Trần Minh Tú - người thầy 'truyền lửa' tri thức từ nghị lực vượt khó
Mang trong mình khiếm khuyết từ thuở nhỏ nhưng vượt lên tất cả, thầy Trần Minh Tú - Trường THCS Trương Hán Siêu (Ninh Bình) đã trở thành gương mặt tiêu biểu của ngành giáo dục, người gieo mầm say mê khoa học bằng những phương pháp giảng dạy đầy sáng tạo. Hơn 10 năm đứng lớp, thầy không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn thắp lên trong học trò ngọn lửa nghị lực, tình yêu học tập và niềm tin vào chính mình.
Người thầy truyền nghị lực
Nhìn thầy giáo Trần Minh Tú với nụ cười hiền hậu và dáng vẻ nhanh nhẹn trên bục giảng, ít ai có thể hình dung rằng, người thầy ấy từng trải qua một tuổi thơ đầy thiệt thòi. Năm 2 tuổi, một trận sốt virus ác tính khiến tay trái của thầy bị teo dần, gần như mất khả năng hoạt động, còn chân phải cũng dần suy yếu.

Lớn lên cùng khiếm khuyết khác biệt so với bạn bè, cậu bé Tú mang trong mình mặc cảm và sợ rằng mình sẽ bị trêu chọc. Nhưng bằng tình yêu thương từ gia đình, sự nâng đỡ của bạn bè và thầy cô, Tú ấy dần vượt qua sự tự ti và nỗ lực học tập để trở thành học sinh giỏi trong nhiều năm liền.
Sau khi tốt nghiệp THCS, Tú thi đỗ vào lớp chuyên Vật lý, Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy. Năm 2004, anh tiếp tục 'đầu quân' vào khoa Sư phạm, Trường Đại học quốc gia Hà Nội. Do phải học xa nhà, cộng với sức khỏe hạn chế nên mọi công việc học tập, thí nghiệm, thực hành, anh đều phải làm bằng một tay. Tuy vậy, trong những thời điểm ngặt nghèo, anh chưa bao giờ bỏ cuộc. 'Ngày ấy, mỗi lần làm thí nghiệm hay ghi chép, tôi đều làm lâu hơn bạn bè. Dù cũng buồn, chán nản, nhưng tôi hiểu, nếu mình cố thêm một chút thì vẫn có thể làm được', thầy Tú nhớ lại.

Từ chính sự cố gắng ấy, cánh cửa nghề nghiệp dần mở toang với thầy. Năm 2010, với tấm bằng thạc sĩ trong tay, thầy Tú trở lại quê hương, công tác tại Trường THCS Trương Hán Siêu. Sự nghiêm túc trong chuyên môn, sự sáng tạo trong giảng dạy cùng tinh thần vượt khó đã giúp thầy trở thành nguồn cảm hứng đặc biệt cho học sinh. Không chỉ là giáo viên đứng lớp môn Vật lý, thầy còn được giao phụ trách đội tuyển học sinh giỏi và liên tục gặt hái thành tích ấn tượng, với 5 năm liền (2017–2021) có học sinh đạt thủ khoa chuyên Vật lý Trường THPT chuyên Lương Văn Tụy.
Trong giảng dạy, thầy luôn đặt học sinh ở trung tâm và tìm mọi cách để biến những kiến thức Vật lý tưởng như 'khó nuốt' thành những điều thú vị. Và rồi từ đó, hàng chục bài thơ lục bát ra đời, lồng ghép những định luật, công thức Vật lý để học sinh dễ nhớ, dễ hiểu. 'Vật lý thơ hóa' khiến cả lớp học bừng sáng, học sinh hứng thú phát biểu, tranh luận và tiếp thu bài nhanh hơn. Với học trò, thầy không chỉ là người truyền đạt kiến thức mà còn là người truyền nghị lực.
Các thủ khoa Vật lý
Không chỉ vậy, với đam mê Lịch sử từ nhỏ, thầy Tú còn sáng tác thơ, phổ nhạc những câu chuyện lịch sử như Trần Quốc Toản bóp nát quả cam, Lý Thường Kiệt đánh quân xâm lược đến các mốc lịch sử của các triều đại… rồi đưa lên fanpage nhà trường, giúp học sinh yêu Lịch sử theo cách tự nhiên nhất.

Suốt 12 năm gắn bó với nghề, thầy Tú đã đạt nhiều thành tích xuất sắc như: Giáo viên dạy giỏi, cán bộ chiến sĩ thi đua, người sở hữu nhiều sáng kiến cấp tỉnh..., cùng với nhiều năm liền được UBND tỉnh và thành phố cũ khen thưởng. Tuy vậy, với thầy, những thành tích đó không quan trọng bằng kết quả thực chất mà học sinh học được từ thầy. 'Điều hạnh phúc nhất của người thầy là nhìn thấy học trò trưởng thành, sống tử tế và nhớ về những bài học mình đã gieo vào các em', thầy Tú nhấn mạnh.
'Sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình'
Vừa qua, thầy Trần Minh Tú vinh dự là 1 trong 6 đại diện tiêu biểu được Ban Thường trực Uỷ ban MTTQ tỉnh Ninh Bình lựa chọn để tham gia bình chọn giải thưởng 'Vinh danh Người truyền lửa' do Báo Đại đoàn kết phối hợp cùng SABECO tổ chức.

Trao đổi với PV về cảm xúc khi biết mình được lựa chọn, thầy Trần Minh Tú cho rằng, việc được đề cử không phải dành riêng cho cá nhân thầy, mà đó còn là sự ghi nhận cho tất cả những thầy cô đang ngày ngày đổi mới, sáng tạo vì các em học sinh thân yêu. 'Với một người có khiếm khuyết như tôi việc được công nhận, đề cử giống như lời khẳng định rằng, giá trị của mỗi con người không nằm ở cơ thể hoàn hảo, mà ở những gì chúng ta đã cống hiến', thầy Tú nói.
Bà Trần Thị Thoa - Phó Chủ tịch Uỷ ban MTTQ tỉnh Ninh Bình cho biết: Qua quá trình xem xét, cân nhắc, Mặt trận tỉnh nhận thấy tấm gương của thầy Tú là rất điển hình, cần được thông tin rộng rãi để lan toả những giá trị tích cực đến xã hội. Theo bà Thoa, việc có tên thầy Tú trong danh sách 150 'Người truyền lửa' càng khiến giải thưởng trở nên có ý nghĩa, khi nó lan tỏa những sáng tạo của thầy Tú ra cộng đồng. Với kho thơ tích hợp kiến thức Vật lý, các video thí nghiệm, các bài hát lịch sử được thầy đăng tải miễn phí nhiều năm qua, bà Thoa cho rằng, đó là nguồn tài liệu quý cho giáo viên và học sinh trên toàn quốc cùng khai thác, sử dụng.

Thầy Tú cho biết, sau những video được đăng tải, có nhiều thầy, cô giáo ở khu vực miền núi đã nhắn tin tới để cảm ơn vì 'trường thiếu dụng cụ, nhờ video của thầy mà các con được xem thí nghiệm đúng nghĩa lần đầu'. 'Động lực để tôi kiên trì sáng tạo không chỉ đến từ học sinh mà còn từ sự đồng cảm với những giáo viên ở vùng khó, nơi việc tiếp cận tài liệu, thiết bị giảng dạy còn nhiều hạn chế. Vì thế, trong mỗi video thí nghiệm, mỗi câu thơ lục bát, mỗi bản nhạc về các nhân vật lịch sử, đều là tâm huyết mà tôi muốn gửi đến những người đồng nghiệp trên mọi miền Tổ quốc', thầy Tú nói.
Dẫu lý tưởng là vậy, nhưng thực tế, hành trình sáng tạo của thầy cũng không hề dễ dàng. Di chứng từ bệnh tật khiến việc thao tác thí nghiệm hay quay dựng video của thầy chậm gấp nhiều lần người bình thường. Có những thí nghiệm, thầy phải làm lại hàng chục lần, có những bài thơ phải nghĩ cả tuần mới hoàn thiện. Tuy vậy, chỉ cần nghĩ tới việc ngày mai, có một lớp học nào đó được vui hơn nhờ bài giảng của mình, thầy lại tiếp tục làm việc, thấy mọi vất vả của mình là hoàn toàn xứng đáng. 'Niềm vui của tôi là được trao đi. Tôi luôn nghĩ, kiến thức chỉ có ý nghĩa khi được sẻ chia', thầy nói.

Về kỳ vọng ở 'Người truyền lửa', thầy Tú mong muốn, giải thưởng sẽ là sợi dây kết nối những người thầy đang âm thầm sáng tạo, kết nối các trường học, những tấm lòng yêu giáo dục để cùng nhau lan tỏa tri thức. 'Tôi rất tâm đắc câu nói, 'sống là cho, đâu chỉ nhận riêng mình'. Mỗi điều tử tế, dù rất nhỏ, đều có khả năng nhân lên thành những điều lớn lao', thầy Tú nói và cho biết, đây là điều thầy muốn gửi đến cộng đồng và thế hệ trẻ thông qua giải thưởng 'Người truyền lửa'.
Từ cậu bé khiếm khuyết đến người thầy truyền cảm hứng quốc gia, câu chuyện của thầy Trần Minh Tú đã chứng minh chân lý rằng, sức mạnh của sự sẻ chia, của nghị lực và ngọn lửa tri thức có thể vượt qua mọi giới hạn. Trong mỗi tiết học, trong từng câu thơ lồng ghép kiến thức, hay mỗi video giản dị thầy đăng lên mạng, người ta đều thấy một thông điệp nhất quán là: 'Để gieo được ước mơ, người thầy phải là người đầu tiên thắp lên niềm tin'.
Đường link bình chọn: https://150ydisanvuoncao.sabeco.com.vn/binh-chon-cho-nguoi-truyen-lua
Danh sách 6 cá nhân tiêu biểu ở Ninh Bình.
1. Nghệ nhân ưu tú Phạm Ngọc Giới (xóm 10, xã Khánh Thiện, tỉnh Ninh Bình.
2. Bà Trần Thị Huyền - Huấn luyện viên hạng III, Trung tâm Thể thao II tỉnh Ninh Bình.
3. Ông Trần Minh Tú - Giáo viên môn
4. Ông Phạm Trọng Thịnh - Giáo viên môn Hóa học, Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong, tỉnh Ninh Bình.
5. Ông Đinh Văn Thịnh - Hội viên hội Cựu chiến binh xã Hải Quang, tỉnh Ninh Bình.
6. Bà Trần Thùy Nhi - Ủy viên Ủy ban MTTQ xã Quang Thiện, Bí thư Chi đoàn công ty TNHH Vina Handicrafts; Tổng phụ trách Đội trường Tiểu học Hùng Tiến, Phó Giám đốc Công Ty TNHH Vina Handicrafts; Phó Chủ nhiệm CLB đầu tư và khởi nghiệp tỉnh Ninh Bình.



