Những mô hình đậm chất Mặt trận ở Nghệ An
Trong nhiệm kỳ qua, MTTQ tỉnh Nghệ An đã phát huy vai trò của mình để tập hợp, củng cố và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân.
Cũng trong nhiệm kỳ này, những người làm công tác Mặt trận tại Nghệ An ngày đêm trăn trở xây dựng cho mình những mô hình có ý nghĩa thiết thực, được người dân tin tưởng hưởng ứng như mô hình tự quản, cảm hóa người lẫm lỗi; đồng thời triển khai hiệu quả những phong trào mà Mặt trận là đơn vị chủ trì như phong trào xây dựng nông thôn mới (NTM), đối thoại giữa người dân với chính quyền. Những mô hình, phong trào nói trên được nhiều nơi học tập, làm theo.

Người dân đối thoại với Chủ tịch UBND và Chủ tịch HĐND xã- một điểm mới do Mặt trận chủ trì.
Làm nông thôn mới bằng… kịch
Vào tháng 2/2019, báo cáo của UBND tỉnh Nghệ An cho thấy, sau 3 năm triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2016-2018, toàn tỉnh Nghệ An có thêm 109 xã đạt chuẩn NTM, nâng tổng số xã đạt chuẩn NTM được UBND tỉnh quyết định công nhận đến nay là 218 xã, chiếm 50,58% (cao hơn bình quân chung cả nước hiện có 3.993 xã đạt chuẩn NTM chiếm 44,75%). Có 3 đơn vị cấp huyện đạt chuẩn NTM trong giai đoạn 2016-2018. Giai đoạn 2016 - 2018, toàn tỉnh huy động gần 10 nghìn tỷ đồng đầu tư vào xây dựng NTM, người dân hiến đất được 742.763 m2 đất, quy đổi thành tiền là 315,039 tỷ đồng. Cũng trong giai đoạn này, Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM đã hỗ trợ xây dựng được 450 mô hình phát triển sản xuất; trong đó có 195 mô hình đạt hiệu quả cao.
Nói về các mô hình trong xây dựng NTM phải kể đến xã Hưng Tân, huyện Hưng Nguyên, nơi có tổng diện tích tự nhiên 480 ha, trong đó diện tích canh tác nông nghiệp 267 ha. Toàn xã có 1.050 hộ dân với 4.000 người sinh sống trên địa bàn 9 xóm dân cư. Với việc thực hiện Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM, xã Hưng Tân không được huyện lựa chọn để chỉ đạo điểm nhưng bằng sự quyết tâm cao của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân, xã đã cán đích NTM vào năm 2014 và là xã đầu tiên của huyện Hưng Nguyên, thứ hai của tỉnh Nghệ An được công nhận đạt chuẩn NTM. Xã Hưng Tân được coi là “miền quê đáng sống” khi có làng xóm yên bình, môi trường trong lành, con người nhân hậu và thu nhập bình quân của hộ dân đạt gần 50 triệu đồng/người/năm. Xã không còn hộ nghèo, hộ khá giàu chiếm trên 60%; 9/9 xóm của xã đã đạt danh hiệu làng văn hóa từ cách đây 10 năm. Đây cũng là xã đầu tiên của Hưng Nguyên được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND.
Điều hay nhất của địa phương này khi xây dựng NTM chính là đưa hình ảnh, sân khấu hóa bằng các vở kịch, câu chuyện vào việc tuyên truyền. Với chủ trương văn hóa tiên phong “văn hóa đi trước, kinh tế theo sau” và giao cho Mặt trận chủ trì, xã Hưng Tân đã đạt được kết quả mỹ mãn trong xây dựng NTM. Để có được điều đó, xã Hưng Tân đã thành lập “Đội truyền thông lưu động” với mục đích truyền thông xuống các xóm, cụm dân cư với hình thức sân khấu hóa, tương tác đối thoại, tiểu phẩm, trò chơi, kỹ năng thuyết trình… theo từng chuyên đề cụ thể.
“Với các làm này, chúng tôi đã truyền tải những chính sách, chủ trương, nghị quyết của cấp ủy chính quyền xuống với người dân một cách rất hiệu quả. Dân được tương tác ngay tại buổi diễn, những tác phẩm kịch ấy lại rất gần với dân, họ soi thấy mình trong đó để điều chỉnh, cứ như vậy, suốt nhiều năm qua mùa đông cũng như hè, ngày làm việc, đêm đến chúng tôi lại xuống với dân. Mặt trận chịu trách nhiệm toàn bộ, đến nay mô hình này đã được huyện lấy để nhân rộng”, ông Nguyễn Trọng Tâm- Chủ tịch MTTQ xã Hưng Tân cho biết. Với cách làm như vậy, xã Hưng Tân không chỉ đạt mục tiêu NTM bền vững mà đang tiến tới xây dựng xã NTM kiểu mẫu.


Xây dựng nông thôn mới ở xã Hưng Tân, Nghệ An.
Cảm hóa người lầm lỗi bằng hành động
Với mô hình này, người làm công tác Mặt trận phải nhắc đến ông Nguyễn Hồng Ngãi -Trưởng ban Công tác Mặt trận khối 17, phường Hà Huy Tập, TP Vinh. Bằng sự tận tâm, ông Nguyễn Hồng Ngãi đã cảm hóa được nhiều thanh niên lầm lỗi, trở thành người có ích, có công ăn việc làm, thậm chí còn trở thành những công nhân tiêu biểu, những thành viên của “Tổ tự quản” giúp khối xóm trong công tác an ninh trật tự. Ngồi nhấp chén trà, ông Ngãi tâm sự, xuất phát từ mong muốn có cuộc sống bình yên của người dân khối phố, bản thân ông đã nảy ra ý tưởng là phải gần gũi, quan tâm đến số anh em vi phạm pháp luật sau khi cải tạo tốt trở về địa phương. Đây là việc làm khó khăn và khó thành công nếu không quyết tâm và thật sự tâm huyết. Sau nhiều đêm trăn trở, kế hoạch cứ lên rồi lại xóa, nhiều hôm cả gia đình cũng như bà con khối xóm đã đi ngủ, mình lại dậy làm kế hoạch mà mình ấp ủ và quyết làm bằng được. Được sự hỗ trợ từ cấp ủy, chính quyền và ngành công an, mình đã đến từng nhà của 8 người lầm lỗi trong khối, gặp riêng từng thành viên và gia đình từng người.
Phải mất hơn 1 tháng ròng, mới xin được số điện thoại, thông tin cá nhân. Và đến tháng thứ 3, sau khi 8 anh em thấy được sự thật lòng của mình và bắt đầu trao đổi công việc, được anh em đồng tình ủng hộ. Đến tháng thứ 5, Tổ tự quản được thành lập với 8 thành viên, có 1 tổ trưởng và 2 tổ phó. Từ đó, Tổ tự quản thuộc Ban Công tác Mặt trận quản lý điều hành, 1 tháng họp 1 lần để rút kinh nghiệm. Đến nay, trong số 8 anh em không có ai tái phạm và con em trong khối không có vi phạm pháp luật. Hiện nay, cả 8 người đều ổn định công ăn việc làm, có mức thu nhập từ 5-6 triệu đồng/tháng, thậm chí từ 8-10 triệu đồng/tháng. Đây là kết quả của bà con nhân dân trong khối đã giúp đỡ họ. “Những ngày đầu ấp ủ kế hoạch, tôi gặp nhiều khó khăn, nhiều người khuyên với những đối tượng này rất khó cảm hóa. Nhưng vượt lên tất cả, tôi đã làm được, bởi tôi thật sự thương cảm với họ, gia đình họ, tôi đến với họ chân thành chứ không vì mục đích nào khác, không những vậy mong muốn cả xã hội không xa lánh mà phải thật sự giúp đỡ họ hòa chung với cộng đồng”- ông Ngãi cho biết thêm.
Cũng phải nói thêm rằng, trước khi mô hình Tổ tự quản ra đời, tại khối 17, phường Hà Huy Tập luôn là điểm nóng về an ninh trật tự, những vụ trộm cắp liên tục xảy ra. Thời điểm đó (trước năm 2014) tại khối 17 có 6 đối tượng hình sự bị bắt giữ, 3 đối tượng tù từ phường khác gây án trên địa bàn khối bị bắt, phối hợp với công an tỉnh bắt 1 đối tượng người huyện Yên Thành lẩn trốn trên địa bàn, bắt 1 đối tượng buôn bán ma túy... tình hình an ninh trật tự rất phức tạp, người dân lo lắng, cứ tối đến là phải cửa đóng then cài. Nhưng từ khi mô hình Tổ tự quản ra đời, an ninh trật tự tại khối 17 nói riêng và phường Hà Huy Tập nói chung rất ổn định, người dân tự hào về những gì ông Nguyễn Hồng Ngãi đã làm, được anh em từng mắc lầm lỗi quý trọng. Ông là Trưởng ban Công tác Mặt trận duy nhất thay mặt những người làm Mặt trận cơ sở đi báo cáo ở Trung ương.
Điểm mới đối thoại
Với vai trò là đơn vị chủ trì, trong gần 2 năm qua, MTTQ các cấp tại tỉnh Nghệ An đã triển khai thành công mô hình đối thoại. Hoạt động đối thoại giữa Chủ tịch HĐND, Chủ tịch UBND cấp xã (gọi tắt là chính quyền) với nhân dân theo chủ trương của UBND tỉnh Nghệ An và được Ủy ban MTTQ các cấp chủ trì triển khai trên phạm vi cả tỉnh, khẳng định tính tích cực của nó. Ngoài những nội dung được chính quyền trả lời trực tiếp tại cuộc đối thoại, thì nhiều nội dung được tổng hợp, phân loại theo nhóm, nội dung thuộc thẩm quyền của phường thì tập trung giải quyết; nội dung thuộc thẩm quyền thị xã thì kiến nghị, phối hợp cùng thực hiện.
Đơn cử như tại huyện Thanh Chương, qua hơn 2 năm thực hiện công tác đối thoại (từ năm 2017 đến nay), 100% xã, thị trấn đã tổ chức được 2 hội nghị/năm, đặc biệt có nhiều xã tổ chức được 3 hội nghị/năm. Cụ thể toàn huyện đã tổ chức được 170 hội nghị đối thoại giữa Chủ tịch HĐND, Chủ tịch UBND xã, thị trấn với nhân dân. Số người dân đến tham gia một hội nghị đối thoại bình quân có từ 150 đến 200 người (cuộc cao nhất có gần 300 người); số ý kiến phát biểu tại buổi đối thoại bình quân từ 18 đến 25 ý kiến.
Nội dung các ý kiến chủ yếu tập trung vào các vấn đề tồn tại trên các lĩnh vực ô nhiễm môi trường, rác thải, điện, cấp đổi, cấp mới Giấy chứng nhận QSDĐ đất… Qua hội nghị đối thoại, các ý kiến chất vấn của nhân dân đã được Chủ tịch HĐND, Chủ tịch UBND cấp xã tiếp thu nghiêm túc và trực tiếp trả lời, làm rõ từng ý kiến một tại hội nghị, đảm bảo thấu tình đạt lý, thể hiện được vai trò trách nhiệm của người đứng đầu địa phương trong việc lãnh đạo, chỉ đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị.