Xử lý dứt điểm tình trạng khiếu kiện đông người, vượt cấp lên các cơ quan Trung ương
Ngày 11/11, Quốc hội nghe Chủ nhiệm Uỷ ban Dân nguyện và Giám sát Lê Thị Nga báo cáo kết quả tiếp công dân, xử lý đơn thư và giám sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân gửi đến Quốc hội năm 2026.
Khiếu nại, tố cáo tại một số địa phương có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao tiềm ẩn nguy cơ phức tạp
Theo bà Lê Thị Nga, trong năm 2026, tình hình công dân đến địa điểm tiếp công dân của các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH giảm 1.514 lượt người về 1.392 vụ việc và 199 lượt đoàn đông người so với năm 2025; số đơn thư gửi đến các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH giảm 3.390 đơn so với năm 2025. Tuy nhiên, theo báo cáo của các cơ quan chức năng, tình hình khiếu nại, tố cáo tại một số địa phương vẫn còn tiềm ẩn nguy cơ phức tạp, nhất là ở một số địa phương có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao, có nhiều công trình, dự án quan trọng quốc gia được triển khai, thực hiện thu hồi đất, bồi thường, hỗ trợ, tái định cư; liên quan đến quản lý, sử dụng đất nông, lâm trường ở Tây Nguyên; liên quan đến khai thác tài nguyên, khoáng sản.
Trong kỳ báo cáo, các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH đã tiếp 3.478 lượt người đến khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh về 3.081 vụ việc và có 104 lượt đoàn đông người, giảm 1.514 lượt người về 1.392 vụ việc và 199 đoàn đông người so với năm 2025.
Qua tiếp công dân, các cơ quan đã ban hành 586 văn bản chuyển đơn của công dân đến cơ quan có thẩm quyền giải quyết; hướng dẫn bằng văn bản đối với 295 vụ việc; trực tiếp giải thích, thuyết phục, vận động 2.200 lượt công dân chấp hành các bản án, kết luận, quyết định giải quyết của cơ quan có thẩm quyền.
Các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH nhận được tổng số 26.915 đơn thư của công dân gửi đến, giảm 3.390 đơn so với năm 2025. Qua nghiên cứu 12.491 đơn đủ điều kiện xử lý, các cơ quan đã chuyển 2.878 đơn đến các cơ quan có thẩm quyền giải quyết; ban hành văn bản hướng dẫn, trả lời công dân đối với 972 đơn; tiếp tục nghiên cứu 87 đơn.
Trên cơ sở nghiên cứu nội dung đơn thư của công dân gửi đến và kết quả giải quyết, trả lời của các cơ quan nhà nước có thẩm quyền, các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH đã thực hiện đôn đốc, theo dõi và giám sát việc giải quyết đối với 66 vụ việc.
Về kết quả giải quyết của cơ quan có thẩm quyền đối với đơn thư khiếu nại, tố cáo do Quốc hội chuyển đến, bà Nga cho hay, trong kỳ báo cáo, các bộ, ngành, Tòa án nhân dân, Viện kiểm sát nhân dân và UBND các tỉnh, thành phố đã nhận được tổng số 561 vụ việc khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh của công dân do các cơ quan của Quốc hội, Đoàn ĐBQH chuyển đến. Đến nay, các cơ quan đã xem xét, giải quyết và trả lời được 373/561 vụ việc (đạt tỷ lệ 66,5%), đang tiếp tục giải quyết đối với 188 vụ việc.
Trong đó, các bộ, ngành và UBND các tỉnh, thành phố đã giải quyết, trả lời được 87/149 vụ việc; Tòa án nhân dân các cấp đã giải quyết, trả lời được 208/286 vụ việc; Viện kiểm sát nhân dân các cấp đã giải quyết, trả lời theo thẩm quyền được 78/126 vụ việc.
Xử lý nghiêm minh các vụ án, không làm oan người vô tội
Từ kết quả trên, bà Nga kiến nghị Chính phủ tăng cường công tác quản lý nhà nước, thanh tra công vụ về tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo; chủ động trong việc nắm tình hình, nhất là ở những địa phương đang có hoặc tiềm ẩn xảy ra vụ việc đông người, phức tạp để chủ động đôn đốc, phối hợp với địa phương giải quyết dứt điểm. Có giải pháp xử lý dứt điểm tình trạng khiếu kiện đông người, vượt cấp lên các cơ quan Trung ương; thực hiện có hiệu quả việc rà soát các vụ việc khiếu nại, tố cáo tồn đọng, phức tạp, kéo dài để giải quyết dứt điểm.
Bên cạnh đó, chỉ đạo Thanh tra Chính phủ tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện các quy định, hướng dẫn nghiệp vụ cần thiết để triển khai đầy đủ các quy định của pháp luật về tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo phù hợp với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; đẩy mạnh việc triển khai, vận hành hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về tiếp công dân, xử lý đơn và giải quyết khiếu nại, tố cáo.
Đồng thời chỉ đạo Bộ Công an tiếp tục chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ và công an các địa phương tăng cường công tác đấu tranh phòng, chống, ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa; nâng cao hơn nữa chất lượng công tác điều tra, truy tố, bảo đảm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm minh các vụ án, không để bỏ lọt tội phạm, không làm oan người vô tội.
Cùng với đó, chỉ đạo Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố tiếp tục nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo; chủ động giải quyết các vụ việc khiếu nại, tố cáo mới phát sinh ngay tại địa phương; phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành ở Trung ương để khẩn trương giải quyết dứt điểm các vụ việc khiếu nại, tố cáo còn tồn đọng, phức tạp, kéo dài đã được Uỷ ban Thường vụ Quốc hội kiến nghị.
Giải quyết 117/268 vụ việc cụ thể
Về việc giải quyết đối với 268 vụ việc cụ thể đang được xem xét, giải quyết tại các Báo cáo kỳ trước, bà Nga cho biết, tại kỳ Báo cáo năm 2025, Uỷ ban Thường vụ Quốc hội đã kiến nghị các cơ quan có thẩm quyền khẩn trương xem xét, tiếp tục giải quyết dứt điểm đối với 268 vụ việc. Đến nay, các cơ quan đã giải quyết, trả lời được 117 vụ việc (đạt tỷ lệ 43,65%); 151 vụ việc đang được xem xét, giải quyết. Trong đó bộ, ngành Trung ương đã giải quyết, trả lời được 6/11 vụ việc; UBND các cấp đã giải quyết, trả lời được 76/215 vụ việc; Tòa án nhân dân các cấp đã giải quyết, trả lời được 15/18 vụ việc, trong đó có 1 việc đã tiến hành kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm; Viện kiểm sát nhân dân các cấp đã giải quyết, trả lời được 20/24 vụ việc.