệu văn hóa Việt vào sản phẩm đương đại như phim chiếu rạp: “Em gái mưa”, “Vietnamese Concert Film”; các MV tạo xu hướng không chỉ trong mà ngoài nước: “Em gái mưa” (Hương Tràm), “Đừng hỏi em” (Mỹ Tâm), “Ngày đầu tiên” (Đức Phúc), “Không thể cùng nhau suốt kiếp” (Hòa Minzy), “Kẻ cắp gặp bà già”, “See Tình” (Hoàng Thùy Linh)… Với hơn 15 năm làm truyền thông và hơn 10 năm trong vai trò nhà sản xuất, anh luôn đưa ra nhiều nhận định về việc đầu tư mạnh vào văn hóa và từ đó xây dựng hình ảnh quốc gia?

NSX Nguyễn Phan Giang: Nếu ví sự phát triển của Việt Nam như một bức tranh toàn cảnh, thì mảng văn hóa  nghệ thuật theo định dạng đầu tư bài bản rõ ràng đang phát triển chậm hơn các lĩnh vực khác. Tuy nhiên, điều đáng mừng là những tín hiệu tích cực đã xuất hiện, dù vẫn còn mang tính phân tầng.

Khu vực nhà nước và tư nhân đều đã có những dự án đầu tư thành công, nhưng nhìn tổng thể, sự phát triển vẫn chậm do hai khối này phần lớn vận hành độc lập. Một số mô hình kết hợp đã xuất hiện nhưng chưa đủ nhiều để tạo thành lực đẩy hệ thống. Để tiến tới một nền công nghiệp văn hóa đúng nghĩa, Việt Nam cần một lộ trình dài hơi, với cơ chế chính xác và một định hướng phù hợp với đặc thù văn hóa của quốc gia.

Nhìn từ phía nhà sản xuất, anh đánh giá ra sao về chất lượng các đề cử cũng như làm thế nào để đảm bảo được sự công bằng, chất lượng, minh bạch… cho tác phẩm tác giả được tôn vinh?

Bên cạnh hội đồng giám khảo, là những người am tường về chuyên môn và giàu kinh nghiệm trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật, các đề cử đã tạo nên giá trị cốt lõi của giải thưởng. Tôi cảm thấy tự hào và may mắn khi Giải thưởng Tinh Hoa Việt năm nay nhận được sự ủng hộ rộng rãi từ nhiều tầng lớp công chúng, với số lượng lớn các đề cử chất lượng ở cả mảng âm nhạc và đa lĩnh vực.

Đặc biệt, có nhiều nghệ sĩ gạo cội, những tên tuổi uy tín sau nhiều năm không ra mắt tác phẩm, đã chọn năm nay để trở lại. Điều đó cho thấy niềm tin của giới sáng tạo đối với uy tín và định hướng của giải thưởng.

 Thông qua giải thưởng Tinh Hoa Việt, có thể thấy giá trị tác phẩm đến việc lan tỏa tác động gây ảnh hưởng đến tinh thần đông đảo người dân phải đảm bảo được các yếu tố: chất lượng - phương cách truyền thông - phân phối và dẫn dắt thị hiếu công chúng ra sao?

Ngay từ tôn chỉ ban đầu, Giải thưởng Tinh Hoa Việt đã xác định rõ mục tiêu: đưa tinh hoa hàn lâm đến gần hơn với công chúng. Chúng tôi nỗ lực thực hiện điều đó một cách nghiêm túc và nhất quán, bằng ứng dựng đa nền tảng phân phối nội dung - xây dựng nền tảng thu thập thị hiếu và tương tác thể nghiệm với khán giả - bởi tôi tin đây là con đường đúng đắn, Và thực tế cho thấy công chúng đã đón nhận.

Thị hiếu khán giả có sự khác biệt giữa các độ tuổi và nhóm xã hội, nhưng một tác phẩm đủ chất lượng, được truyền thông và phân phối đúng cách, hoàn toàn có khả năng thuyết phục số đông và tạo hiệu ứng lan tỏa bền vững.

Trong các nghị quyết và văn kiện của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, nhiều định hướng trùng khớp với cách làm mà Giải thưởng Tinh Hoa Việt đang theo đuổi, đặc biệt là việc đầu tư, phát triển, lan tỏa văn hóa Việt trong bối cảnh toàn cầu hóa. Anh nhìn nhận sự gặp nhau này như thế nào?

Trong thời gian qua, Bộ Chính trị, Chính phủ đã ban hành nhiều nghị quyết nhằm định hướng và khuyến khích phát triển văn hóa nghệ thuật. Đồng thời, ngày càng có nhiều doanh nghiệp và nhà đầu tư tư nhân chủ động tìm kiếm cơ hội trong lĩnh vực này. Tôi tin rằng, khi quá trình đối thoại và phối hợp được duy trì đủ lâu và đủ sâu, các bên sẽ sớm tìm được tiếng nói chung, từ đó tạo nên một giai đoạn phát triển mạnh mẽ và thực chất hơn cho văn hóa nghệ thuật Việt Nam.

Nghị quyết cũng nhấn mạnh vào việc phát triển liên hoan nghệ thuật, lễ hội văn hóa quốc tế ở 3 lĩnh vực: điện ảnh, âm nhạc, mỹ thuật, là nhà sản xuất các chương trình văn hóa nghệ thuật nhiều năm, anh chia sẻ sao về vấn đề này?

Đây là một thách thức ở tầm cao, đòi hỏi những tinh hoa thực sự của đất nước phải cùng nhau xây dựng một chiến lược dài hạn và cụ thể. Cách tiếp cận này có thể so sánh với chiến lược mà VinGroup đã triển khai với dự án ô tô VinFast: xác định mục tiêu rõ ràng, tập trung nguồn lực, hành động quyết liệt và kiên định theo đuổi mục tiêu đến cùng. Với các liên hoan nghệ thuật và lễ hội văn hóa quốc tế trong lĩnh vực điện ảnh, âm nhạc và mỹ thuật, Việt Nam không thể làm theo tư duy ngắn hạn. Điều cần thiết là sự tự tin vào giá trị văn hóa của chính mình, đi kèm với quyết tâm khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ văn hóa - nghệ thuật quốc tế thông qua những chiến lược đủ lớn, đủ dài và đủ mạnh.

 Anh vẫn trăn trở về vấn đề, để đầu tư vào việc phát triển hiệu quả văn hóa nghệ thuật, trong đó yếu tố đầu tư vào chủ thể sáng tạo, là các văn nghệ sĩ cần sự kết hợp đồng nhất hòa hợp giữa nhà nước và tư nhân?

Vấn đề cốt lõi nằm ở 4 yếu tố then chốt: cơ chế, nguồn lực, cơ sở vật chất và năng lực làm chủ - ứng dụng công nghệ trong quá trình chuyển đổi số. Khi 4 yếu tố này được đồng bộ hóa một cách thực chất giữa khu vực nhà nước và tư nhân, chủ thể sáng tạo - tức các văn nghệ sĩ - mới có thể yên tâm cống hiến lâu dài.

Chỉ trong điều kiện đó, văn hóa nghệ thuật Việt Nam mới có thể phát triển bền vững, hình thành một hệ sinh thái sáng tạo hiện đại và khai phóng trọn vẹn tiềm năng vốn có của mình. Quan điểm của tôi là khi văn hóa Việt được tiếp cận và chinh phục thế giới một cách thành công, thì việc được người Việt đón nhận rộng rãi là điều tất yếu.

Xin cảm ơn những chia sẻ của anh!