Những “tấm khiên” sống nơi biên viễn

Ở Pù Nhi, xã vùng biên của Thanh Hóa - nơi có đông đồng bào người Mông sinh sống, hầu như không ai là không biết ông Lầu Minh Pó - nguyên Phó Bí thư Huyện ủy Mường Lát. Ông nổi tiếng, được bà con tin tưởng là bởi sự gần gũi, trách nhiệm, luôn hết lòng vì cộng đồng và nhận được sự tin tưởng của bà con nhân dân. Trong các cuộc vận động, đặc biệt là trong lĩnh vực phòng, chống tội phạm ma túy, buôn bán người trái phép, lời nói của ông được mặc định là “lời hay, ý đẹp” để đồng bào vùng cao nghe và làm theo.

Khi tình trạng mua bán người, xuất cảnh trái phép diễn biến phức tạp, ông Pó đã đến từng bản, vào từng nhà dân, tuyên truyền các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, dành nhiều thời gian phổ biến pháp luật, phân tích cho người dân nhận diện những thủ đoạn lừa đảo tinh vi của các đối tượng xấu. Bằng chất giọng trầm ấm, phân tích có tình, có lý và dễ hiểu… hầu hết các đợt vận động của ông đều thành công. Trong các buổi họp bản, sinh hoạt dòng họ, hay những lần đến từng hộ gia đình, ông đều nhắc bà con không tin những lời mời gọi “việc nhẹ, lương cao”, không nghe theo lời rủ rê kết hôn trái phép hoặc xuất cảnh trái phép để đổi đời.

“Ở vùng cao, trình độ dân trí của người dân còn thấp, tồn tại hủ tục lạc hậu, đời sống kinh tế còn nhiều khó khăn khiến các đối tượng xấu luôn lợi dụng và nhắm đến. Muốn ngăn chặn mua bán người thì trước hết phải giúp bà con hiểu pháp luật. Khi người dân biết cảnh giác, không tin lời dụ dỗ thì kẻ xấu sẽ không còn cơ hội để làm điều trái với pháp luật”- ông Lầu Minh Pó chia sẻ.

Uy tín của ông Lầu Minh Pó không chỉ thể hiện qua lời nói mà còn bằng những việc làm cụ thể. Khi biết chị Thao Thị Ch. (bản Cơm, xã Pù Nhi) có ý định sang Trung Quốc kết hôn theo đường không chính thức, ông đã cùng Công an xã nhiều lần đến vận động, phân tích những rủi ro của việc xuất cảnh trái phép và nguy cơ mua bán người. Sau đó, chị được hướng dẫn hoàn thiện thủ tục xuất cảnh chính ngạch. Hiện cuộc sống của chị tại tỉnh Vân Nam (Trung Quốc) đã ổn định và vẫn thường xuyên giữ liên lạc với gia đình.

Ở xã biên giới Sơn Thủy, anh Thao Văn Dia, người có uy tín trong cộng đồng cũng trở thành “cánh tay nối dài” của lực lượng Công an và Bộ đội Biên phòng trong công tác tuyên truyền. Trong các chuyến đi vận động đến từng hộ dân, anh lựa chọn cách tuyên truyền gần gũi bằng tiếng dân tộc, lấy những câu chuyện thực tế tại địa phương để người dân dễ hiểu, nâng cao cảnh giác trước các đối tượng xấu.

Theo Công an tỉnh Thanh Hóa, tình trạng xuất cảnh trái phép và nguy cơ mua bán người vẫn còn tiềm ẩn tại một số xã vùng cao, vùng biên. Đây là lý do địa phương tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân.

UBND tỉnh Thanh Hóa đã ban hành Kế hoạch thực hiện Chương trình phòng, chống mua bán người giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035. Bên cạnh đấu tranh, xử lý các đường dây tội phạm, tỉnh Thanh Hóa còn đặc biệt chú trọng phát huy vai trò của cộng đồng, tăng cường tuyên truyền tại vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới nhằm nâng cao nhận thức, giúp người dân chủ động phòng ngừa từ sớm.

Nói về vai trò của người uy tín trong cộng đồng các dân tộc thiểu số, ông Hà Văn Thủy - Bí thư Đảng ủy xã Phú Lệ chia sẻ: Ở các xã vùng biên của Thanh Hóa, đời sống của đồng bào còn gặp rất nhiều khó khăn, thiếu thốn, dễ các đối tượng xấu lợi dụng. Bởi vậy, mỗi người có uy tín giống như một “cột mốc lòng dân”. Họ không trực tiếp đối đầu với tội phạm nhưng bằng uy tín, trách nhiệm và sự gương mẫu của mình đã góp phần dựng nên “tấm khiên” sống ngay từ mỗi gia đình, mỗi dòng họ và mỗi bản làng. Chính những “tấm khiên” ấy đang cùng lực lượng chức năng bảo vệ bình yên nơi phên giậu Tổ quốc.