Tiếp nối đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”

Mới đây, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh - Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam xã Hòa Xá (TP Hà Nội) phối hợp với Câu lạc bộ Team Lee trao tặng ảnh chân dung phục dựng cùng quà tri ân tới thân nhân 52 gia đình Anh hùng Liệt sĩ trên địa bàn. Trong giây phút những bức chân dung được trao tận tay người thân, nhiều người đã không cầm được nước mắt. Sau bao năm chỉ còn hiện hữu trong ký ức hoặc trên những tấm ảnh đã phai mờ theo thời gian, gương mặt của người cha, người chồng, người anh lại hiện lên rõ nét.

Đó không phải là câu chuyện riêng của Hòa Xá. Trước đó, tại xã Xuân Trúc (tỉnh Hưng Yên), Hội Phụ nữ Công an tỉnh phối hợp với nhóm Skyline trao tặng ảnh phục dựng cho thân nhân 65 gia đình liệt sĩ. Ở TPHCM, Bộ Tư lệnh và Công an thành phố triển khai chương trình phục dựng miễn phí ảnh liệt sĩ dành cho thân nhân và gia đình chính sách, gắn với Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ. Tại Cần Thơ, những sinh viên Trường Đại học Nam Cần Thơ cũng phục dựng di ảnh liệt sĩ và ảnh Mẹ Việt Nam Anh hùng để trao tặng các gia đình chính sách trong dịp tháng 7…

Những hoạt động diễn ra ở nhiều địa phương, do nhiều tổ chức, lực lượng cùng chung tay thực hiện, nhưng đều gặp nhau ở một điểm: góp phần đưa những gương mặt thân quen trở về với gia đình sau nhiều thập niên. Đó là một cách tri ân mộc mạc mà sâu sắc, làm đầy thêm ký ức của mỗi mái nhà và nhắc nhở thế hệ hôm nay về những hy sinh để đất nước có được hòa bình, độc lập.

Mỗi dịp tháng 7, các hoạt động đền ơn đáp nghĩa lại được tổ chức trên khắp cả nước. Những chuyến thăm gia đình chính sách, những nén hương trên nghĩa trang liệt sĩ, những ngọn nến tri ân hay những cuộc tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ đều là sự tiếp nối của đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" đã được gìn giữ qua nhiều thế hệ. Năm nay, những bức chân dung được phục dựng đã góp thêm một việc làm giàu ý nghĩa cho hành trình ấy.

Bởi điều được khôi phục không chỉ là một tấm ảnh cũ bị rách hay ố màu. Điều trở về còn là hình hài của người thân mà nhiều gia đình chỉ còn biết qua lời kể. Có người con lần đầu tiên sau hơn nửa thế kỷ mới được nhìn rõ gương mặt cha. Có người vợ lặng đi khi ngắm lại khuôn mặt người chồng đã mãi mãi nằm lại chiến trường. Có những người cháu từ nhỏ chưa từng biết mặt ông, nay đã có một bức chân dung để đặt lên bàn thờ gia tiên. Trong những ngày này, sự “trở về” của những gương mặt ấy như làm vơi đi phần nào nỗi chờ đợi, nhớ thương đã kéo dài qua nhiều năm tháng.

Đằng sau mỗi bức ảnh là sự tận tâm của những đoàn viên, thanh niên, sinh viên, các nhóm tình nguyện am hiểu công nghệ cùng sự đồng hành của các tổ chức xã hội, lực lượng công an, quân đội và chính quyền địa phương. Từ những tấm ảnh đã mờ nhòe, rách nát bởi thời gian, họ kiên trì thu thập tư liệu, đối chiếu thông tin, phục dựng từng đường nét khuôn mặt, sắc phục... để trao lại cho gia đình. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các công nghệ xử lý hình ảnh giúp quá trình phục dựng đạt độ hoàn thiện cao hơn, khôi phục nhiều chi tiết đã bị thời gian làm phai mờ, để những bức chân dung hiện lên rõ nét và gần gũi hơn với người thân.

Điều đáng quý là những thành tựu của khoa học, công nghệ được đặt vào đúng nơi cần có: Phục vụ con người, gìn giữ ký ức và bồi đắp những giá trị tốt đẹp của dân tộc. Chuyển đổi số vì thế không chỉ hiện diện trong sản xuất, kinh doanh hay cải cách hành chính, mà còn góp phần lưu giữ những ký ức lịch sử, để những giá trị tinh thần được trao truyền bền bỉ từ thế hệ này sang thế hệ khác.

Mỗi thời đại có một cách khác nhau để bày tỏ lòng biết ơn đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc. Hôm nay, bên cạnh những hoạt động đền ơn đáp nghĩa đã trở thành truyền thống, những bức chân dung của các Anh hùng Liệt sĩ được phục dựng đang lan tỏa thêm nghĩa tình của tháng 7. Khi những gương mặt thân quen trở về với gia đình, với đồng đội sau bao năm xa cách, đạo lý "Uống nước nhớ nguồn" cũng được tiếp nối bằng những việc làm thiết thực và giàu tính nhân văn.