Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI: Nhiều điểm mới mang tính đột phá
Những thông tin về công tác chuẩn bị Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026 - 2031, trong đó có những điểm mới mang tính đột phá đã được chia sẻ tại buổi họp báo, diễn ra chiều ngày 4/5.

Dự thảo Báo cáo chính trị đề ra 3 đột phá chiến lược
Trả lời câu hỏi của báo chí về những điểm mới cốt lõi nhất trong nội dung Văn kiện lần này so với các nhiệm kỳ trước; và những điểm mới đó sẽ tác động như thế nào đến việc phát huy vai trò đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Nhân dân trong kỷ nguyên mới? Ông Nguyễn Bình Minh - Ủy viên Đoàn Chủ tịch - Chánh văn phòng Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam cho biết, Dự thảo Báo cáo chính trị lần này đặt ra trong bối cảnh rất đặc biệt, kế thừa những điểm ưu việt với 3 nội dung trọng tâm gồm: Cụ thể hóa tinh thần các Nghị quyết của Đảng vào báo cáo chính trị; Thể hiện vai trò, vị thế lớn hơn của Mặt trận trong việc xây dựng tương tác, đối tác với các tổ chức chính trị - xã hội và các hội đoàn; Bám sát các mục tiêu cụ thể.

Đặc biệt, Dự thảo xây dựng các nhóm giải pháp vừa mang tính bao quát hết các yêu cầu đối với công tác Mặt trận, vừa mang tính cụ thể để các tổ chức thành viên dễ thực hiện.
"Dự thảo Báo cáo chính trị đã đề ra 3 đột phá chiến lược gồm: Hoàn thiện cơ chế, đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động của MTTQ Việt Nam các cấp, tập trung hướng về cơ sở và địa bàn dân cư; Nâng cao chất lượng, hiệu quả giám sát, phản biện xã hội theo hướng chủ động, từ sớm, từ xa, ngay từ khâu xây dựng chính sách; Xây dựng đội ngũ cán bộ Mặt trận chuyên nghiệp, đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới" - ông Minh nhấn mạnh.

Theo ông Minh, một điểm mới nổi bật khác so với nhiệm kỳ trước là việc bổ sung Chương trình hành động số 7 về tham gia phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, xây dựng xã hội số và đẩy mạnh chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ Việt Nam.
Dự thảo Báo cáo chính trị cũng đã xây dựng kế hoạch hành động gắn kết chặt chẽ với cơ sở. Trong 15 chỉ tiêu nhiệm kỳ, có tới 12 chỉ tiêu gắn trực tiếp với cơ sở. Điều này đảm bảo các hoạt động của Mặt trận thực sự đi vào đời sống người dân.
"Cùng với đó là sự phân công nhiệm vụ chi tiết, quy định rõ đơn vị chủ trì, đơn vị phối hợp, cấp chỉ đạo và tiến độ thực hiện cụ thể cho từng giai đoạn, với phương châm "3 dễ, 3 rõ, 3 đo". Đồng thời đổi mới lắng nghe ý kiến nhân dân thông qua việc triển khai nền tảng "Mặt trận số" để tiếp nhận phản hồi của người dân 24/7 và tổ chức các diễn đàn "Nghe dân nói" ở tất cả các cấp" - ông Minh nhấn mạnh.

Xây dựng "Bản đồ tương tác dân sinh"
Trả lời câu hỏi của PV, trong bối cảnh đất nước đang phải đối mặt với những diễn biến khôn lường trước của thiên tai, MTTQ Việt Nam có kế hoạch triển khai các cuộc vận động mới hoặc điều chỉnh nội dung các cuộc vận động hiện có để phù hợp với các vấn đề xã hội mới nổi hay không? Ông Cao Xuân Thạo - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Công tác xã hội Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam cho biết, trong giai đoạn 2024-2025, MTTQ Việt Nam đã đạt được nhiều kết quả nổi bật trong công tác an sinh xã hội.
Trước tình hình mới, MTTQ Việt Nam đã đề ra các giải pháp đột phá trong Dự thảo Báo cáo chính trị, trong đó dự kiến phát động phong trào "Toàn dân chung tay bảo vệ môi trường vì một Việt Nam xanh, sạch, đẹp" ngay sau Đại hội. Việc triển khai phong trào này sẽ phối hợp chặt chẽ với Chính phủ nhằm cải thiện căn bản tình trạng môi trường, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế bền vững.

Theo ông Cao Xuân Thạo, các hoạt động an sinh sẽ đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Chính phủ, trong đó Mặt trận đóng vai trò nòng cốt kêu gọi sức dân và sự ủng hộ của cộng đồng. Đồng thời tận dụng tối đa ứng dụng công nghệ số, xây dựng "Bản đồ tương tác dân sinh" để khảo sát và mô phỏng toàn bộ nhu cầu, nguy cơ rủi ro của người dân tại các vùng khó khăn, vùng thiên tai, từ đó tăng cường khả năng ứng phó nhanh và tổ chức vận động cộng đồng hiệu quả hơn khi có tình huống khẩn cấp xảy ra.
"MTTQ Việt Nam sẽ tăng cường sự phân công, phối hợp đối với các tổ chức thành viên như Hội Chữ thập đỏ Việt Nam để tạo ra hiệu ứng lan tỏa và hiệu quả tốt nhất trong công tác an sinh xã hội" - ông Cao Xuân Thạo cho biết.

Nhân sự tham gia Ủy ban khóa mới thực sự là trung tâm của khối đại đoàn kết
Về cơ cấu nhân sự tại Đại hội lần này có điểm mới gì để đáp ứng yêu cầu hoạt động của MTTQ trong giai đoạn mới, thực hiện tốt các chương trình hành động đã đề ra? Bà Nông Thị Mai Huyền - Ủy viên Đoàn Chủ tịch, Trưởng ban Tổ chức - Kiểm tra Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam cho biết, UBTƯ MTTQ Việt Nam xây dựng nhân sự tham gia Ủy ban khóa mới thực sự là trung tâm của khối đại đoàn kết, có tư duy đổi mới, có năng lực tổ chức thực hiện.

Cụ thể, dự kiến bổ sung thêm 12 tổ chức thành viên; dự kiến tăng thêm 15 vị là các chuyên gia trên các lĩnh vực, góp phần nâng cao chất lượng công tác giám sát và phản biện xã hội; tăng thêm số lượng các thành phần kinh tế tham gia Ủy ban khóa mới; tăng tỷ lệ người ngoài Đảng đạt khoảng 50,6% (so với khóa X là 50,1%); tăng tỷ lệ các thành viên có trình độ Đại học, Thạc sĩ, Tiến sĩ, Phó Giáo sư, Giáo sư.
Theo bà Nông Thị Mai Huyền, thực hiện nhất quán việc sắp xếp, thống nhất tinh gọn các cơ quan tham mưu giúp việc của UBTƯ MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội, UBTƯ MTTQ Việt Nam đã thực hiện sắp xếp thành một cơ quan tham mưu giúp việc chung từ Trung ương đến cấp huyện.
Bước đầu cho thấy cơ quan giúp việc chung đi vào hoạt động ổn định, nâng cao chất lượng công tác phối hợp, thống nhất hành động trong việc thực hiện các phong trào thi đua yêu nước và giám sát, phản biện xã hội.
Đảm bảo tinh thần trọng dân, gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn
Tới đây MTTQ các cấp sẽ triển khai "Tháng nghe dân nói" với độ bao phủ ở toàn bộ các vùng miền. Trả lời câu hỏi: Việc này có tác động thế nào đến công tác giám sát của Mặt trận trong nhiệm kỳ mới? Những ưu điểm của mô hình này so với các giải pháp về giám sát trong nhiệm kỳ qua là gì? Bà Phạm Thị Hồng - Phó Trưởng Ban Dân chủ, Giám sát và Phản biện xã hội Cơ quan UBTƯ MTTQ Việt Nam cho biết, Đoàn Chủ tịch, Ban Thường trực UBTƯ Việt Nam luôn quan tâm và xác định hoạt động giám sát, phản biện xã hội, đại diện bảo vệ cái quyền và lợi ích hợp pháp chính đáng của nhân dân là nhiệm vụ trọng tâm.

Để tiếp tục cụ thể hóa quan điểm, chỉ đạo của Đảng và Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Ban Thường trực UBTƯ MTTQ Việt Nam đã chỉ đạo tiếp tục thực hiện và nghiên cứu, ban hành hướng dẫn "Tháng nghe dân nói", đồng thời ban hành hướng dẫn để thực hiện hiệu quả các quy định về dân chủ ở cơ sở nhằm hiện thực hóa phương châm "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng".
"Mục tiêu cuối cùng để thực hiện hiệu quả quyền và trách nhiệm của MTTQ Việt Nam theo quy định và đáp ứng yêu cầu của Đảng cũng như kỳ vọng của nhân dân trong thời kỳ mới, đảm bảo tinh thần trọng dân, gần dân, sát dân và phục vụ nhân dân tốt hơn nữa" - Bà Hồng nhấn mạnh.