Tuyển sinh đại học 2026: Giá trị IELTS còn ở quy trình xác nhận

Tuy nhiên, bên cạnh giá trị của chứng chỉ, một vấn đề đang được nhiều thí sinh và phụ huynh quan tâm là việc phải thực hiện thêm các thủ tục trên hệ thống tuyển sinh riêng của từng trường, dù đã khai báo chứng chỉ trên Hệ thống hỗ trợ tuyển sinh chung của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT).

Có IELTS nhưng vẫn có thể lỡ cơ hội xét tuyển

Theo đề án tuyển sinh năm 2026, nhiều trường ĐH vẫn yêu cầu thí sinh đăng ký và nộp minh chứng trên cổng tuyển sinh riêng. ĐH Quốc gia Hà Nội cùng các trường thành viên mở cổng tiếp nhận hồ sơ trực tuyến để đăng ký xét tuyển bằng điểm HSA, SAT và chứng chỉ tiếng Anh quốc tế. ĐH Kinh tế Quốc dân yêu cầu thí sinh xét tuyển kết hợp phải đăng ký, tải chứng chỉ và xác thực hồ sơ trên hệ thống của trường. ĐH Bách khoa Hà Nội, Trường ĐH Ngoại thương… cũng áp dụng quy trình tương tự đối với các phương thức sử dụng chứng chỉ quốc tế.

Việc duy trì đồng thời hệ thống của Bộ và hệ thống riêng của các trường khiến không ít thí sinh băn khoăn liệu đây có làm phát sinh thêm thủ tục.

Thực tế, đã có trường hợp một phụ huynh phản ánh con mình đã khai báo chứng chỉ IELTS trên hệ thống của Bộ GDĐT nhưng không nộp trên cổng tuyển sinh của ĐH Kinh tế Quốc dân nên hồ sơ không được xác nhận hợp lệ và không được xét theo phương thức kết hợp.

TS Lê Anh Đức - Trưởng phòng Quản lý đào tạo (ĐH Kinh tế Quốc dân) cho biết, nhà trường đã thông báo công khai quy trình từ đầu mùa tuyển sinh. Theo quy định, tất cả thí sinh đăng ký xét tuyển kết hợp đều phải nộp hồ sơ trên hệ thống của trường để được rà soát, kiểm tra và xác thực trước khi đưa vào danh sách xét tuyển. Đây là quyền tự chủ tuyển sinh của các cơ sở giáo dục ĐH.

Ông Đức cho biết thêm, năm 2026, nhà trường đã phối hợp với các tổ chức khảo thí quốc tế xác thực gần 25.000 chứng chỉ tiếng Anh quốc tế (IELTS, TOEFL iBT, TOEIC) và SAT, ACT; đồng thời kiểm tra gần 18.000 kết quả các kỳ thi HSA, TSA, V-ACT, qua đó loại bỏ nhiều hồ sơ không hợp lệ trước khi xét tuyển.

Trong khi đó, Bộ GDĐT cũng vừa yêu cầu các Sở GDĐT khẩn trương rà soát dữ liệu tuyển sinh năm 2026 sau khi phát hiện còn 125.056 trường hợp chưa được duyệt minh chứng, cùng hàng chục nghìn trường hợp sai hoặc thiếu dữ liệu về chứng chỉ ngoại ngữ và thông tin học bạ. Những con số này cho thấy dữ liệu tuyển sinh hiện vẫn cần nhiều bước kiểm tra, đối sánh trước khi được sử dụng trong xét tuyển. Đây cũng là một trong những lý do khiến nhiều trường ĐH vẫn duy trì hệ thống xác minh riêng để bảo đảm tính chính xác của hồ sơ theo quyền tự chủ tuyển sinh.

Dự thảo mới hướng tới chuẩn hóa việc công nhận chứng chỉ

Trong bối cảnh đó, Bộ GDĐT đang lấy ý kiến Dự thảo Thông tư quy định việc công nhận chứng chỉ để sử dụng trong hệ thống giáo dục quốc dân, lần đầu tiên xây dựng cơ chế thống nhất đối với các loại chứng chỉ, trong đó có IELTS, TOEFL và TOEIC.

Theo dự thảo, thẩm quyền công nhận các chứng chỉ ngoại ngữ quốc tế thuộc Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ GDĐT), thay vì để từng cơ sở giáo dục tự công nhận giá trị của chứng chỉ. Trong khi đó, các trường ĐH vẫn được thực hiện quyền tự chủ tuyển sinh, bao gồm quyết định sử dụng chứng chỉ vào phương thức xét tuyển nào, quy đổi điểm ra sao hoặc quy định ngưỡng điểm tối thiểu theo đề án tuyển sinh.

Đáng chú ý, dự thảo cũng quy định các cơ sở giáo dục ĐH có thể sử dụng kết quả công nhận của cơ sở giáo dục ĐH khác khi kết quả còn hiệu lực mà không phải thực hiện lại thủ tục công nhận. Quy định này được kỳ vọng sẽ giảm trùng lặp trong quá trình xác minh và tạo nền tảng cho việc liên thông dữ liệu giữa các đơn vị.

Tuy nhiên, từ câu chuyện tại ĐH Kinh tế Quốc dân cho thấy, vấn đề hiện nay không nằm ở việc công nhận giá trị của chứng chỉ IELTS mà ở quy trình xác thực hồ sơ phục vụ từng phương thức xét tuyển. Vì vậy, trong khi dữ liệu tuyển sinh và dữ liệu chứng chỉ chưa được liên thông hoàn toàn, các trường vẫn cần thực hiện bước đối sánh, kiểm tra để bảo đảm tính chính xác của hồ sơ theo quyền tự chủ tuyển sinh.

Về lâu dài, khi dữ liệu chứng chỉ được kết nối đồng bộ giữa Bộ GDĐT, các tổ chức khảo thí và các cơ sở giáo dục ĐH, quy trình này được kỳ vọng sẽ được đơn giản hóa, giúp thí sinh không phải khai báo lặp lại trên nhiều hệ thống nhưng vẫn bảo đảm tính chính xác của dữ liệu tuyển sinh. Đây cũng là định hướng mà Bộ trưởng Bộ GDĐT Hoàng Minh Sơn nhiều lần nhấn mạnh: tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong toàn bộ quy trình tuyển sinh, giảm tối đa giấy tờ và tạo thuận lợi cho người học.