TP Hồ Chí Minh: 34 dự án khởi nghiệp xanh tìm hướng đi từ lợi thế bản địa

Ngày 31/10, tại TPHCM diễn ra Vòng chung kết Cuộc thi Khởi nghiệp Xanh lần thứ 12 năm 2026. Cuộc thi do Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam Chất lượng Cao và Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA) phối hợp với một số đơn vị tổ chức.

Chung kết Cuộc thi Khởi nghiệp Xanh 2026 có 34 dự án đến từ 18 tỉnh, thành phố. Hầu hết dự án khai thác lợi thế nguyên liệu địa phương, phát triển sản phẩm có giá trị gia tăng và tìm kiếm những mô hình sản xuất, kinh doanh theo hướng xanh, bền vững.

Trong 34 dự án vào chung kết, miền Bắc có 9 dự án, miền Trung – Tây Nguyên có 10 dự án và miền Nam có 15 dự án. TPHCM dẫn đầu với 7 dự án; Hà Nội và Đà Nẵng cùng có 3 dự án; Phú Thọ, Đắk Lắk, Khánh Hòa, An Giang, Cần Thơ và Vĩnh Long mỗi địa phương có 2 dự án; Nghệ An, Lào Cai, Quảng Ninh, Thanh Hóa, Lâm Đồng, Gia Lai, Cà Mau, Đồng Nai và Đồng Tháp mỗi địa phương có một dự án.

Nếu các dự án tại đô thị lớn có điều kiện tiếp cận công nghệ, đối tác và thị trường thì nhiều mô hình ở địa phương khai thác lợi thế nông sản, dược liệu, nghề truyền thống và nguồn phụ phẩm sẵn có.

Trong lĩnh vực chế biến nông sản, thực phẩm, nhiều dự án hướng đến nâng cao giá trị nguyên liệu thông qua đa dạng hóa sản phẩm và xây dựng thương hiệu. Có thể kể đến Thốt Nốt Tươi Đóng Lon, Bơ hạt điều Thuận Thiên, Magic Banana, Mứt me Kim Anh, sản phẩm từ cây chè Gay, chả cá Rô phi nước lợ Hòa Đê và các dự án khai thác nguồn nguyên liệu bản địa khác.

Bên cạnh đó, nhiều dự án lựa chọn giải quyết bài toán môi trường thông qua tận dụng phụ phẩm. Đáng chú ý có ý tưởng phát triển pin từ bã cà phê; dự án sử dụng vỏ sầu riêng để tạo than sinh học, giấm gỗ và phân bón hữu cơ.

Ở nhóm ứng dụng công nghệ, EA Agri phát triển hệ sinh thái nông nghiệp thông minh; Chợ Cà Phê hướng đến nền tảng hạ tầng số; Creain lựa chọn mô hình nền tảng kinh tế sáng tạo; VA ECO ROASTERY theo đuổi hướng rang cà phê thông minh, phát thải thấp và ứng dụng công nghệ trong xử lý nguyên liệu, chất thải.

Nhận định về các dự án khởi nghiệp xanh, bà Phạm Chi Lan – chuyên gia kinh tế cho rằng, một mô hình khởi nghiệp có thể bắt đầu từ lợi thế nguyên liệu bản địa, một vấn đề môi trường hoặc nhu cầu của người sản xuất, nhưng để phát triển lâu dài, dự án cần từng bước hoàn thiện sản phẩm, tổ chức sản xuất và xây dựng thị trường.

Bà Vũ Kim Hạnh - Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng Việt Nam chất lượng cao cho biết, tài nguyên bản địa không chỉ là nguyên liệu còn là con người, tri thức, kỹ năng và giá trị đặc thù của từng vùng miền.

Theo bà Hạnh, cuộc thi được định hình từ bài học thực tế của thị trường và cộng đồng khởi nghiệp. Ba định hướng trọng tâm của mùa giải gồm mở rộng thị trường quốc tế, nghiên cứu và phát triển, cùng phát triển bền vững. Chương trình tiếp tục hỗ trợ dự án nâng năng lực quản trị, khoa học công nghệ và chiến lược thị trường.