Từ giải thưởng AI 1 triệu USD

Khác với những cuộc thi thiên về ý tưởng hay trình diễn công nghệ, Giải thưởng Âu Lạc Grand Prize đặt trọng tâm vào sản phẩm AI đã được triển khai, tạo ra tác động thực tế, do người Việt làm chủ. Điều này cho thấy một cách tiếp cận rất rõ ràng: AI không chỉ để nói, để thử nghiệm trong phòng lab, mà phải đi vào đời sống, giải được bài toán cụ thể của xã hội và kinh tế Việt Nam.

Theo ông Trương Gia Bình - Chủ tịch Liên minh AI Âu Lạc, mong muốn lớn nhất của giải thưởng không chỉ là tìm ra một quán quân, mà là “có hàng triệu thanh niên Việt Nam dấn thân làm AI”. Một câu nói ngắn, nhưng mở ra tầm nhìn dài hạn: giải thưởng không nhằm tôn vinh một cá nhân xuất sắc đơn lẻ, mà hướng đến xây dựng phong trào, tạo niềm tin rằng AI không phải sân chơi quá xa vời, chỉ dành cho các tập đoàn công nghệ khổng lồ.

Điểm đáng chú ý là cách ông Trương Gia Bình nhìn nhận về “sản phẩm đoạt giải”. Ông cho rằng không nhất thiết phải là một sản phẩm quá siêu việt, mang tính biểu tượng toàn cầu, mà quan trọng là tính thực tiễn, khả năng làm chủ công nghệ và cảm hứng lan tỏa. Khi người trẻ nhìn vào và nghĩ “mình cũng có thể làm được”, thì giải thưởng đã hoàn thành một nửa sứ mệnh của nó.

Trong bối cảnh AI toàn cầu đang bị chi phối bởi các nền tảng lớn và cuộc đua mô hình khổng lồ, thông điệp “làm AI theo cách Việt Nam” càng trở nên rõ nét. Đó là tận dụng dữ liệu trong nước, hiểu ngôn ngữ, văn hóa, hành vi người Việt, từ đó phát triển các ứng dụng phù hợp, hiệu quả. Như ông Trương Gia Bình từng nhấn mạnh, một mô hình AI thành công ở nước ngoài chưa chắc đã phù hợp khi “bê” vào Việt Nam nếu thiếu sự điều chỉnh và am hiểu bản địa.

Giải thưởng AI 1 triệu USD vì thế không chỉ là một cuộc tìm kiếm tài năng, mà còn là lời kêu gọi dấn thân. Dấn thân học hỏi, dấn thân thử nghiệm, dấn thân chấp nhận rủi ro - những phẩm chất không thể thiếu của một thế hệ công nghệ mới. Việc giải thưởng được thiết kế kéo dài nhiều năm cũng cho thấy sự kiên nhẫn và cam kết lâu dài, tạo “đường băng” cho những người trẻ chưa có sản phẩm hoàn chỉnh hôm nay, nhưng có thể bứt phá trong vài năm tới.

Từ góc nhìn khác, giải thưởng còn phản ánh khát vọng làm chủ công nghệ của Việt Nam trong kỷ nguyên AI. Không chỉ sử dụng, không chỉ gia công, mà tiến tới sáng tạo và sở hữu giá trị cốt lõi. Nếu từ cú hích này, ngày càng nhiều bạn trẻ chọn AI như con đường sự nghiệp, coi nghiên cứu và phát triển công nghệ là một lựa chọn sống còn, thì giá trị của giải thưởng sẽ vượt xa con số 1 triệu USD - đó là đầu tư cho tương lai trí tuệ Việt Nam.