Vụ cháy mới, bài học cũ

Hiện trường vụ cháy.

“Khu nhà xưởng này thiết kế không khác gì một cái lô cốt, xung quanh bịt kín mít. Thêm nữa khi xảy ra cháy, người dân không có lối nào thoát ra ngoài cửa phía trước. Nếu có cửa thoát hiểm thì có thể nhiều người sẽ không gặp nạn. Lực lượng cứu hỏa đã phải dùng búa đập tường phía sau xưởng để đưa vòi nước vào bên trong dập lửa, cứu người. Phía trên khu xưởng quây kín bằng tấm tôn nên sức nóng lâu, dễ dẫn đến tử vong.

Đại tá Nguyễn Văn Sơn, Phó Giám đốc Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy Hà Nội cho biết, xưởng sản xuất nơi xảy ra vụ cháy chỉ có 1 lối thoát duy nhất, lại được làm bằng khung thép, mái tôn nên khi cháy sẽ sập rất nhanh. Trong điều kiện bình thường, chỉ khoảng 15 phút xảy ra hỏa hoạn là khung nhà sập xuống do sức nóng của lửa. Đây là công trình dạng nhà ống đã được khuyến cáo rất nhiều, nhưng rồi người dân vẫn chủ quan.

“Các hộ vừa kinh doanh vừa sinh hoạt hoặc vừa sản xuất vừa sinh hoạt phải tổ chức có lối thoát nạn, trong mọi trường hợp đều có lối thoát. Không nên để nhiều đồ đạc, hàng hóa tại các nơi có thể thoát ra ngoài khi có sự cố”- Đại tá Sơn nói.

Là người trực tiếp chỉ huy chữa cháy, thiếu tá Nguyễn Tiến Nam, Trưởng phòng Cảnh sát PCCC số 13 thuật lại: Chỉ 4 phút sau khi nhận thông tin lực lượng đã có mặt tại hiện trường. Nhà xưởng lại làm bằng khung thép, mái tôn nên chỉ ít phút sau khi đám cháy xảy ra, khung thép sập võng xuống, cùng với lửa chia khu nhà xưởng thành 2 phần. Những người bên trong bị mắc kẹt lại, có 9 người khác chạy thoát ra ngoài. Khi chúng tôi đến nơi khung thép giữa đang sập võng xuống, người muốn chạy không chạy được nữa”.

Đã xảy ra cháy, đã có người thiệt mạng. Chỉ duy nhất chưa thấy đó là trách nhiệm chính của những người có liên quan. Sự cảnh báo đã được đưa ra rất nhiều lần nhưng chỉ nhận được sự phớt lờ, chủ quan, coi thường tính mạng. Một ngôi nhà không lối thoát khi xảy ra cháy nổ, và không đủ điều kiện an toàn sản xuất thế nhưng vẫn được cấp phép.

Khó có thể giải thích đằng sau nó là do “ trình độ còn hạn chế” hay động cơ mang tính vụ lợi dù biết không an toàn nhưng vẫn cấp phép cho hoạt động? Nhưng dù là lý do gì đi nữa cũng là quên đi tính mạng con người.

Nước xa khó cứu được lửa gần, dẫu huy động 7 xe cứu hỏa cùng hàng chục chiến sĩ đến hiện trường, nhưng vẫn có 8 người tử vong, 2 người bị bỏng nặng. Số người tử vong trong vụ cháy này còn nhiều hơn số người tử vong do cháy trong tháng 7. Trước khi vụ cháy xảy ra, báo cáo của cảnh sát PCCC Hà Nội cho thấy, trong tháng 7/2017, xảy ra 58 vụ cháy, trong đó 6 người chết, 1 người bị thương; thiệt hại tài sản trị giá 66,5 tỷ đồng.

Ngay sau vụ việc xảy ra, ngay lập tức Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chỉ đạo UBND TP Hà Nội phối hợp với Bộ Công an sớm điều tra nguyên nhân vụ cháy, báo cáo kết quả lên Thủ tướng. Một vụ cháy trong hàng ngàn vụ cháy nhưng với tính chất mức độ nghiêm trọng đã được đích thân Thủ tướng yêu cầu làm rõ.

Và hôm qua (30/7), Thành ủy Hà Nội thông tin đã có văn bản gửi Ban cán sự Đảng UBND TP Hà Nội, Công an TP Hà Nội, Cảnh sát PCCC TP Hà Nội yêu cầu khẩn trương điều tra làm rõ nguyên nhân của vụ cháy, trách nhiệm của các tổ chức cá nhân có liên quan, báo cáo Thường trực Thành ủy.

Sự chỉ đạo của người đứng đầu cơ quan hành pháp của đất nước đã được đưa ra; sự chỉ đạo của Thành ủy Hà Nội cũng được ban hành nối tiếp sau đó. Còn lại là sự trả lời từ phía các cơ quan chức năng. Dẫu biết nước xa khó cứu được lửa gần, nhưng chừng nào nhân tai còn hiện hữu trong những giấy phép “bấp chấp an toàn”, cho những que hàn điềm nhiên rơi “thiếu trách nhiệm” thì sẽ còn những tang thương.

Và nếu nguyên nhân không có gì mới, vẫn chỉ nằm ở những que hàn, mà quên đi nhân tai là sự thiếu trách nhiệm, là sự cấp phép cho hoạt động bất chấp an toàn thì tương lai sẽ là những vụ cháy mới trong những bài học cũ.