Đề nghị kéo dài thời gian áp thuế xăng dầu bằng 0% đến hết năm 2026

Nâng mức dự trữ xăng dầu quốc gia

Đại biểu Quốc hội Tạ Văn Hạ (Đoàn Đà Nẵng) bày tỏ sự thống nhất về sự cần thiết ban hành Nghị quyết của Quốc hội về việc ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay.

Về thời gian thi hành Nghị quyết, ông Hạ tán thành với hiệu lực thi hành kể từ 16/4/2026 đến 30/6/2026 vì đây là Nghị quyết giải quyết tình thế. Đối với những tình huống phát sinh, kéo dài  đã ủy quyền cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.

Để đảm bảo được vấn đề về an ninh năng lượng, xăng dầu của đất nước, ông Hạ đề nghị Chính phủ tập trung tối ưu hóa năng lực sản xuất nội địa. Hiện nay chúng ta có Nhà lọc dầu Nghi Sơn và Bình Sơn. Công suất tối đa của hai nhà máy này đáp ứng được là 70% đến 80% xăng dầu trong cả nước trong nội địa. Do vậy, đề nghị phát huy cao nhất, tối ưu hóa năng lực sản xuất của 2 nhà máy, đẩy nhanh dự án nâng cấp, mở rộng nhà máy lọc dầu Bình Sơn để xử lý được nguồn dầu thô, giảm phụ thuộc từ bên ngoài. Đây là ưu tiên hàng đầu.

Bên cạnh đó, chiến lược dự trữ quốc gia là một vấn đề cần phải được quan tâm một cách đúng mức, phải xây dựng các kho, bãi, bãi ngầm, hệ thống kho ngầm với quy mô lớn. Phân biệt tách bạch giữa dự trữ để sản xuất với dự trữ quốc gia dự trữ xăng dầu.

Hệ thống kho dự trữ quốc gia phải độc lập với kho của các doanh nghiệp để có thể chủ động.

“Chúng ta chỉ dự trữ sử dụng trong vài ngày, cùng lắm là một vài tuần. Bây giờ nâng lên mức 90 ngày theo dự trữ của quốc tế sẽ đảm bảo được tính chủ động”, ông Hạ nói và đề nghị đẩy mạnh chuyển đổi năng lượng và tiết kiệm năng lượng, phát triển nhiên liệu sinh học E5, E10. Đặc biệt khuyến khích chuyển đổi các thiết bị, các phương tiện giao thông, tăng cường sử dụng năng lượng điện, năng lượng tái tạo, các năng lượng sạch.

Đại biểu Quốc hội Trần Anh Tuấn (Đoàn TP. Hồ Chí Minh) tán thành với chủ trương không thu các loại thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng và thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay. Tuy nhiên ông Tuấn đề nghị cần làm rõ việc khi không thu các thuế này thì nguồn thu ngân sách bị giảm như thế nào? để thấy được tác động của chính sách rõ hơn.

Tăng cường kiểm soát, phòng, chống buôn lậu xăng dầu

Theo đại biểu Quốc hội Trần Hoàng Ngân (Đoàn TP. Hồ Chí Minh), từ cuối tháng 2, tình hình thế giới rơi vào trạng thái bất ổn, bất định. Xung đột vũ trang tại Trung Đông ngày càng khốc liệt, kéo dài, tác động tiêu cực đến tình hình kinh tế thế giới và an ninh toàn cầu.

Giá cả năng lượng xăng dầu tăng cao và “domino” đến các loại giá cả hàng hóa khác. Chi phí bảo hiểm, chi phí logistics gia tăng, vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu kéo dài, đe dọa đến tình hình sản xuất kinh doanh và đời sống nhân dân. Do đó việc Quốc hội có Nghị quyết ban hành một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng dầu, nhiên liệu bay về mức 0% là rất cần thiết.

Tuy nhiên về thời gian thực hiện Nghị quyết, ông Ngân đề xuất kéo dài thời gian thực hiện cho đến hết năm 2026, hoặc ít nhất là 30/9/2026 để đảm bảo tính ổn định về mặt tâm lý đối với doanh nghiệp và người dân. Chúng ta phải chia sẻ với doanh nghiệp và người dân đã bị tổn thương do giá xăng dầu đã tăng trong những tháng vừa qua.

Ông Ngân cũng đề nghị Chính phủ phải sớm có chiến lược và giải pháp căn cơ để đảm bảo an ninh năng lượng như Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị. Đồng thời phải có giải pháp về tiết kiệm năng lượng, đặc biệt là chuyển đổi năng lượng xanh. Trong tình hình hiện nay khi giá xăng, dầu tăng thì các loại mặt hàng khác cũng tăng theo. Nhưng khi giá xăng, dầu giảm thì các mặt hàng khác vẫn ở giá cao. Do đó phải tránh tình trạng “tát nước theo mưa”, phải thanh tra, kiểm tra để đảm bảo tình hình ổn định giá cả.

“Miễn, giảm thuế của chúng ta dẫn đến giá xăng, dầu trong nước thấp hơn giá xăng, dầu các nước khác. Vì vậy phải tăng cường kiểm soát và phòng, chống buôn lậu, đồng thời có hình phạt nặng hơn đối với tội phạm liên quan đến buôn lậu xăng dầu. Trong tình hình hiện nay vấn đề về năng lượng đang bị khủng hoảng, có khả năng đe dọa đến an ninh năng lượng nên tội phạm buôn lậu xăng dầu phải có hình phạt rất nặng", ông Ngân kiến nghị.

Liên quan đến vấn đề trên, giải trình tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết, sẽ nghiên cứu ý kiến của các vị đại biểu Quốc hội về thời gian hiệu lực của Nghị quyết để báo cáo Chính phủ và cơ quan thẩm tra.