Sân chơi mới, áp lực mới
Hiệp định Đối tác thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) đã hoàn tất khâu đàm phán. TPP được coi là một Hiệp định thương mại đánh dấu bước ngoặt lịch sử cho nền kinh tế Việt Nam. Tuy nhiên, nhận định của giới chuyên gia, bên cạnh những ngành sẽ gặp nhiều thuận lợi, không ít ngành kinh tế sẽ phải đối diện với những bài toán khó liên quan đến năng lực cạnh tranh.

Hạ giá thành sản phẩm - yếu tố quyết định khi tham gia sân chơi toàn cầu.
Cơ hội để hoàn thiện mình
Chứng khoán bay cao vì TPP Đón tin vui TPP, chỉ số VN-Index tăng 11,29 điểm (+1,98%), lên 581,29 điểm. HNX-Index tăng mạnh hơn với mức 1,65 điểm (+2,09%), lên 80,47 điểm. Sắc xanh phủ trên 2 sàn. Ngày giao dịch 6/10 được đánh giá là ngày của tiền chảy vào ồ ạt trên thị trường chứng khoán với tổng thanh khoản trên 3000 tỷ đồng. H.Hương |
Theo đánh giá của giới chuyên gia nước ngoài, đối với nền kinh tế Việt Nam, TPP còn có tác động mạnh mẽ hơn cả WTO.
Là một hiệp định thương mại tự do thế hệ mới với 40% GDP của cả thế giới và 26% lượng giao dịch hàng hóa toàn cầu từ các quốc gia thành viên, TPP có nhiều điểm mạnh và mang tính toàn diện hơn so với WTO, khi mà, tham gia TPP, vì khi tham gia TPP, không những Việt Nam sẽ nắm bắt được các thời cơ để đẩy mạnh hoạt động xuất khẩu, mà đây còn là cơ hội để Việt Nam cải thiện môi trường kinh doanh, minh bạch các hoạt động kinh tế tại các DN, đặc biệt là DN nhà nước – một trong những điểm “khúc mắc” lâu nay về vấn đề “mù mờ thông tin”.
Nói như PGS.TS Đinh Trọng Thịnh, chuyên gia ngành tài chính – ngân hàng, về mặt thể chế tham gia TPP sẽ là cơ hội để ta tiếp tục hoàn thiện thể chế, trong đó có thể chế kinh tế thị trường đồng thời giúp ta có thêm cơ hội để hoàn thiện môi trường kinh doanh theo hướng thông thoáng, minh bạch hơn.
Bởi theo TS Thịnh, tham gia các Hiệp định Thương mại tự do, trong đó có TPP, một trong các yêu cầu mà các đối tác đặt ra đối với Việt Nam đó là tính minh bạch, công khai thông tin trong các hoạt động kinh tế…
Đặc biệt, do Hiệp định TPP bao gồm cả các cam kết về bảo vệ môi trường nên tiến trình mở cửa, tự do hóa thương mại và thu hút đầu tư sẽ được thực hiện theo cách thân thiện với môi trường hơn, giúp ta tăng trưởng bền vững hơn.
Có thể thấy, TPP thực sự tạo bước ngoặt lớn đối với nền kinh tế Việt Nam trên hầu hết mọi phương diện, đây thực sự là cơ hội để các DN Việt Nam khẳng định được năng lực cạnh tranh, sức trụ vững trên cuộc đua toàn cầu.
Theo đánh giá của giới chuyên gia, TPP mang đến cho cơ hội tăng trưởng GDP của Việt Nam, giúp GDP tăng thêm 23,5 tỷ USD vào năm 2020 và 33,5 tỷ USD vào năm 2025. Xuất khẩu sẽ tăng thêm được 68 tỷ USD vào năm 2025. Đ
ặc biệt, những thị trường lớn như Hoa Kỳ, Nhật Bản và Canada giảm thuế nhập khẩu về 0% thực sự là một “đòn bẩy” cho các hoạt động xuất khẩu của Việt Nam. Những sản phẩm có lợi thế xuất khẩu lâu nay sang các thị trường nói trên như da giày, dệt may, thủy sản… chắc chắn sẽ nắm bắt cơ hội này để có những đột phá trong kim ngạch xuất khẩu, tạo nên những triển vọng mới cho kinh tế nước ta.
Áp lực với nông nghiệp
Mặc dù vậy, như chúng ta đã biết, nông nghiệp Việt Nam chủ yếu phát triển theo quy mô nông hộ, nhỏ lẻ, thiếu sự tham gia của khoa học công nghệ cao, do đó, lĩnh vực này sẽ chịu nhiều áp lực nhất, trong đó có ngành chăn nuôi.
Theo TS Nguyễn Đức Thành và các chuyên gia Việt Verb, một trong những khó khăn hiện nay của ngành chăn nuôi là thiếu hụt quỹ đất để trồng cây làm nguyên liệu thức ăn chăn nuôi. Đây là một thiệt thòi vô cùng lớn đối với ngành chăn nuôi Việt Nam, bởi chỉ tính riêng chi phí đầu vào cho thức ăn chăn nuôi, đã chiếm tới 60% giá trị thành phẩm. Trong khi chúng ta lại đang nhập phần lớn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, cho nên dù có cố gắng cỡ nào, người nông dân Việt Nam cũng không thể kéo hạ được giá thành sản phẩm chăn nuôi xuống thấp được.
Về vấn đề này, ông Lê Bá Lịch, Chủ tịch Hiệp hội Thức ăn chăn nuôi Việt Nam cho rằng, nếu không thể giảm nhập khẩu nguyên liệu thức ăn chăn nuôi, chúng ta không thể hạ giá thành sản phẩm, đương nhiên, thịt gà, thịt lợn của ta sẽ không thể “địch” nổi với các sản phẩm chăn nuôi ngoại nhập.
Mặc dù vậy, TS Nguyễn Đức Thành và các chuyên gia Viện Verb cũng tỏ ra khá lạc quan khi bày tỏ sự tin tưởng vào những thế mạnh mà chúng ta sẵn có. Theo đó, các chuyên gia nêu quan điểm: Yếu tố tích cực hiện nay mà chúng ta có chính là thói quen tiêu dùng của người Việt Nam. Truyền thống ăn thịt tươi vừa giết mổ thay vì thịt đông lạnh có thể giúp hạn chế sự cạnh tranh của thịt đông lạnh nhập khẩu.
Tuy nhiên, vẫn cần lưu ý, với xu hướng đi lên của mô hình nhập khẩu vật nuôi sống về vỗ béo và giết mổ trong nước hiện nay, đây không phải là biện pháp lâu dài của ngành chăn nuôi nước nhà. Về lâu dài, vấn đề quan trọng vẫn cần phải làm sao để nâng cao chất lượng sản phẩm, hạ giá thành – đây là yếu tố quyết định đối với mọi sản phẩm hàng hóa khi tham gia vào sân chơi toàn cầu, không riêng gì với sản phẩm ngành chăn nuôi.
“Rõ ràng là trong mọi cuộc chơi, phần thắng bao giờ cũng chỉ đến với những người có năng lực vượt qua thách thức của cạnh tranh, nắm bắt cơ hội để vượt lên chính mình và vượt lên hoặc cùng các đối thủ cạnh tranh khác chia sẻ thành công trên thương trường” – Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan đã chia sẻ như vậy khi trao đổi về vấn đề hội nhập nói chung, tham gia sân chơi TPP nói riêng.
Ngày 6/10, Vụ Chính sách thương mại đa biên (Bộ Công thương) đã công bố tóm tắt nội dung Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP). Hiệp định TPP gồm có 30 chương điều chỉnh thương mại và các vấn đề liên quan tới thương mại. Bắt đầu từ thương mại hàng hóa và tiếp tục với hải quan và thuận lợi hóa thương mại; vệ sinh kiểm dịch động thực vật; hàng rào kỹ thuật đối với thương mại; quy định về phòng vệ thương mại; đầu tư; dịch vụ; thương mại điện tử; sở hữu trí tuệ; lao động. Trong đó chương về thương mại là đặc biệt quan trọng. Phần về thuế suất được đặc biệt quan tâm, tới 90% dòng thuế sẽ về 0% ngay khi TPP có hiệu lực; số còn lại sẽ về 0% sau một lộ trình dài nhất là 10 năm. Thúy Hằng |