Trách nhiệm với người lao động

Nỗi canh cánh trong lòng được Thủ tướng điểm đầu tiên chính là năng suất lao động (NSLĐ). Đây là vấn đề đã đặt ra lâu nay. Bởi, “Doanh nghiệp sản xuất kinh doanh hiệu quả thì đòi hỏi NSLĐ phải cao.

Các nam, nữ công nhân trẻ tuổi vui mừng vì lần đầu tiên được gặp,
nói chuyện trực tiếp với người đứng đầu Chính phủ. (Ảnh: VGP/Quang Hiếu).

Đây chính là sự đồng hành mang tính căn bản nhất của người lao động và doanh nghiệp”. Như vậy, nỗi ưu tư của người đứng đầu Chính phủ đối với vấn đề người lao động chính là “điểm nghẽn” NSLĐ.

Không ưu tư sao được khi hiện nay Việt Nam là 1 trong 3 nước có năng suất lao động thấp nhất ASEAN. Thấp hơn Singapore 15 lần; thấp hơn Nhật Bản 11 lần; thấp hơn Hàn Quốc 10 lần; chỉ bằng 1/5 so với Malaysia và 2/5 so với Thái Lan. Không nâng cao NSLĐ khó mà cạnh tranh trong công cuộc hội nhập, khó nâng cao vị thế của công nhân trong giai đoạn cạnh tranh khốc liệt này.

Thủ tướng cho biết, hiện Việt Nam đã tích cực đàm phán, ký kết các hiệp định kinh tế với các quốc gia, châu lục. Điều đó có nghĩa người lao động có nhiều cơ hội việc làm hơn khi DN nước ngoài đầu tư vào Việt Nam nhiều hơn.

Cơ hội việc làm nhiều hơn cũng đồng nghĩa với cạnh tranh về lao động sẽ gay gắt hơn. Thế nên, việc nâng cao trình độ, tay nghề của công nhân lao động là cấp thiết. Chính phủ cũng sẽ có những chính sách ưu tiên cho việc dạy nghề, nâng cao trình độ cho người lao động. Các DN cũng phải có chính sách đào tạo riêng- đó là sự sống còn của DN. Con người là nguồn lực quan trọng. Chính phủ cũng sẽ có những chính sách tác động và hỗ trợ.

Để nâng cao NSLĐ, không thể trông chờ vào các chính sách, sự nỗ lực của Chính phủ, DN mà chìa khóa nằm ở chính người lao động, Thủ tướng nói, bởi, mỗi người lao động phải đối diện với quy luật cạnh tranh, có nghĩa là phải cố gắng không ngừng để giỏi hơn, có ích hơn thì mình sẽ tồn tại.

Theo Thủ tướng, thời gian tới, Chính phủ, tổ chức Công đoàn, các DN phối hợp với các cấp, các cơ quan chức năng để có thể triển khai các chương trình học bổng toàn phần, bán phần dành cho công nhân để nâng cao chuyên môn, tay nghề.

Tại cuộc đối thoại, người đứng đầu Chính phủ cho rằng: Một cuộc gặp mặt giữa Thủ tướng với công nhân, ngoài tình cảm dành cho nhau, thì điều lớn hơn là để cùng đóng góp ý, trình bày nguyện vọng, đưa ra cam kết, để đi đến những hành động cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho người lao động và cho DN.

Theo đó, rất nhiều nhiệm vụ mà Chính phủ, các Bộ, ngành địa phương cũng như của chính các DN với người lao động được Thủ tướng kiểm điểm lại.

Chẳng hạn, về phía Chính phủ, Thủ tướng cho biết ông đã đồng ý với kiến nghị của Tổng LĐLĐ về hỗ trợ triển khai Đề án xây dựng thiết chế công đoàn các Khu công nghiệp, Khu chế xuất (KCN, KCX), gồm nhà ở, siêu thị công đoàn, nhà trẻ, nhà văn hóa, trung tâm trợ giúp pháp lý.

Trong năm 2016-2017, phải xây dựng được 50 thiết chế phục vụ người lao động tại 15 KCX, KCN trọng điểm. “Tôi đã đồng ý, Tổng LĐLĐ cùng với các bộ ngành, địa phương phải phối hợp thực hiện thật tốt”, Thủ tướng yêu cầu.

“Các địa phương đã phối hợp với các tập đoàn, DN để giải quyết chỗ ở cho công nhân chưa, đến nay có thêm được bao nhiêu nhà ở xã hội hoặc nhà cho thuê, bao nhiêu nhà trẻ cho con công nhân?

“Tôi rất đau lòng khi đọc những tin trẻ em bị bạo hành trong những nhà giữ trẻ tự phát, còn những trường hợp như vậy, có nghĩa là chúng ta chưa làm tròn trách nhiệm với người lao động.

Rõ ràng, phải tăng NSLĐ trong điều kiện NSLĐ của Việt Nam quá thấp, bên cạnh đó không kém phần quan trọng là chăm lo sức khỏe cho người lao động. Theo Thủ tướng, sức khỏe của công nhân là tài sản của DN.

Sức khỏe là thứ quý, nhưng thực tế, trong năm qua, tiêu chuẩn bữa ăn của công nhân tại các nhà máy được cải thiện chưa đó là điều cần có kiến giải rõ rằng, khi mà bữa ăn của họ chỉ quay đi quẩn lại là rau dưa, đậu phụ. Người đứng đầu Chính phủ đặt câu hỏi, DN đã tăng tỷ lệ bao nhiêu phần trăm chi phí cho một suất ăn?

Mâm cơm công nhân có đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm thì mới bảo đảm sức khỏe, tình trạng ngộ độc thực phẩm có được hạn chế trong năm qua hay không?...

Một loạt các câu hỏi được đặt ra là bởi theo Thủ tướng, bữa ăn của công nhân không chỉ là bảo vệ sức khỏe của một thế hệ mà liên quan đến sức khỏe giống nòi. Trách nhiệm của chính quyền địa phương, của DN phải rõ, phải chân thành trả lời trước người lao động. Nếu như kiểm soát ATTP chưa tốt, để cho công nhân bị ngộ độc, chính quyền và DN phải chịu trách nhiệm.

Tại cuộc đối thoại, với câu hỏi “Thủ tướng có chính sách gì để giúp công nhân đảm bảo việc làm khi còn độ tuổi lao động?”, Thủ tướng khẳng định: Ở bất cứ xã hội nào, giai cấp công nhân, những người lao động đều phải được trân trọng.

Do đó, Chính phủ sẽ cùng với các Bộ, ngành tiếp tục hoàn thiện thể chế thị trường lao động, tạo khung pháp lý phù hợp, bảo đảm đối xử bình đẳng giữa người sử dụng lao động và người lao động.

“Người lao động phải được quyền hưởng lương đúng với số lượng và chất lượng lao động họ đã bỏ ra, phải được bảo đảm về chỗ ở và những điều kiện môi trường lao động, an sinh khác theo luật pháp”- Thủ tướng nói và cho biết Chính phủ sẽ làm hết sức mình để công nhân Việt Nam có thể sống tốt bằng chính sức lao động của mình.

Một vấn đề khác cũng khiến người lao động trăn trở đó là tiền BHXH đã trích từ lương của họ nhưng DN lại trốn đóng BHXH, vì vậy, Chính phủ cần bảo đảm cho quyền lợi cho người lao động.

Về vấn đề này Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc khẳng định: Sẽ nâng mức chế tài đối với DN nợ đọng, trốn đóng BHXH. Những chế tài mạnh như vậy sẽ thúc đẩy DN đóng BHXH cho công nhân, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động.

Các nam, nữ công nhân trẻ tuổi vui mừng vì lần đầu tiên được gặp,
nói chuyện trực tiếp với người đứng đầu Chính phủ. (Ảnh: VGP/Quang Hiếu).