Chiêm ngưỡng những vũ sĩ đá hơn 400 năm tuổi Thứ Hai 24/08/2026 20:31 (GMT+7) Sau hơn 400 năm, những pho tượng vũ sĩ, phỗng đá và rồng đá ở Đa Bút (Thanh Hóa) vẫn giữ được vẻ đẹp độc đáo, hé lộ tài nghệ của những người thợ điêu khắc thời Lê - Trịnh. Ông Nguyễn Văn Hùng - Chủ tịch UBND xã Biện Thượng cho biết, thời kỳ vua Lê - chúa Trịnh kéo dài hơn 250 năm đã để lại nhiều dấu ấn về kiến trúc và điêu khắc đá, trong đó, nhóm tượng điêu khắc đá Đa Bút là một trong những dấu tích tiêu biểu còn lại trên vùng đất xứ Thanh. Ảnh: Đình MinhDi tích này nằm dưới chân núi Mông Cù, thuộc thôn Đa Bút, xã Biện Thượng, được phân thành khu tượng vũ sĩ tại lăng mộ và khu rồng đá tại hành cung. Ảnh: Đình MinhKhu lăng mộ là nơi an táng của Thái phi Nguyễn Thị Ngọc Diệm, vợ chúa Trịnh Doanh, mẹ chúa Trịnh Sâm. Ông Tống Hùng Nam, người trông coi di tích cho biết, bà Ngọc Diệm từng được tôn xưng là Thánh mẫu nên nơi đây còn được gọi là lăng bà Thánh mẫu hay miếu Bà. Ảnh: Đình MinhÔng Nam cho biết, khu lăng mộ nằm trên địa thế đất tương đối bằng phẳng. Theo thời gian, nhiều hạng mục của khu lăng mộ đã biến đổi, song hệ thống tượng đá vẫn còn được lưu giữ khá tốt. Ảnh: Đình MinhNổi bật nhất tại di tích là 12 tượng vũ sĩ được bố trí thành 2 hàng, cùng 2 tượng phỗng đá ở 2 đầu. Mỗi pho tượng cao khoảng 1,8m, không kể đế vuông, được tạo tác từ đá nguyên khối màu xanh sẫm. Ảnh: Đình MinhCác vũ sĩ mang trang phục võ quan thời chúa Trịnh, đầu đội mũ tròn có chóp, thân mặc giáp, tay bồng gươm. Gương mặt trang nghiêm, râu dài, các chi tiết trên mũ, áo giáp và trang phục được chạm khắc chắc khỏe, công phu. Ảnh: Đình Minh2 tượng phỗng đá cao khoảng 1,2m, tạo hình trong tư thế chầu đợi lệnh, 2 tay khoanh trước ngực, hai chân quặp ra phía sau. Đầu phỗng lớn, tóc búi trái đào, mũi dô, mắt lồi, miệng rộng, tạo nên nét đặc trưng riêng. Ảnh: Đình MinhTheo ông Nguyễn Văn Hùng, bên cạnh giá trị nghệ thuật, những pho tượng vũ sĩ còn cung cấp thông tin đáng chú ý về trang phục của võ quan thời chúa Trịnh. Mỗi bức tượng, là một tác phẩm hoàn chỉnh được tạo tác từ đá nguyên khối, với đường nét được xử lý khác nhau ở từng góc nhìn. Ảnh: Đình MinhCách khu tượng vũ sĩ không xa là khu vực rồng đá với 6 con rồng được bố trí thành 2 bậc, với 2 con nằm ở bậc dưới, phía trên là hàng 4 con nằm song song theo hướng đồng trụ. Ảnh: Đình MinhMỗi con rồng đá dài khoảng 2m, dày khoảng 0,12m, được tạo tác bằng đá xanh. Những đường nét rồng uốn lượn, thanh thoát vẫn còn khá rõ sau hơn 400 năm. Ảnh: Đình MinhCùng với hệ thống tượng đá, di tích còn có những cây cổ thụ gắn với không gian lăng, miếu. Ảnh: Đình MinhÔng Nguyễn Văn Hùng - Chủ tịch UBND xã Biện Thượng cho biết: Những gì còn lại tại Đa Bút hôm nay là dấu tích quý về nghệ thuật điêu khắc đá thời Lê - Trịnh, góp phần làm rõ thêm giá trị lịch sử, văn hóa của vùng đất này. Ảnh: Đình Minh Đình Minh
