Tiếp tục cổ phần hóa doanh nghiệp
Từ nay đến năm 2020 cần cổ phần hóa (CPH) 240 doanh nghiệp (DN) và đây là những DNNN. Hệ thống các văn bản chính sách hỗ trợ đầy đủ, cộng với quyết tâm cao, nhiều hy vọng tiến độ CPH sẽ được đẩy nhanh.
Theo kế hoạch đặt ra trong việc thực hiện sắp xếp DNNN giai đoạn 2016-2020, sẽ có 240 DN cần CPH. Trong đó, có 103 DNNN nắm giữ 100% vốn điều lệ; 4 DN thực hiện CPH Nhà nước nắm giữ trên 65% vốn điều lệ; 27 DN thực hiện CPH, Nhà nước nắm giữ trên 50% đến dưới 65% vốn điều lệ; 106 DN CPH, Nhà nước nắm giữ dưới 50% vốn điều lệ. Xét theo lĩnh vực hoạt động, 240 DN này nắm nhiều llĩnh vực quan trọng của xã hội, liên quan đến quốc phòng, an ninh và các lĩnh vực bưu chính công ích; in, đúc tiền, sản xuất vàng miếng và vật phẩm lưu niệm bằng vàng; bảo đảm hàng hải và xuất bản...
Mục tiêu CPH DNNN của Chính phủ cũng được đưa ra khá rõ ràng. Bên cạnh việc tạo thêm nguồn lực cho khu vực DN trong nước, CPH là để nâng cao quản trị, nâng cao hiệu quả hoạt động của DN cũng như minh bạch hóa thông tin. Vì vậy, khi đã quyết tâm tiến hành quản trị theo thông lệ thị trường, minh bạch thông tin thì việc kinh doanh và việc cung cấp sản phẩm công ích cho Nhà nước cũng sẽ được minh bạch. DN sau CPH sẽ là đa sở hữu và phải niêm yết trên thị trường chứng khoán.
Các tổng công ty và các DNNN, trong đó đã đưa ra các giải pháp quyết liệt để thực hiện CPH, trong khi đó, về mặt thể chế, đến nay, Chính phủ đã ban hành khá đầy đủ các quy định pháp lý tháo gỡ khó khăn và thúc đẩy CPH như: Nghị định 189, Nghị định 59; vấn đề về xử lý nợ xấu của các DNNN trong quá trình hoạt động có. Sự phối hợp giữa các bộ ngành trong CPH cũng đã tích cực hơn.
Mới đây trong cuộc họp mới nhất của Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ với Kiểm toán Nhà nước, Kiểm toán Nhà nước cũng cho biết việc định giá và xử lý các vấn đề tài chính trước khi chính thức công bố giá trị DN CPH của các đơn vị còn thiếu chính xác, chưa phù hợp với quy định hiện hành và làm giảm giá trị tài sản được định giá, ảnh hưởng lớn đến quyền lợi của Nhà nước.
Vấn đề định giá DN cũng là một trong những nguyên nhân chính gây cản trở quá trình CPH DNNN. Ông Đặng Quyết Tiến- Phó Cục trưởng Cục Tài chính DN Bộ tài chính cho biết, trong Dự thảo Nghị định CPH DNNN tiếp tục hướng dẫn cụ thể các tiêu chuẩn tổ chức tư vấn định giá và bổ sung thêm quy định đối với các tổ chức tư vấn nước ngoài sẽ tham gia cung cấp dịch vụ liên quan đến cổ phần hóa. Đồng thời nhằm giảm thiểu tối đa thủ tục hành chính, Dự thảo Nghị định bỏ quy định trình tự, thủ tục công bố danh sách tổ chức tư vấn định giá của Bộ Tài chính mà giao cơ quan đại diện chủ sở hữu xem xét, quyết định.
“Về xử lý tài chính tại thời điểm xác định giá trị DN, Dự thảo bổ sung hướng dẫn xử lý tài sản được bàn giao không bồi hoàn cho bên Việt Nam sau khi công ty liên doanh kết thúc thời hạn hoạt động trong trường hợp Hợp đồng (Giấy phép đầu tư) góp vốn liên doanh có điều khoản “kết thúc thời hạn hoạt động của công ty liên doanh, toàn bộ tài sản được bàn giao không bồi hoàn cho bên Việt Nam” theo hướng khi liên doanh kết thúc, giá trị tài sản chuyển giao không bồi hoàn cho bên Việt Nam quản lý theo quy định của pháp luật quản lý, sử dụng tài sản nhà nước”- ông Tiến bổ sung thêm.
Về thực hiện kiểm toán nhà nước đối với DN CPH, thời gian tới sẽ thắt chặt và bổ sung thêm nhiều đối tượng như Công ty mẹ thuộc Tập đoàn kinh tế nhà nước; Các DNNN (bao gồm công ty mẹ thuộc Tổng công ty nhà nước, các công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ) và các công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên do các tập đoàn kinh tế, tổng công ty Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ có vốn chủ sở hữu theo sổ sách kế toán tại thời điểm xác định giá trị DN từ 5.000 tỷ đồng trở lên; Các công ty trách nhiệm hữu hạn một thành viên khác khi có yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ.
Năm 2017, Bộ Tài chính cũng tập trung nhiều giải pháp để tăng chất lượng công tác CPH DNNN. Trong đó dồn sức vào một số cải cách: Hoàn thiện trình Thủ tướng Chính phủ ban hành tiêu chí, danh mục phân loại DNNN và danh mục DNNN thực hiện sắp xếp giai đoạn 2016-2020. Tập trung triển khai phương án sắp xếp DNNN giai đoạn 2016-2020 sau khi được Thủ tướng Chính phủ ban hành tiêu chí, danh mục phân loại DNNN. Chủ động xây dựng phương án và tiếp tục thoái vốn nhà nước tại các DN không thuộc diện Nhà nước nắm giữ cổ phần chi phối hoặc không nắm giữ cổ phần, vốn góp.
