Quyết định quan trọng

Ngày hội đại đoàn kết tại xóm Thanh Xuyên 4, xã Trung Thành,
huyện Phổ Yên, tỉnh Thái Nguyên.

Ảnh:Hoàng Long

Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” do Mặt trận phát động bắt nguồn từ cuộc vận động “Đời sống mới” do Chủ tịch Hồ Chí Minh khởi xướng từ những ngày đầu thành lập nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa với nhận thức “công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân”.

Cách mạng Tháng Tám vừa thành công, ngày 4/3/1946 tức chưa đầy hai tháng sau ngày Tổng tuyển cử Chủ tịch Hồ Chí Minh đã ban hành sắc lệnh số 44 về “Đời sống mới” trong đó Người nêu rõ: “Làm thế nào cho đời sống của nhân dân ta vật chất được đầy đủ hơn, tinh thần được vui mạnh hơn. Đó là mục đích của đời sống mới”.

Kế thừa và phát huy cuộc vận động đó trong điều kiện mới, khi cả nước đã hòa bình, thống nhất và cùng đi lên chủ nghĩa xã hội, để thiết thực kỷ niệm 35 năm ngày thành lập nước Việt Nam Dân Chủ Cộng Hòa năm 1979, Ban Bí thư Trung ương Đảng quyết định thành lập Ban chỉ đạo “Nếp sống mới” do đồng chí Xuân Thủy – Bí thư Trung ương Đảng làm Trưởng ban và Ban vận động do đồng chí Hoàng Quốc Việt - Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Đoàn Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam làm Trưởng ban. Cuộc vận động tập trung vào hai nội dung: Một là, xây dựng nếp sống văn minh ở từng cơ quan, xí nghiệp, đơn vị, thôn, làng, ấp, bản. Hai là, xây dựng gia đình hạnh phúc.

Tháng 2 năm 1995 Hội nghị lần thứ hai (khóa IV) Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam nhấn mạnh: “Cuộc vận động xây dựng đời sống mới ở khu dân cư” là cuộc vận động của thời kỳ đổi mới đất nước, đổi mới công tác Mặt trận. Đây là cuộc vận động mang tính toàn dân, toàn diện và toàn quốc trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước nhằm cùng Đảng, Nhà nước phát huy ý chí tự lực, tự cường khơi dậy mọi tiềm năng và sức mạnh của mỗi người, mỗi gia đình, mỗi tập thể và của cả cộng đồng tạo thành sức mạnh to lớn trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Để phù hợp với tinh thần Nghị quyết Hội nghị Trung ương V khóa VIII ngày 12/1/2001 Thủ tướng Chính phủ và Ban Thường trực Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã thống nhất đổi tên cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống mới ở khu dân cư” thành cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”.

Qua 20 năm triển khai cuộc vận động, với tư tưởng chủ đạo của cuộc vận động mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đề ra là “Lấy sức dân xây dựng cuộc sống cho dân” và động lực để thúc đẩy cuộc vận động là “sức mạnh đại đoàn kết toàn dân”. Cuộc vận động đã lan tỏa đến hầu khắp các thôn, làng, ấp, bản, đường phố ở mọi vùng miền của Tổ quốc và mang lại những kết quả thiết thực về các mặt kinh tế, giáo dục, y tế, xã hội, an ninh, quốc phòng. Đặc biệt, nó góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của các tầng lớp nhân dân, góp phần quan trọng vào việc hoàn thành các chỉ tiêu kinh tế - xã hội hàng năm của địa phương và toàn quốc. Cuộc vận động đã khơi dậy trong các tầng lớp nhân dân tinh thần đoàn kết, truyền thống bao dung, tương thân, tương ái, truyền thống “uống nước nhớ nguồn”, “đền ơn đáp nghĩa”.

Cuộc vận động đã định hình trong các tầng lớp nhân dân một “cuộc sống mới” “thanh tao và cao đẹp”, một “thương hiệu” cũng như nổi trội trong các phong trào, các cuộc vận động trong thời gian qua.

Tuy nhiên, những năm gần đây ở một số địa phương cuộc vận động có biểu hiện chững lại, một số nơi không chỉ đạo kịp thời, thiếu đổi mới nội dung và phương thức vận động cũng như tiêu chí cụ thể cho phù hợp với đặc điểm địa phương mình, đánh giá một cách chung chung bình chọn “gia đình văn hóa” theo kiểu được lòng nhau nên hiệu quả mang lại thấp.

Trong công tác chỉ đạo, hướng dẫn sơ kết, tập huấn... nhằm thực hiện cuộc vận động có lúc, có nơi chưa được quan tâm đúng mức nhất là ở trung ương, có giai đoạn công tác chỉ đạo bị buông lỏng, gây khó khăn cho địa phương...

Sau khi nghe Ban Thường trực báo cáo và trao đổi các vấn đề nêu trong đề án “Đổi mới, nâng cao chất lượng và hiệu quả cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” trọng tâm là góp phần xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh và giảm nghèo bền vững giai đoạn 2015 – 2020”, Đoàn Chủ tịch đã nhất trí với những đánh giá về kết quả 20 năm triển khai cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư”, thống nhất về cơ bản những nội dung nêu trong đề án.

“Làm thế nào cho đời sống của nhân dân ta vật chất được đầy đủ hơn, tinh thần được vui mạnh hơn” như Bác Hồ đã đề ra trong điều kiện hiện nay, Đoàn Chủ tịch quyết định đổi tên cuộc vận động thành cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” với các yêu cầu chính sau: Tích cực tham gia phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững, ổn định và nâng cao chất lượng cuộc sống; Xây dựng nếp sống văn minh, bình đẳng tiến bộ, gia đình ấm no, hạnh phúc; phát huy truyền thống tương thân tương ái, đền ơn đáp nghĩa; Tích cực tham gia bảo vệ môi trường, xây dựng cảnh quan xanh – sạch – đẹp; Nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, bảo đảm trật tự - an toàn xã hội; Tham gia xây dựng hệ thống chính trị cơ sở vững mạnh, thực hiện giám sát và phản biện xã hội.

Kế thừa những thành quả và kinh nghiệm qua 20 năm thực hiện cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” nhằm cùng Đảng, Nhà nước khơi dậy và phát huy mọi tiềm năng và sức mạnh của mỗi người, mỗi gia đình, mỗi khu dân cư vào công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Đoàn Chủ tịch cũng yêu cầu Ban Thường trực chỉ đạo các cấp Mặt trận tổng kết nghiêm túc 20 năm cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” rút ra những bài học kinh nghiệm để chỉ đạo tốt hơn cuộc vận động mới và khen thưởng những địa phương, đơn vị, cá nhân có thành tích trong cuộc vận động đã tiến hành suốt 20 năm qua. Chúng ta tin tưởng, trên cơ sở phát huy truyền thống đoàn kết, dựa vào sức mạnh nội lực cộng đồng khu dân cư là chính, có sự hỗ trợ của Nhà nước và nhất là được toàn dân đồng tình, hưởng ứng cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” nhất định sẽ “đơm hoa, kết trái”.