Giữ bình yên khu nhà trọ công nhân
Trước yêu cầu bảo đảm an ninh trật tự và chăm lo đời sống người lao động tại các khu công nghiệp, mô hình “Tổ tự quản nhà trọ công nhân” ngày càng phát huy hiệu quả. Với vai trò kết nối, vận động của Công đoàn, các tổ tự quản góp phần phòng ngừa tội phạm, tệ nạn xã hội, xây dựng môi trường sống đoàn kết, an toàn.
Cầu nối giữ gìn an ninh, trật tự từ cơ sở
Sự phát triển của các khu công nghiệp kéo theo nhu cầu lớn về nhà ở cho công nhân, nhất là lao động ngoại tỉnh. Tại các khu nhà trọ đông người, biến động nhân khẩu, điều kiện sinh hoạt hạn chế và sự khác biệt về môi trường sống có thể phát sinh những vấn đề phức tạp về an ninh, trật tự. Thực tế này đòi hỏi những mô hình tự quản phù hợp, phát huy trách nhiệm của cả chủ nhà trọ và người thuê trọ trong xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh.
Tại xã Phúc Thịnh, TP Hà Nội, mô hình “Tổ tự quản khu nhà trọ công nhân” đang phát huy hiệu quả. Toàn xã có 112 cơ sở nhà trọ với khoảng 1.700 công nhân và một khu nhà ở xã hội có 48 công nhân sinh sống. Trước đặc điểm địa bàn tập trung đông lao động thuê trọ, Công an xã phối hợp với Công đoàn và các tổ chức đoàn thể xây dựng, duy trì mô hình, vận động người dân tham gia phòng ngừa, phát hiện, tố giác tội phạm và tệ nạn xã hội.
Theo Thiếu tá Ngô Văn Dũng - Phó Trưởng Công an xã Phúc Thịnh, công tác bảo đảm an ninh trật tự tại các khu nhà trọ hiện nay không chỉ dừng lại ở tuần tra, kiểm soát mà còn phải chủ động mở rộng tuyên truyền, phòng ngừa trên không gian mạng. Đây là yêu cầu cần thiết trong bối cảnh các thủ đoạn lừa đảo công nghệ cao ngày càng tinh vi, nhắm đến người lao động thông qua mạng xã hội, các ứng dụng trực tuyến và hình thức vay tín dụng không chính thống.
Đáng chú ý, công tác tuyên truyền được triển khai phù hợp với thời gian sinh hoạt của công nhân. Do phần lớn làm việc theo ca và chỉ có mặt tại nhà trọ vào buổi tối, lực lượng Cảnh sát khu vực chủ động tiếp cận, phổ biến quy định pháp luật và cảnh báo phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm. Tài liệu tuyên truyền được cung cấp cho chủ nhà trọ niêm yết tại nơi dễ quan sát; đồng thời, lực lượng chức năng hướng dẫn trang bị phương tiện cần thiết để bảo đảm an ninh, trật tự và phòng cháy, chữa cháy.
Từ chỗ còn e ngại, chưa tích cực tham gia, đến nay công nhân tại Phúc Thịnh đã nhận thức rõ hơn về lợi ích của mô hình. Toàn xã hiện duy trì 6 Tổ tự quản khu nhà trọ với 336 thành viên. Qua hoạt động của các tổ, thông tin về tình hình địa bàn được trao đổi kịp thời; các vấn đề phát sinh trong sinh hoạt được phát hiện, phối hợp giải quyết sớm, góp phần phòng ngừa nguy cơ mất an ninh, trật tự.
Khẳng định vai trò Công đoàn trong chăm lo, bảo vệ người lao động
Để mô hình “Tổ tự quản nhà trọ công nhân” hoạt động hiệu quả, bền vững, Công đoàn giữ vai trò kết nối người lao động, chủ nhà trọ và chính quyền địa phương; đồng thời vận động công nhân chấp hành pháp luật, triển khai các hoạt động chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động tại nơi cư trú.
Hoạt động của các tổ tự quản ngày càng mở rộng, gắn với chăm lo đời sống công nhân. Nhiều chủ nhà trọ phối hợp với Công đoàn hướng dẫn người lao động đăng ký tạm trú, tiếp cận dịch vụ công, giới thiệu chương trình phúc lợi, kết nối việc làm; đồng thời thăm hỏi, hỗ trợ những trường hợp khó khăn, bị tai nạn lao động hoặc mắc bệnh hiểm nghèo.
Tại Hà Nội, Liên đoàn Lao động thành phố phối hợp với Công an thành phố duy trì 92 Tổ tự quản khu nhà trọ công nhân, thu hút hơn 20.000 người tham gia. Các tổ định kỳ tuyên truyền về an ninh trật tự, phòng cháy, chữa cháy, quản lý cư trú; đồng thời vận động người lao động chủ động bảo vệ tài sản, giữ gìn môi trường sống và phối hợp giải quyết các vấn đề phát sinh tại khu nhà trọ.
Theo ông Nguyễn Huy Khánh - Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động TP Hà Nội cho biết, những kết quả trên cho thấy, Tổ tự quản nhà trọ công nhân không đơn thuần là mô hình bảo đảm an ninh trật tự mà còn là một phương thức tập hợp, chăm lo và phát huy vai trò chủ thể của người lao động tại nơi cư trú. Trong đó, tổ chức Công đoàn giữ vai trò nòng cốt trong vận động, kết nối nguồn lực, tổ chức hoạt động và bảo vệ quyền lợi công nhân; lực lượng công an, chính quyền địa phương và chủ nhà trọ là những đối tác phối hợp quan trọng.
“Thời gian tới, để mô hình tiếp tục phát huy hiệu quả, các cấp Công đoàn cần quan tâm củng cố tổ chức, bồi dưỡng kỹ năng, nghiệp vụ cho đội ngũ tổ trưởng; đổi mới nội dung, phương thức tuyên truyền theo hướng thiết thực, dễ tiếp cận; tăng cường ứng dụng công nghệ số trong trao đổi thông tin và cảnh báo nguy cơ mất an ninh trật tự. Đồng thời, cần gắn hoạt động tự quản với các chương trình phúc lợi, tư vấn pháp luật, hỗ trợ nhà ở và chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho người lao động” - ông Nguyễn Huy Khánh nói.
Khi người lao động chủ động tham gia bảo vệ cộng đồng và được Công đoàn đồng hành, hỗ trợ, các khu nhà trọ sẽ trở thành mái nhà thứ hai, góp phần bảo đảm an sinh xã hội, giữ vững an ninh trật tự và xây dựng quan hệ lao động hài hòa, ổn định, tiến bộ.