Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Bảo vệ đến cùng quyền lợi của người dân khi có sai lệch, gian lận đo lường

Giảm tiền kiểm phải đi cùng với hậu kiểm có căn cứ

Ngày 17/10, Quốc hội thảo luận ở Tổ về: Luật Bưu chính (sửa đổi) và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường. Phát biểu tại Tổ 1, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng, đây đều là những lĩnh vực phát triển rất mới. Nói về sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đo lường, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cho rằng, đây là lĩnh vực chuyên môn sâu nhưng tác động trực tiếp đến đời sống của nhân dân và năng lực phát triển đất nước. Cuộc sống hằng ngày của người dân như: tiền điện, tiền nước, chất lượng sản phẩm công nghệ cần đo đạc chính xác, đáng tin cậy. Sai lệch về đo lường có thể gây thiệt hại cho người dân, làm cho doanh nghiệp mất thị trường, thậm chí còn ảnh hưởng đến những quyết định rất quan trọng đến sinh mạng, đời sống, có vi phạm hay không vi phạm, thật hay giả.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, sửa Luật lần này cần phải gắn với việc đảm bảo công bằng trong giao dịch, nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực làm chủ công nghệ; cụ thể hóa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị và Chỉ thị 38 của Ban Bí thư. Đồng thời, dẫn chứng những bức bối với những quyết định do đo lường đưa đến như vi phạm về môi trường, hàm lượng thuốc chữa bệnh; pha trộn tạp chất ma túy.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh 4 vấn đề. Theo đó, phát triển năng lực đo lường phục vụ nâng cao năng lực tự chủ của nền kinh tế. Muốn làm chủ công nghệ phải có khả năng đo, chứng minh chất lượng sản phẩm. Đo không theo kịp thì nghiên cứu khó đi đến sản xuất, doanh nghiệp khó tham gia sâu vào chuỗi giá trị. Chính sách phát triển hạ tầng kỹ thuật đo lường phải đáp ứng được yêu cầu, được đánh giá bằng năng lực đo được quốc tế thừa nhận, khả năng phục vụ doanh nghiệp và mức giảm chi phí dịch vụ.

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, giảm tiền kiểm phải đi cùng với hậu kiểm có căn cứ, có trách nhiệm. Tiêu chuẩn chất lượng phải quản lý nhà nước, không thể buông lỏng. Việc công bố năng lực phải đơn giản, công khai, không trở thành thủ tục xin chấp thuận. Việc đình chỉ tổ chức cung cấp dịch vụ phải minh bạch. Cần sử dụng kết quả công nhận phù hợp, tránh yêu cầu doanh nghiệp chứng minh lại những nội dung đã được đánh giá, xác nhận. Kiểm tra phải dựa trên rủi ro; kiểm soát việc miễn, giảm kiểm tra, không để doanh nghiệp tuân thủ tốt bị kiểm tra nhiều lần, còn nơi có dấu hiệu gian lận không phát hiện được.

Miễn, giảm kiểm tra không đồng nghĩa với việc miễn các biện pháp kiểm soát bắt buộc đối với các phương tiện đo của những nhóm hàng đã đưa vào chương trình bảo đảm đo lường. Việc ưu tiên phải dựa vào kết quả có thể kiểm chứng, không chỉ dựa vào đăng ký công bố. Khi có dấu hiệu vi phạm, cơ quan có thẩm quyền vẫn phải kiểm tra theo luật, ngăn việc lợi dụng chính sách để có những vi phạm.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, chuyển đổi số phải nâng cao độ tin cậy của kết quả đo, giảm chi phí thực hiện. Nền tảng số hoạt động đo lường là thành phần của nền tảng quản lý hạ tầng chất lượng quốc gia. Dữ liệu đã có phải được sử dụng lại, doanh nghiệp không phải báo cáo lại cùng lúc những thông tin cho nhiều cơ quan. Nghĩa vụ cung cấp dữ liệu cần đúng phạm vi, mục đích, gắn với bảo vệ bí mật hoạt động kinh doanh và an toàn thông tin.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng lưu ý phải bảo vệ đến cùng quyền lợi của người dân khi có sai lệch, gian lận đo lường. Khi phát hiện đồng hồ điện, nước, cột đo xăng dầu bị gian lận, cần xác định thời gian và số lượng tiền thu sai, trách nhiệm hoàn trả, bồi thường. Không thể chỉ xử phạt xong mà quyền lợi của người bị hại vẫn chưa được giải quyết. Yêu cầu này cũng cần được tính đến trong những lĩnh vực liên quan đến thuốc chữa bệnh và hoạt động khám, chữa bệnh. Sai lệch do thiết bị hoặc phương pháp đo có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng, ảnh hưởng không chỉ đến tài sản mà còn đến sức khỏe, tâm lý và đời sống của người dân.

Ứng dụng công nghệ trong hoạt động bưu chính

Về Luật Bưu chính (sửa đổi), Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, trước đây bưu chính là nhà nước, bưu điện. Bây giờ là thương mại điện tử, giao nhận số, thậm chí còn xuyên biên giới.

“Vấn đề đặt ra là làm sao để thuận lợi cho người dân, để doanh nghiệp phát huy, nhưng Nhà nước phải quản lý được. Phải đảm bảo mặt bằng công bằng, đúng với quy định của pháp luật”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh và cho biết, bưu chính càng ngày càng phát triển vì giao dịch thương mại, giao nhận điện tử, thương mại điện tử còn phát triển. Hiện nay, người mua, người bán không cần gặp nhau giao dịch trực tiếp.Vấn đề đặt ra phải tạo điều kiện cho người dân nhưng không được để những kẽ hở để tội phạm lợi dụng.

“Bây giờ giao nhận bằng số, bằng UAV đến tận nơi điểm hẹn. Hoạt động bưu chính gắn với thương mại điện tử, sản xuất và tiêu dùng, tiếp cận các dịch vụ chung. Vì vậy, luật phải làm rõ vai trò của bưu chính trong hạ tầng thiết yếu của quốc gia, nền kinh tế số”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước phân tích và cho rằng chất lượng của hạ tầng ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí kinh doanh, cơ hội của người sản xuất và đời sống của nhân dân.

Bày tỏ đồng tình với hướng mở rộng dịch vụ, khuyến khích những ứng dụng công nghệ trong hoạt động bưu chính. Tuy nhiên, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, cần xác định ranh giới giữa bưu chính, vận tải logistics, thương mại điện tử. Không những kiểm tra chất lượng mà còn bảo đảm quyền lợi cho người dân, người tiêu dùng và doanh nghiệp.