Đại biểu Quốc hội đề xuất nghiên cứu bổ sung hoạt động kinh doanh kim cương, vàng vào diện quản lý

Hậu kiểm, quản lý theo hiệu quả đầu ra

Ngày 5/8, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung Điều 6 và Phụ lục IV về danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện của Luật Đầu tư.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành phiên thảo luận. Đại biểu Quốc hội Trịnh Xuân An (Đoàn Đồng Nai) cho rằng, việc cắt giảm ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện cần dựa trên rà soát các quy định của luật chuyên ngành, thay vì chỉ đặt mục tiêu giảm theo một tỷ lệ nhất định.

“Chúng ta cần phải đi vào rà soát các điều kiện ở trong luật chuyên ngành, chứ không phải chỉ đơn giản là cắt giảm 10%, 15% hay một tỷ lệ nhất định”, ông An nói.

 Góp ý cụ thể, ông An đề nghị tiếp tục giữ nguyên nhóm ngành liên quan đến tàu bay, thiết bị bay không người lái trong danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Theo ông An, dự thảo chỉ đề xuất bỏ quy định về kinh doanh tàu bay, thiết bị bay không người lái, trong khi các nội dung liên quan như nghiên cứu, chế tạo, lắp ráp vẫn được giữ lại. Cách xử lý này chưa bảo đảm tính thống nhất.

 Đại biểu đoàn Đồng Nai cũng cho rằng, lĩnh vực thiết bị bay không người lái hiện đã được điều chỉnh bởi Luật Quốc phòng và các văn bản hướng dẫn của Bộ Quốc phòng, trong đó quy định rõ các trường hợp phải cấp phép, đăng ký, đăng kiểm cũng như phạm vi khai thác phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Vì vậy, đề nghị giữ nguyên nhóm ngành này như quy định hiện hành.

Để vẫn bảo đảm mục tiêu cắt giảm số lượng ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, ông An đề xuất gộp ba mục về hoạt động giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục đại học thành một mục chung. Đây là giải pháp kỹ thuật chúng ta hoàn toàn có thể bổ sung được.

Bên cạnh đó, ông An đề xuất, nghiên cứu bổ sung hoạt động kinh doanh kim cương, vàng (trừ vàng trang sức mỹ nghệ) vào diện quản lý. Theo ông An, từ những diễn biến phức tạp của thị trường thời gian qua, đây là lĩnh vực cần được xem xét kiểm soát chặt chẽ hơn.

“Cùng với việc cắt giảm điều kiện kinh doanh, cần đổi mới phương thức quản lý theo hướng tăng cường hậu kiểm, quản lý dựa trên hiệu quả đầu ra thay vì tiếp tục tập trung vào việc bổ sung hay bãi bỏ từng điều kiện kinh doanh cần phải xây dựng một phương pháp quản lý hậu kiểm sau tự do, quản lý theo hiệu quả đầu ra, tránh việc chúng ta lại cứ sa đà vào thảo luận là thêm hay bớt, bỏ cái này hay bớt cái kia”, ông An nói.

3 nguyên tắc rà soát cắt giảm ngành nghề đầu tư kinh doanh

Liên quan đến phải rà soát rất kỹ danh mục ngành nghề kinh doanh có điều kiện, làm sao để đảm bảo sự cắt giảm phải mang lại hiệu quả thực chất tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng nhất để thúc đẩy phát triển kinh doanh, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, thực hiện Kết luận số 18 của Trung ương về các giải pháp để thúc đẩy tăng trưởng 2 con số, trong đó giao nhiệm vụ cho Chính phủ rà soát cắt giảm khoảng 30% thủ tục hành chính để tạo điều kiện gia nhập thị trường. Với tinh thần quyết liệt, Chính phủ cũng đã chỉ đạo các bộ ngành rà soát rất kỹ và ban hành ngay Nghị quyết 66/NQ-CP và Nghị quyết 17/NQ-CP để tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng nhất. Đã cắt giảm đến 56 ngành nghề và sửa đổi 14 ngành nghề tương ứng với 28,8% so với Luật Đầu tư năm 2025 và giảm 40% so với Luật Đầu tư năm 2020.

Theo ông Ngô Văn Tuấn, trên tinh thần đó, dự thảo Luật lần này Chính phủ tiếp tục đề xuất cắt giảm thêm 2 ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và bổ sung thêm một ngành nghề, tiếp tục hoàn thiện các ngành nghề khác.

Việc rà soát cắt giảm thực hiện trên ba nguyên tắc: cắt giảm các ngành nghề không thực sự cần thiết phải quy định điều kiện kinh doanh theo khoản 1 Điều 7 của Luật Đầu tư; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm, từ quản lý bằng giấy phép sang quản lý bằng tiêu chuẩn kỹ thuật, dữ liệu số; phải rà soát cắt giảm hoặc sửa đổi các ngành nghề có điều kiện đầu tư kinh doanh không rõ ràng, có tính chất tương tự nhau, không còn phù hợp đã được điều chỉnh bằng cơ chế quản lý khác hoặc thực tế chưa phát sinh điều kiện đầu tư kinh doanh.

“Trên ba nguyên tắc này, chúng tôi tiếp tục tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội để tiếp tục rà soát. Nhiều đại biểu đề nghị sớm ban hành nghị định, phải chuẩn bị kỹ càng cơ sở pháp lý, tổ chức bộ máy, nguồn lực để làm sao chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm. Việc này chúng tôi sẽ nghiêm túc tiếp thu và báo cáo với Chính phủ để trình với Quốc hội”, ông Ngô Văn Tuấn cam kết.