Sức mua mùa Tết “lệch nhịp”
Tết Nguyên đán 2026 đang đến gần, thị trường mua sắm tại TPHCM và nhiều địa phương bước vào cao điểm nhưng sức mua lại lệch nhịp rõ rệt. Kênh truyền thống còn trầm lắng, trong khi mua sắm online tăng tốc với các phiên chợ số, livestream bán hàng và làn sóng săn giá rẻ. Sự phân hóa này phản ánh rõ xu hướng thắt chặt chi tiêu và dịch chuyển hành vi tiêu dùng trong mùa Tết năm nay.
Nhộn nhịp săn hàng giá rẻ
Thay vì tấp nập mua sắm Tết tại các cửa hàng, chợ, siêu thị, không ít người tiêu dùng chọn mua sắm online để tiết kiệm thời gian, giá rẻ. Với tâm lý thắt chặt chi tiêu, xu hướng săn hàng giá rẻ, độc, lạ và đúng chất Tết đang dẫn dắt hành vi mua sắm trên các nền tảng số. Đáp ứng nhu cầu mua, các phiên chợ số cho thị trường Tết tràn ngập chợ mạng với những buổi livestream kéo dài hàng giờ, kèm theo lời mời chào hấp dẫn như: “giá gốc tại xưởng”, “đặc sản chính gốc”, “mua sớm – giá tốt”…
Nổi bật trên các “chợ mạng” là mặt hàng tôm đất khô móng chân chim Cà Mau, được người bán gắn mác “siêu VIP”, “hàng tuyển”, “chỉ bán mùa Tết”. Loại đặc sản này hiện có mức giá khá cao so với mặt bằng chung. Cụ thể, tôm đất khô nguyên vỏ được chào bán phổ biến từ 750.000 - 790.000 đồng/kg; tôm đất khô lột vỏ (tôm khô thịt) dao động từ 1,7 - 1,98 triệu đồng/kg tùy loại. Đại diện trang Cua biển Đất Mũi (chuyên bán hải sản, tôm khô) trên Facebook cho biết, giá tôm đất khô tăng mạnh vào dịp cận Tết là điều gần như năm nào cũng lặp lại, do nhu cầu tăng nhanh trong khi nguồn hàng đẹp không nhiều. “Càng gần Tết, khách hỏi rất nhiều nhưng không phải lúc nào cũng có đủ hàng tuyển. Ai muốn tôm đều, màu đẹp thì thường phải lấy sớm, chứ sát Tết giá khó giảm mà hàng lại không còn lựa chọn” - người bán chia sẻ. Không chỉ tôm khô, nhiều nông sản đặc sản vùng miền cũng ghi nhận mức độ quan tâm cao trên các nền tảng online. Chẳng hạn, tôm khô Cà Mau, cá sặc trứng, lạp xưởng vịt… những đặc sản miền Tây được nhiều cửa hàng online chào bán như: măng mầm, thịt trâu gác bếp, tào mèo khô… Nhờ yếu tố “độc - lạ” và gắn với mâm cơm ngày Tết, những sản phẩm này nhanh chóng trở thành từ khóa tìm kiếm phổ biến trên mạng xã hội.
Bên cạnh các mặt hàng thực phẩm, hàng thời trang trên chợ mạng cũng được quan tâm. Nhiều người dân cho biết, khác với mọi năm, năm nay họ mua sắm hoàn toàn quần áo Tết cho các con trên các sàn thương mại điện tử. Thậm chí, áo dài Tết cũng được mua online với giá siêu tiết kiệm.
Theo thống kê của Công ty Cổ phần Khoa học dữ liệu (Metric), thị trường áo dài Tết trên sàn thương mại điện tử năm 2026 ghi nhận sức mua tăng mạnh. Từ ngày 1/12/2025 đến ngày 11/1/2026, doanh số mặt hàng này đạt hơn 138 tỷ đồng, tăng 49%; sản lượng bán ra là 444,4 nghìn sản phẩm, tăng 44% so với 6 tuần trước đó. Dự báo, nhu cầu mua sắm Áo dài 2026 sẽ tập trung mạnh trong 2 - 4 tuần trước Tết Nguyên đán. Trong đó, sản phẩm có phân khúc giá 200.000 - 300.000 đồng được người tiêu dùng lựa chọn nhiều nhất vì giá mềm, dễ mua.
Kênh truyền thống chờ cao điểm
Trái với không khí sôi động trên các kênh bán hàng online, sức mua tại kênh truyền thống, kênh bán lẻ hiện đại thời điểm này khá chậm. Bà Nguyễn Thị Mộng Huyền, nhân viên cửa hàng tạp hóa (Trần Quang Khải, phường tân Định) chia sẻ: “Không biết gần Tết tình hình có khá hơn không, chứ nay đã rằm tháng Chạp rồi nhưng sức mua vẫn rất chậm. Giỏ quà và bánh kẹo chưa thấy mọi người mua nhiều. Chính vì sức mua chậm nên chủ cửa hàng không dám trữ hàng vì sợ “ôm sô” sau Tết”. Tại các chợ lớn như: An Đông, Bình Tây hay Tân Định và các chợ truyền thống khác… không khí mua bán vẫn trầm lắng. Phần lớn tiểu thương vẫn trong tư thế ngồi mong chờ khách, đồng thời tranh thủ sử dụng điện thoại để “giết thời gian”. Chỉ có vài sạp hàng còn lại tất bật đóng gói, chuẩn bị đơn cho những khách sỉ từ các địa phương khác.
Tương tự, tại các siêu thị, sức mua cũng chưa cao, mặc dù nhiều chương trình khuyến mãi theo chủ đề Tết, tích điểm, mua càng nhiều giảm càng sâu đã được áp dụng nhằm kích cầu sớm. Trong đó, dịp Tết Bính Ngọ 2026, các nhóm nông sản Việt, thực phẩm bồi bổ sức khỏe, đặc sản địa phương và hàng đạt chứng nhận VietGAP, GlobalGAP, “Tick xanh” được dự báo sẽ tiếp tục dẫn dắt sức mua. Ở góc độ nhà bán lẻ, ông Nguyễn Ngọc Thắng - Phó Tổng Giám đốc Saigon Co.op khẳng định: “Tại các kênh bán lẻ hiện đại, trước Tết khoảng 3 – 4 tuần, sức mua tập trung vào các mặt hàng bia, nước giải khát, bánh hộp, giỏ quà đóng sẵn phục vụ nhu cầu biếu tặng. Ở giai đoạn này, đơn hàng phần lớn đến từ doanh nghiệp, công đoàn và các tổ chức thiện nguyện, đặt mua sớm để chủ động kế hoạch”.
Theo ông Thắng, khoảng 1 – 2 tuần sát Tết, thị trường mới thực sự chuyển sang nhóm hàng hạt khô, cùng với thực phẩm tươi sống gồm cá, thịt, rau củ, trái cây, bởi đây là nhóm hàng phục vụ trực tiếp cho nhu cầu tiêu dùng của từng gia đình.
Nhận định về xu hướng của thị trường Tết, bà Nguyễn Phương Nga - Giám đốc Khối Kinh doanh Công ty nghiên cứu thị trường Numerator Việt Nam cho rằng, dù mua sắm Tết luôn là giai đoạn cao điểm trong năm nhưng năm nay mức chi tiêu và hành vi người mua dịch chuyển đáng kể. Thay vì, mua sắm theo cảm tính, thì hiện nay người tiêu dùng ưu tiên những sản phẩm thiết thực, mang giá trị sử dụng rõ rệt cho bản thân và gia đình. Đặc biệt, yếu tố tiện lợi ngày càng được đề cao. Người tiêu dùng mong muốn một trải nghiệm “mua nhanh – sử dụng dễ – tiết kiệm thời gian”, từ khâu tìm thông tin, đặt hàng đến nhận sản phẩm, đặc biệt trên các kênh online. “Từ hạn chế mua sắm, người tiêu dùng đang dần chuyển sang chọn lọc kỹ lưỡng hơn, ưu tiên các thương hiệu lớn, uy tín và có tiêu chuẩn rõ ràng. Đây được xem là xu hướng chủ đạo trong mùa mua sắm Tết Bính Ngọ 2026, buộc doanh nghiệp phải thích ứng nếu muốn giữ vững thị phần” - bà Nga chia sẻ.
