Tôn nhái, tôn giả - nỗi lo thật
6 tháng đầu năm đã trôi qua. Nhìn lại bức tranh kinh tế, không thể không đề cập đến vấn nạn hàng nhái, hàng giả. Mới đây, tại cuộc tọa đàm xây dựng và bảo vệ thương hiệu, đấu tranh chống hàng giả, hàng vi phạm sở hữu trí tuệ, Hiệp hội Chống hàng giả và Bảo vệ thương hiệu Việt Nam đã chỉ rõ danh mục 30 loại ngành hàng bị làm giả nghiêm trọng.
Một thủ thuật được giới kinh doanh tôn giả sử dụng khá phổ biến
là việc tẩy xóa thông số độ dày in trên tấm tôn
Trong số này, các loại mỹ phẩm, thực phẩm chức năng, đồ điện tử, điện lạnh... thường bị làm giả, làm nhái, thậm chí đến “tem chống hàng giả” cũng bị... làm giả. Đặc biệt, vấn đề tôn giả, tôn nhái được nêu ra, một lần nữa gây băn khoăn cho cả người tiêu dùng lẫn người sản xuất, quản lý. Điều băn khoăn khác, đó là đường đi của những tấn tôn, thép không rõ nguồn gốc, kém chất lượng. Bởi tôn thép không phải là cái kim, sợi chỉ, để người ta có thể giấu giếm khi vận chuyển…
Theo ông Vũ Văn Thanh - Phó Tổng giám đốc Tập đoàn Hoa Sen, chỉ cần trang bị máy in phun, các cơ sở kinh doanh dễ dàng biến các sản phẩm tôn kém chất lượng có nguồn gốc từ Trung Quốc, hoặc các sản phẩm không rõ nguồn gốc thành sản phẩm của các thương hiệu nổi tiếng. Các sản phẩm tôn nhái, tôn giả thường có dòng in vi tính bị nhòe, không rõ ràng sắc nét, không thể hiện đầy đủ thông tin sản phẩm và mập mờ về tiêu chuẩn chất lượng. Người tiêu dùng rất dễ mất tiền oan vì mua phải một sản phẩm không có chất lượng tương xứng với số tiền đó. Cụ thể, theo ước tính của Tôn Hoa Sen, mỗi mét tôn giả, người tiêu dùng sẽ bị móc túi 4.000 - 6.000 đồng. Và với khoảng 20% thị phần trên thị trường tôn thép năm 2014 là hàng giả, hàng “nhái” - tương đương gần 99 triệu m2 tôn, số tiền thiệt hại ít nhất là 394 tỉ đồng. Còn thiệt hại đối với toàn ngành tôn - thép trong nước do nạn tôn giả, tôn “nhái” gây ra lên tới khoảng 906 tỉ đồng. Tổng thiệt hại của toàn ngành tôn ước khoảng 1.300 tỉ đồng...
Nghiêm trọng hơn, hàng nhái, hàng giả, hàng kém chất lượng sẽ ảnh hưởng tới tuổi thọ của công trình. Như vậy, chi phí, sửa chữa thay mới còn tốn kém hơn rất nhiều lần so với số tiền chênh lệch giá khi mua hàng nhái, hàng giả. Đồng thời, nhái nhãn mác còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng tới uy tín của các doanh nghiệp chân chính bị mất thị phần tiêu thụ. Lâu dần “làm mất lòng tin của người tiêu dùng cho các sản phẩm hàng tôn chính hiệu”, theo ông Thanh.
Nhìn rộng ra đối với nền kinh tế, các hành vi cạnh tranh không lành mạnh làm triệt tiêu động lực sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp chân chính, kéo theo sự suy giảm của ngành công nghiệp tôn thép và dẫn đến thiệt hại cho nền kinh tế, gây thất thu thuế cho nhà nước.
Hiện nay, trong môi trường cạnh tranh toàn cầu khi Việt Nam đang hội nhập sâu rộng với nền kinh tế thế giới, nếu chúng ta không làm lành mạnh môi trường cạnh tranh và cạnh tranh bằng chất lượng, thương hiệu và uy tín thì đó là một nguy cơ cho nền kinh tế Việt Nam. Vì vậy, các cơ quan chức năng cần tiến hành kiểm tra thường xuyên và có chế tài đủ mạnh mang tính răn đe đối với các trường hợp gian lận đồng thời có chính sách buộc các doanh nghiệp, cửa hàng niêm yết công khai: tiêu chuẩn, chất lượng, giá cả. Đối với doanh nghiệp, phải có biện pháp tự bảo vệ mình bằng cách minh bạch các thông tin về tiêu chuẩn, chất lượng, sản phẩm, kênh phân phối, giá bán... đồng thời đẩy mạnh quảng cáo tới người tiêu dùng. Người tiêu dùng cũng cần có sự lựa chọn thông thái thông qua việc sử dụng các sản phẩm có thương hiệu, có uy tín. Trước khi mua cũng cần tìm hiểu trước các thông số kỹ thuật của sản phẩm. Đồng thời, khách hàng cần yêu cầu đơn vị kinh doanh xuất hóa đơn cho mình, đó là cách tốt nhất để tự bảo vệ quyền lợi.
