Chuyển mạnh sang tăng trưởng dựa trên đổi mới sáng tạo để đạt mục tiêu tăng trưởng trên 10%/năm
Đại biểu Quốc hội cho rằng, mục tiêu tăng trưởng trên 10%/năm là rất khát vọng, nhưng đi kèm với đó cũng là áp lực rất lớn. Cần chuyển mạnh sang tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và giá trị gia tăng. Trong đó, cần đặc biệt nhấn mạnh vai trò của kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, cũng như việc tận dụng cơ hội từ cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0.
Chiều 20/4, Quốc hội thảo luận ở hội trường về: Đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2025; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2026; Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm 2026-2030; Công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2025; Tình hình thực hiện mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới năm 2025.
Đại biểu Quốc hội Tạ Thị Yên (Đoàn Điện Biên) cho hay, về mục tiêu tăng trưởng cao nhưng phải bền vững. Mục tiêu tăng trưởng trên 10%/năm là rất khát vọng, nhưng đi kèm với đó cũng là áp lực rất lớn. Tuy nhiên, điều quan trọng không chỉ là đạt được con số tăng trưởng, mà là làm cách nào để chúng ta đạt được và khả năng giữ được sự ổn định lâu dài.
Do đó, bà Yên cho rằng, cần cân nhắc kỹ hơn về tính khả thi của các chỉ tiêu, đặc biệt là trong mối quan hệ với kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế và năng lực thực thi chính sách. Các mục tiêu về xuất khẩu, công nghiệp, kinh tế số, kinh tế xanh sẽ thuyết phục hơn nếu được đặt trên những nền tảng thật sự vững chắc như ổn định vĩ mô, khả năng hấp thụ vốn và dư địa chính sách.
Về mô hình tăng trưởng mới, theo bà Yên, đây là điểm then chốt, mang tính quyết định. Nếu vẫn đi theo cách tăng trưởng cũ, dựa nhiều vào vốn, tài nguyên và lao động giá rẻ thì sẽ rất khó đạt được mục tiêu đã đề ra, nhất là trong bối cảnh hiện nay. Do đó, cần chuyển mạnh sang tăng trưởng dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và giá trị gia tăng. Trong đó, cần đặc biệt nhấn mạnh vai trò của kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, cũng như việc tận dụng cơ hội từ cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0.
Bên cạnh đó, cần tạo điều kiện để khu vực kinh tế tư nhân trong nước phát triển mạnh mẽ hơn, thực sự trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế. Các cơ quan chức năng làm rõ hơn cơ sở của một số chỉ tiêu mới để tăng thêm tính thuyết phục khi triển khai.
Về thể chế và tổ chức thực hiện theo tôi điều mà chúng ta cần quan tâm nhiều hơn chính là khâu thực thi. Cho dù chính sách có tốt đến đâu, nếu chúng ta tổ chức thực hiện không hiệu quả thì cũng khó có thể đạt được mục tiêu. Vì vậy, cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh theo hướng thực chất hơn, giảm thủ tục, giảm chi phí cho người dân và doanh nghiệp. Đồng thời, cũng phải nâng cao kỷ luật, kỷ cương hành chính, tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, và ứng dụng mạnh mẽ công nghệ số trong quản lý”, bà Yên nói.
Đồng tình với quan điểm phát triển nhanh nhưng phải bền vững, gắn với tiến bộ và công bằng xã hội, bà Yên đưa ra phân tích: Trong thực tế, nếu chúng ta quá tập trung vào tăng trưởng, có thể sẽ phát sinh những vấn đề như chênh lệch giàu nghèo, áp lực đô thị, hay suy giảm môi trường. Nhưng nếu quá thận trọng, chúng ta cũng có thể bỏ lỡ những cơ hội phát triển quan trọng. Do đó, cần có một cách tiếp cận vừa phải đảm bảo hài hòa, linh hoạt, vừa phải giữ được sự ổn định, nhưng cũng phải tạo được động lực bứt phá.
Đồng thời, cần đặc biệt chú trọng đến hiệu quả sử dụng nguồn lực, nhất là đầu tư công. Việc lựa chọn các dự án hạ tầng chiến lược cần thật sự có trọng tâm, tránh dàn trải, trùng lặp. Bên cạnh đó, nguồn nhân lực chất lượng cao sẽ là yếu tố quyết định trong giai đoạn tới, nhất là trong các lĩnh vực khoa học – công nghệ và đổi mới sáng tạo. Cần tăng cường liên kết vùng để phát huy tốt hơn hiệu quả tổng thể của nền kinh tế.
Đại biểu Quốc hội Nguyễn Đại Thắng (Đoàn Hưng Yên) đề cập đến việc chuyển dịch mô hình tăng trưởng, lấy khoa học công nghệ làm động lực trung tâm. Do đó, kiến nghị Chính phủ cần đầu tư cho nghiên cứu và phát triển ít nhất 1,5% GDP. Bên cạnh đó, cần có các chính sách đột phá để thu hút chuyên gia giỏi, cả người nước ngoài và người Việt Nam ở nước ngoài, về làm việc. Về thu hút FDI, ông Thắng nhấn mạnh việc phải chuyển dịch từ số lượng sang chất lượng, ưu tiên các dự án cam kết chuyển giao công nghệ cho Việt Nam và liên kết chặt chẽ với doanh nghiệp nội địa, đặc biệt trong ngành công nghiệp ô tô và linh kiện điện tử.
