Thêm công cụ hỗ trợ du khách khám phá Văn Miếu - Quốc Tử Giám

Phát biểu tại lễ ra mắt, ông Phạm Xuân Tài, PGĐ Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội đánh giá cao việc ra mắt sơ đồ và tờ gấp tham quan mới tại Di tích quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

“Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám gắn với lịch sử nghiên cứu di sản của các học giả Việt Nam và Pháp từ đầu thế kỷ 20. Những tư liệu này đến nay vẫn còn nguyên giá trị đối với công tác nghiên cứu bảo tồn di sản. Hôm nay, sự hợp tác ấy tiếp tục được nối dài bằng những hành động cụ thể gắn nghiên cứu khoa học với ứng dụng thực tiễn. Đây là minh chứng sinh động cho hiệu quả hợp tác giáo dục và khoa học Việt - Pháp, quy tụ những kiến thức và kinh nghiệm độc đáo”, ông Tài nhấn manh.

Với diện tích hơn 54.000 m² và nhiều lớp không gian lịch sử, Văn Miếu – Quốc Tử Giám đặt ra nhu cầu xây dựng những công cụ hướng dẫn trực quan, giúp du khách định hướng và hiểu rõ hơn về giá trị của từng hạng mục trong di tích. Sơ đồ tổng thể mới giới thiệu cấu trúc không gian, vị trí các công trình và những điểm tham quan chính, giúp du khách chủ động lựa chọn lộ trình khám phá. Tờ gấp cung cấp thông tin ngắn gọn về lịch sử hình thành, kiến trúc, các nhân vật lịch sử và những giá trị văn hóa, giáo dục tiêu biểu của Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Sự kết hợp giữa bản đồ, hình ảnh và nội dung thuyết minh góp phần nâng cao chất lượng giới thiệu di sản, mang đến cho công chúng trải nghiệm tham quan thuận tiện và sâu sắc hơn. Dự án là kết quả hợp tác giữa Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám với Đại sứ quán Pháp và Viện Pháp tại Việt Nam và Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội.

Ông Eric Soulier – Tham tán hợp tác và hoạt động văn hóa của Đại sứ quán Pháp chia sẻ: “Tôi cảm thấy nhỏ bé khi đứng trước một công trình đã được xây dựng cách đây 950 năm và đã trải qua một cái quá trình ‘sống’ 950 năm từ quá khứ cho đến hiện tại, để ngày hôm nay chúng ta có những cơ hội đưa ra những dịch vụ mới, những công cụ mới, đó là hệ thống sơ đồ và tờ gấp tham quan mới dành cho du khách. Đây là một cái công trình nghiên cứu và là một cái dự án mang lại rất nhiều cảm xúc, và tôi có thể nói rằng dự án này đã bắt đầu từ lâu rồi, bắt đầu từ cách đây 950 năm”.

Điểm nổi bật của dự án là việc thiết kế sơ đồ và tờ gấp hướng dẫn tham quan được thực hiện bởi đội ngũ kiến trúc sư, tiến sĩ được đào tạo tại Pháp, hiện là giảng viên Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội. Nhóm chuyên gia đã kết hợp nghiên cứu lịch sử, kiến trúc và cấu trúc không gian di tích với các phương pháp thiết kế, diễn giải di sản hiện đại để xây dựng những sản phẩm khoa học, trực quan và dễ sử dụng. Dự án cho thấy hiệu quả lâu dài của hợp tác giáo dục và khoa học Việt - Pháp, khi những kiến thức và kinh nghiệm được tích lũy trong quá trình đào tạo tại Pháp được vận dụng vào thực tiễn bảo tồn và phát huy giá trị di sản Việt Nam.

PGS. TS. KTS Nguyễn Tuấn Anh – Phó hiệu trưởng Trường Đại học Kiến trúc Hà Nội cho biết, Dự án gợi nhắc đến chặng đường hợp tác, đào tạo, nghiên cứu giữa Trường với các cơ sở giáo dục, cơ quan, đối tác Pháp gần 30 năm qua. Kết quả hợp tác đã góp phần đào tạo nguồn nhân lực, phát triển tri thức chuyên ngành, đưa nghiên cứu vào thực tiễn bảo tồn, phát huy giá trị di sản và văn hóa của đất nước. Dự án Văn Miếu – Quốc Tử Giám là một minh chứng sinh động cho hướng hợp tác đó.

Việc ra mắt sơ đồ và tờ gấp tham quan là bước khởi đầu trong định hướng hợp tác lâu dài nhằm nghiên cứu, giới thiệu và phát huy giá trị di sản Văn Miếu – Quốc Tử Giám. Trong thời gian tới, hợp tác Việt – Pháp sẽ tiếp tục được đẩy mạnh thông qua các hoạt động nghiên cứu, sưu tầm, số hóa và xây dựng nền tảng tư liệu số đa ngôn ngữ. Nền tảng này hướng tới việc tập hợp, hệ thống hóa các nguồn tư liệu lịch sử, văn bia, hoành phi, câu đối, sắc phong và tài liệu lưu trữ liên quan đến Văn Miếu – Quốc Tử Giám, lịch sử giáo dục và khoa cử Nho học Việt Nam, trong đó chú trọng khai thác các nguồn tư liệu bằng tiếng Pháp, góp phần mở rộng khả năng tiếp cận di sản và thúc đẩy hợp tác Việt - Pháp. Nền tảng này hướng tới kết hợp tư liệu khoa học với bản đồ tương tác, mã QR và các công cụ thuyết minh số, phục vụ đồng thời nghiên cứu chuyên sâu, giáo dục di sản và nhu cầu tìm hiểu của công chúng.

Song song với đó là định hướng xây dựng các hành trình khám phá di sản theo chủ đề, trước hết trong khuôn viên Văn Miếu - Quốc Tử Giám, sau đó mở rộng kết nối với mạng lưới Văn Miếu, Văn chỉ và các làng khoa bảng tiêu biểu trên cả nước. Thông qua sự kết hợp giữa nghiên cứu khoa học, ứng dụng công nghệ số và phát triển du lịch di sản, Văn Miếu - Quốc Tử Giám có thể trở thành điểm khởi đầu của những hành trình khám phá lịch sử giáo dục, khoa cử và truyền thống hiếu học Việt Nam.

Lễ ra mắt sơ đồ và tờ gấp tham quan nhân dịp kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám không chỉ góp phần nâng cao chất lượng giới thiệu di sản và trải nghiệm tham quan, mà còn mở ra những định hướng phát triển lâu dài, hướng tới kỷ niệm 1.000 năm Quốc Tử Giám vào năm 2076. Từ những công cụ hướng dẫn tham quan mới đến định hướng xây dựng nền tảng tư liệu số và các hành trình khám phá di sản, dự án góp phần kết nối nghiên cứu khoa học, đào tạo và ứng dụng công nghệ trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị di tích.

Với tầm nhìn hướng tới 1.000 năm Quốc Tử Giám, những sáng kiến này góp phần gìn giữ và lan tỏa các giá trị lịch sử, văn hóa và giáo dục của di tích, khẳng định sức sống bền vững của truyền thống hiếu học và trọng dụng nhân tài Việt Nam.

Các đại biểu và du khách quốc trải nghiệm, tìm hiểu thông tin tham quan di tích trên sơ đồ và tờ gấp.