Báo Đại Đoàn Kết Văn hóa

Văn hóa Phật giáo góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Báo Đại Đoàn Kết Tăng kích thước chữ

Văn hóa Phật giáo góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Báo Đại Đoàn Kết trên Google News

Tiếp tục chương trình hội thảo khoa học quốc gia “Văn hóa Phật giáo Việt Nam trong kỷ nguyên số: Thực tiễn và định hướng phát triển”, chiều ngày 17/10, các đại biểu tiếp tục bước vào phiên thảo luận thứ 2, xoay quanh các chủ đề: Vai trò của văn hóa Phật giáo trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc trong kỷ nguyên số: Cơ hội và thách thức; kiến tạo tương lai, chung tay vun đắp đại đoàn kết.

Các đại biểu tham gia thảo luận nhóm tại sự kiện. Ảnh: Lê Khánh.
Các đại biểu tham gia thảo luận nhóm tại sự kiện. Ảnh: Lê Khánh.

Tham gia thảo luận, TS Nguyễn Văn Thanh, Ủy viên đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc và Tôn giáo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam nhìn vấn đề bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của phật giáo trong kỷ nguyên số theo một hướng rất đặc biệt: Phật giáo đã du nhập vào Việt Nam hơn 2.000 năm qua. Trong quá trình đó, Phật giáo luôn gắn bó, đồng hành với dân tộc và bồi đắp nên một truyền thống rất tốt đẹp: "Hộ quốc an dân", đồng hành cùng dân tộc trong mọi thời đại.

TS Nguyễn Văn Thanh, Ủy viên đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc và Tôn giáo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát biểu ý kiến tại phiên hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.
TS Nguyễn Văn Thanh, Ủy viên đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Dân tộc và Tôn giáo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam phát biểu ý kiến tại phiên hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.

Để phát huy tốt nguồn lực đó, chúng ta đã có hệ thống chính sách, pháp luật tương đối hoàn chỉnh về tín ngưỡng, tôn giáo nói chung và các chính sách xã hội khác. Tuy nhiên, cần tiếp tục bổ sung, hoàn thiện hệ thống chủ trương, chính sách pháp luật về tín ngưỡng tôn giáo nói riêng và chính sách xã hội nói chung. Qua đó, phát huy các giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp và nguồn lực của các tôn giáo (trong đó có Phật giáo) vào việc xây dựng và phát triển đất nước bền vững.

Hiện nay, Việt Nam có hàng trăm ngôi chùa ở nước ngoài trên các châu lục. Đây là cơ sở quan trọng để phối hợp cùng các lĩnh vực khác, hình thành nên các trung tâm văn hóa của người Việt Nam ở nước ngoài, tập hợp và đoàn kết kiều bào hướng về Tổ quốc. Giáo hội Phật giáo Việt Nam cần tiếp tục củng cố, trang nghiêm; đặc biệt là xây dựng và đào tạo đội ngũ tăng tài, tăng ni có đạo hạnh, tinh thần dấn thân, khát vọng cống hiến cho xã hội. Mỗi vị tăng tài là một hình ảnh tốt đẹp về văn hóa, đoàn kết, hòa hợp và đạo đức. Tinh thần Phật giáo là tinh thần vô thường, vô ngã, dấn thân cống hiến vì cộng đồng chứ không vì vị kỷ cá nhân.

Giáo hội Phật giáo Việt Nam là tổ chức thành viên rất tích cực của MTTQ Việt Nam. Ngoài các hoạt động an sinh xã hội, từ thiện nhân đạo, Phật giáo còn tham gia tích cực vào các chương trình phát triển kinh tế - xã hội, các phong trào thi đua yêu nước.

Chính vì vậy, Giáo hội Phật giáo cần tăng cường ký kết các chương trình phối hợp giữa Ban Thường trực MTTQ các cấp với Hội đồng Trị sự, Ban Trị sự Phật giáo các cấp, hoặc giữa các ban chuyên môn. Sự phối hợp này giúp nhân lên sức mạnh, lan tỏa các giá trị tốt đẹp của Phật giáo rộng rãi hơn trong xã hội.

PGS.TS Nguyễn Thanh Xuân, nguyên Phó Trưởng ban Tôn giáo Chính phủ, đồng thời là giảng viên cao cấp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.
PGS.TS Nguyễn Thanh Xuân, nguyên Phó Trưởng ban Tôn giáo Chính phủ, đồng thời là giảng viên cao cấp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.

PGS.TS Nguyễn Thanh Xuân, nguyên Phó Trưởng ban Tôn giáo Chính phủ, đồng thời là giảng viên cao cấp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng, không gian số không đồng nghĩa với sự gắn kết như chúng ta đã từng tưởng tượng mà nó lại tạo ra sự khác biệt, sự xa cách, thậm chí là sai lệch, có thông tin đúng, thông tin sai, thậm chí là độc hại, gây tổn thương cho cộng đồng… Do vậy chúng ta cố gắng phát huy những mặt tích cực, đặc biệt là khẳng định giá trị cốt lõi của Phật giáo, ở đây là các học thuyết để giữ cho nhiều yếu tố tốt đẹp không bị lệch chuẩn.

“Và tôi cũng xin nhắc lại một câu của Đức Phật nói là: "Lý thuyết của ta như là phương tiện là cái bè đưa các ngươi từ cõi mê đến bến giác". Muốn đi từ cõi mê đến bến giác là phải bằng nỗ lực tự mỗi người. Nỗ lực việc tu ấy thì mới đến sự giác ngộ được”,  PGS.TS Nguyễn Thanh Xuân nhấn mạnh.

Hòa thượng Thích Bửu Chánh đóng góp ý kiến tại hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.
Hòa thượng Thích Bửu Chánh đóng góp ý kiến tại hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.

Trong khi đó, Hòa thượng Thích Bửu Chánh nhìn nhận kỷ nguyên số vừa mang lại nhiều lợi ích. Nhiều bài giảng, thuyết pháp của các tăng ni khi được đưa lên không gian mạng tiếp cận được với nhiều người hơn, tinh thần, những giá trị cao đẹp của Phật giáo nhờ vậy được lan tỏa rộng rãi hơn. Do vậy, tăng ni, Phật tử cần chú trọng ứng dụng.

Theo Hòa thượng, để phát huy hiệu quả ứng dụng, tăng ni, tín đồ, Phật tử cần nâng cao năng lực truyền thông số, kỹ thuật số; cần chuẩn bị nội dung chỉn chu, chuẩn xác, phù hợp với giáo lý, ngôn ngữ phải có văn hóa, tránh giật gân, diễn giải tùy tiện, không xem thường dư luận…

Phát biểu bế mạc hội thảo, Hòa thượng Thích Thọ Lạc, Trưởng ban Văn hóa Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam cho biết: Hội thảo khoa học quốc gia “Văn hóa Phật giáo Việt Nam trong kỷ nguyên số: Thực tiễn và định hướng phát triển” đã hoàn thành chương trình đề ra.

Hòa thượng Thích Thọ Lạc phát biểu bế mạc hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.
Hòa thượng Thích Thọ Lạc phát biểu bế mạc hội thảo. Ảnh: Lê Khánh.

Tại hội thảo, các đại biểu đã nghe báo cáo đề dẫn, 5 tham luận tại phiên thứ nhất và 3 nội dung chuyên đề tại phiên thứ hai, cùng nhiều ý kiến thảo luận của các chư tôn đức và các nhà khoa học. Những trao đổi ấy, cùng với 45 tham luận in trong kỷ yếu và 15 tham luận công bố trên Tạp chí Dân tộc học và Tôn giáo học, đã tạo nên một bức tranh tương đối toàn diện về văn hóa Phật giáo Việt Nam trong bối cảnh mới.

Trên cơ sở 5 ý kiến chính được đúc rút từ hội thảo, Ban Văn hóa Trung ương sẽ tổng hợp kết quả hội thảo để kính trình Hội đồng Trị sự GHPGVN xem xét, tập trung vào các định hướng các vấn đề lớn của văn hóa Phật giáo Việt Nam trong thời kỳ mới như: Tiếp tục hoàn thiện hai hợp phần kiến trúc và di sản của đề án định hướng đặc trưng văn hóa Phật giáo Việt Nam, gắn với yêu cầu trong thời kỳ mới.

Chú trọng đào tạo đội ngũ tăng ni, cư sĩ, trí thức vừa am tường giáo lý, vừa có năng lực khoa học và công nghệ; nghiên cứu các nguyên tắc định hướng về nội dung và ứng xử của hoạt động văn hóa Phật giáo trên không gian mạng. Đồng thời, tăng cường phối hợp với các viện nghiên cứu, các trường đại học để kết quả nghiên cứu được chuyển hóa thành chính sách, chương trình hành động cụ thể.

Những kết luận và kiến nghị này là đóng góp của Ban Văn hóa Trung ương nhân kỷ niệm 45 năm thành lập Giáo hội và hướng tới đại hội đại biểu Phật giáo toàn quốc lần thứ X.

N. Chung - D. Hưng - Đ. Minh - L. Khánh