Chính phủ trình 2 “siêu dự án” với tổng mức đầu tư gần 600 nghìn tỷ đồng

Cao tốc 6 làn xe, sơ bộ tổng mức đầu tư trên 288 nghìn tỷ đồng

Về chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng đường Vành đai 5 - Vùng Thủ đô Hà Nội, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, sơ bộ về phạm vi, quy mô đầu tư: chiều dài đầu tư khoảng 349km, đi qua địa bàn 7 địa phương. Tuyến chính cao tốc quy mô 6 làn xe, tốc độ thiết kế 100 - 120km/h; đường song hành quy mô tối thiểu 2 làn xe, tốc độ thiết kế 60 - 80km/h.

Sơ bộ về phương án GPMB, tái định cư, theo Bộ trưởng Trần Hồng Minh, phạm vi thực hiện giải phóng mặt bằng trên toàn bộ quy mô mặt cắt ngang Vành đai 5. Tổng diện tích đất chiếm dụng sơ bộ khoảng 4.011 ha. Chi phí bồi thường, hỗ trợ, tái định cư khoảng 78.143 tỷ đồng. Sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 288.268 tỷ đồng, bao gồm: phân tuyến chính cao tốc khoảng 215.192 tỷ đồng, thực hiện bằng ngân sách trung ương; phân đường song hành khoảng 73.076 tỷ đồng, thực hiện bằng vốn ngân sách địa phương.

 Chính phủ dự kiến bố trí cho Dự án trong giai đoạn 2026 - 2030 khoảng 59.700 tỷ đồng. Phương án đầu tư như sau: chuẩn bị đầu tư toàn tuyến (349km) làm cơ sở huy động nguồn vốn đầu tư; đối với phần tuyến chính cao tốc: đầu tư khoảng 116km đoạn tuyến phía Đông (từ cầu Thái Hà đến cao tốc Bắc Giạng - Lạng Sơn) có nhu cầu vận tải cao, có tiềm năng mở rộng không gian phát triển đô thị, công nghiệp, dịch vụ, logistics, phù hợp khả năng cân đối vốn, quy mô 6 làn xe, đầu tư công; đối với đường song hành: phạm vi, quy mô, thời điểm đầu tư được xác định bảo đảm phù hợp với khả năng cân đối vốn ngân sách địa phương.

Thẩm tra sơ bộ dự án, Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị, tiếp tục rà soát, thống nhất số liệu giữa các tài liệu; làm rõ phạm vi thu hồi đất, số hộ bị ảnh hưởng, tái định cư, đối tượng yếu thế để bảo đảm tính đầy đủ và chính xác của hồ sơ.

Đáng chú ý, liên quan đến tổng mức đầu tư, nguồn vốn và khả năng cân đối vốn, Uỷ ban Kinh tế và Tài chính đề nghị tiếp tục cập nhật suất vốn đầu tư, đơn giá, chi phí dự phòng và các yếu tố biến động giá nhằm bảo đảm sát thực tế, hạn chế điều chỉnh trong quá trình thực hiện.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị Chính phủ bổ sung, làm rõ nguồn vốn, cơ cấu nguồn vốn, tiến độ bố trí vốn, khả năng cân đối và bố trí vốn của ngân sách trung ương, ngân sách địa phương (nhất là các địa phương dự kiến được giao bố trí số vốn lớn như Hà Nội, Hải Phòng) theo từng giai đoạn và căn cứ chứng minh khả năng cân đối vốn, làm cơ sở đánh giá tính khả thi và xem xét, quyết định.

Có ý kiến đưa ra trường hợp chỉ cân đối được 59.700 tỷ đồng trong giai đoạn 2026-2030, vì vậy, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ nghiên cứu đầu tư giai đoạn 1 của dự án tương ứng với nguồn vốn và khả năng cân đối vốn để bảo đảm tính khả thi và hiệu quả.

Đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng dự kiến tăng vốn hơn 86 nghìn tỷ đồng

Về điều chỉnh chủ trương đầu tư Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Bộ trưởng Trần Hồng Minh cho biết, bổ sung 8,4km đoạn tuyến Yên Viên - Gia Lâm đồng thời điều chỉnh vị trí ga đầu mối hành khách phía Bắc từ Yên Viên về Gia Lâm để đảm bảo phù hợp với Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, Quy hoạch mạng lưới đường sắt mới được điều chỉnh.

Bên cạnh đó, bổ sung 2 nhánh kết nối hệ thống đường sắt hiện hữu vào các ga của tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng. Điều chỉnh quy mô đoạn ga Bắc Hồng đến ga Nam Hải Phòng từ phân kỳ đầu tư đường đơn thành đầu tư hoàn thiện đường đôi.

Theo Bộ trưởng Trần Hồng Minh, trên cơ sở cập nhật phạm vi, quy mô, khối lượng, đơn giá, tỷ giá và chính sách, sơ bộ tổng mức đầu tư Dự án là 289.339 tỷ đồng, tăng 86.108 tỷ đồng so với sơ bộ tổng mức đầu tư được Quốc hội phê duyệt.

Để tiếp tục hoàn thiện Hồ sơ trình Quốc hội xem xét, thông qua, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị Chính phủ tiếp tục chỉ đạo các cơ quan, đơn vị có liên quan lưu ý một số vấn đề.

Về phạm vi, quy mô đầu tư, Ủy ban cho rằng, việc đầu tư hoàn thiện đường đôi ngay trong giai đoạn 2026 - 2030 làm tăng đáng kể tổng mức đầu tư và nhu cầu bố trí vốn đầu tư công của Dự án trong khi nhu cầu nguồn lực cho các dự án quan trọng quốc gia khác trong cùng giai đoạn là rất lớn. Do đó, đề nghị tiếp tục rà soát, đánh giá tác động đến khả năng cân đối nguồn lực đầu tư công, làm cơ sở để Quốc hội xem xét, lựa chọn phương án đầu tư, bảo đảm sử dụng hiệu quả nguồn lực của Nhà nước.

Về sơ bộ tổng mức đầu tư, cơ quan thẩm tra nhận thấy, dự kiến tổng mức đầu tư điều chỉnh tăng rất lớn so với chủ trương đầu tư đã được Quốc hội quyết định. Do đó, đề nghị tiếp tục rà soát, đối chiếu suất đầu tư, cơ cấu chi phí và tổng mức đầu tư với các dự án đường sắt có điều kiện tương đồng trong khu vực và trên thế giới để làm rõ hơn cơ sở xác định tổng mức đầu tư của Dự án.

Liên quan đến nguồn vốn và phương án huy động vốn, theo ông Mãi, việc điều chỉnh tăng tổng mức đầu tư làm tăng đáng kể nhu cầu bố trí vốn đầu tư công và nghĩa vụ huy động nguồn lực trong giai đoạn 2026 - 2030.

Để bảo đảm triển khai thực hiện Dự án theo đúng tiến độ, Ủy ban Kinh tế và Tài chính đề nghị Chính phủ xây dựng kế hoạch bố trí vốn phù hợp với khả năng cân đối ngân sách nhà nước và kế hoạch đầu tư công trung hạn; quản lý chặt chẽ việc huy động và sử dụng vốn vay nước ngoài; bảo đảm an toàn nợ công, khả năng trả nợ và không làm ảnh hưởng đến cân đối nguồn lực của các chương trình, dự án quan trọng quốc gia khác.