Sau 200 năm, chim “mất tích” đã trở lại Galápagos
Sau hàng trăm năm vắng bóng, nhiều loài chim từng được cho là đã biến mất khỏi quần đảo Galápagos đang bất ngờ xuất hiện trở lại, mang theo hy vọng mới cho công tác bảo tồn thiên nhiên tại một trong những hệ sinh thái độc đáo nhất thế giới.
Galápagos là quần đảo nằm giữa Thái Bình Dương, nổi tiếng gắn liền với thuyết tiến hóa của Charles Darwin, từ lâu đã phải đối mặt với sự suy giảm nghiêm trọng của các loài chim bản địa. Nguyên nhân chính do các loài xâm lấn do con người mang đến, đặc biệt là chuột, mèo và các động vật ăn thịt nhỏ. Chúng phá hoại tổ chim, ăn trứng và chim non, khiến nhiều loài không thể sinh tồn.
Tuy nhiên, trong những năm gần đây, các nhà bảo tồn đã triển khai những chiến dịch quy mô lớn nhằm loại bỏ loài ngoại lai khỏi một số hòn đảo trong quần đảo Galápagos. Khi các mối đe dọa này được kiểm soát, thiên nhiên bắt đầu tự phục hồi theo cách đầy bất ngờ.
Một trong những phát hiện gây chú ý nhất là sự xuất hiện trở lại của chim sẻ Galápagos (loài chim nhỏ, sống ẩn dưới tán rừng rậm, từng được Darwin ghi chép cách đây gần 190 năm). Trong nhiều thập kỷ, không có bất kỳ bằng chứng nào cho thấy loài chim này còn tồn tại trên đảo Floreana, khiến giới khoa học tin rằng chúng đã tuyệt chủng tại đây.
Thế nhưng các cuộc khảo sát gần đây đã ghi nhận nhiều cá thể chim sẻ Galápagos xuất hiện ở những khu vực từng bị bỏ hoang. Phát hiện này khiến các nhà nghiên cứu bất ngờ, đồng thời cho thấy loài chim này có thể đã âm thầm tồn tại với số lượng rất nhỏ, hoặc đang quay trở lại nhờ môi trường sống được cải thiện.
Theo các chuyên gia, đây là minh chứng rõ ràng cho thấy bảo tồn đúng cách có thể đảo ngược những tổn thất tưởng như không thể cứu vãn. Khi áp lực từ loài xâm lấn biến mất, các loài bản địa nhanh chóng tận dụng cơ hội để sinh sôi, kể cả sau nhiều thế hệ suy giảm.
Không chỉ chim sẻ Galápagos, nhiều loài chim khác trên quần đảo cũng đang cho thấy dấu hiệu hồi sinh. Điều này góp phần tái cân bằng hệ sinh thái, bởi chim đóng vai trò quan trọng trong việc phát tán hạt giống, kiểm soát côn trùng và duy trì đa dạng sinh học.
Các nhà khoa học cảnh báo rằng, công tác bảo tồn tại Galápagos vẫn cần được duy trì lâu dài, trong bối cảnh biến đổi khí hậu, nguy cơ loài xâm lấn quay trở lại và áp lực du lịch tiếp tục gia tăng. Việc các loài chim “mất tích” tái xuất cho thấy thiên nhiên có khả năng hồi sinh mạnh mẽ nếu được bảo vệ đúng cách, đồng thời nhắc nhở con người về trách nhiệm gìn giữ những di sản sinh học quý giá của Trái đất.
