Đổi mới để đón dòng vốn lớn

Hạ tầng công nghệ đón dòng vốn mới

Thống kê của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Tài chính), lũy kế đến ngày 31/7, cả nước có gần 48.000 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký hơn 559 tỷ USD. Đáng chú ý, các nhà đầu tư nước ngoài hiện diện tại 30/34 tỉnh, thành phố. Trong đó, TPHCM vươn lên dẫn đầu, chiếm hơn 27% tổng vốn đầu tư đăng ký của cả nước.

Tại TPHCM, đến ngày 24/7, thành phố thu hút hơn 9,8 tỷ USD vốn FDI, tăng 144,5% so với cùng kỳ. Trong số này có 1.188 dự án mới với tổng vốn đăng ký hơn 3,618 tỷ USD; 181 lượt dự án điều chỉnh tăng vốn thêm 3,479 tỷ USD và 1.119 trường hợp góp vốn, mua cổ phần với tổng vốn đăng ký 2,737 tỷ USD. Thành phố đặt mục tiêu hoàn thành và vượt kế hoạch thu hút 11 tỷ USD vốn FDI trong năm 2026. Tuy nhiên, đi cùng với cơ hội là áp lực chuẩn bị hạ tầng, tháo gỡ các điểm nghẽn về đất đai, quy hoạch, giải phóng mặt bằng và thủ tục đầu tư.

Trong cuộc đua thu hút dòng vốn mới, hạ tầng công nghệ đang trở thành một trong những yếu tố then chốt. Thành phố hiện có 20 trung tâm dữ liệu và 9 dự án trung tâm dữ liệu đang được đề xuất. Nổi bật là các dự án tại Khu công nghiệp Tân Phú Trung, Khu Công nghệ cao và dự án của Tập đoàn G42 (UAE). Riêng Khu công nghiệp Tân Phú Trung có dự án Trung tâm dữ liệu quy mô siêu lớn của Viettel và dự án SGI-HCM Campus - khu phức hợp trung tâm dữ liệu và trí tuệ nhân tạo với tổng vốn gần 2 tỷ USD.

Tại Khu Công nghệ cao, nhiều dự án trung tâm dữ liệu quy mô lớn cũng đang được triển khai, đề xuất. Ông Lê Văn Thắng - Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ TPHCM cho hay: “Thành phố đang tập trung phát triển hạ tầng công nghệ quy mô lớn. Trong đó có chấp thuận chủ trương đầu tư Khu Công nghệ số tập trung TPHCM quy mô 100 ha tại phường Bình Dương. Cùng với hạ tầng, thành phố đẩy mạnh thu hút các tập đoàn lớn đầu tư vào trung tâm dữ liệu hiệu năng cao và các doanh nghiệp vi mạch bán dẫn”.

Những thay đổi trong yêu cầu của nhà đầu tư cũng thúc đẩy nguồn cung khu công nghiệp chuyển dịch theo hướng chất lượng cao hơn. Theo Avison Young Việt Nam, trong 6 tháng đầu năm 2026, số khu công nghiệp khởi công trên cả nước gấp đôi cùng kỳ năm 2025. Đáng chú ý, phần lớn nguồn cung tương lai được định hướng theo mô hình thông minh, bền vững và tuân thủ các tiêu chuẩn ESG.

Khu công nghiệp xanh thành lợi thế cạnh tranh

Tại Việt Nam, chương trình chuyển đổi theo khung khu công nghiệp (KCN) sinh thái quốc tế được triển khai khá sớm. Đến nay, Việt Nam có 5 KCN thí điểm theo mô hình KCN sinh thái, gồm DEEP C (Hải Phòng), Amata (Đồng Nai), Hiệp Phước (TPHCM), Hòa Khánh (Đà Nẵng) và Trà Nóc 1, 2 (Cần Thơ).

Bên cạnh đó, Tổng Công ty Đầu tư và Phát triển Công nghiệp - CTCP (Becamex IDC) đang hợp tác với Ngân hàng Thế giới phát triển KCN Cây Trường và KCN Bàu Bàng mở rộng giai đoạn 2 theo mô hình KCN sinh thái, thông minh thế hệ mới, ưu tiên thu hút các ngành công nghệ cao và thân thiện với môi trường.

Theo MBS Research (Khối Nghiên cứu và Phân tích thuộc Công ty Cổ phần Chứng khoán MB), KCN thế hệ mới đang dần trở thành tiêu chuẩn của thị trường. Áp lực từ các tiêu chí ESG, mục tiêu phát thải ròng bằng “0” và Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của Liên minh châu Âu buộc các chủ đầu tư phải thay đổi. Các KCN được kỳ vọng tích hợp năng lượng tái tạo, hệ thống tuần hoàn nước, hạ tầng số và không gian xanh. Đây cũng là nền tảng để thu hút những ngành có yêu cầu cao như bán dẫn, điện tử, xe điện và công nghệ cao.

Không chỉ chuyển đổi ở cấp độ KCN, mô hình nhà xưởng xanh cũng đang được các nhà phát triển đẩy mạnh. Cuối tuần qua, Công ty cổ phần Tập đoàn KCN Việt Nam khởi công dự án nhà kho, nhà xưởng xây sẵn tại Khu công nghiệp Sóng Thần 3. Dự án có quy mô 21,9 ha, được thiết kế theo tiêu chuẩn LEED về công trình xanh. Trong nửa cuối năm 2026 và đầu năm 2027, KCN Việt Nam dự kiến hoàn thành thêm các dự án tại KCN Hố Nai (Đồng Nai), KCN An Phát và KCN Phúc Điền (Hải Phòng), bổ sung hơn 300.000 m² diện tích công nghiệp xây sẵn chất lượng cao.

Ông Hardy Diec - Giám đốc Điều hành Tập đoàn KCN Việt Nam khẳng định: “Doanh nghiệp sản xuất hiện không còn quyết định đầu tư chỉ dựa trên chi phí thuê. Các yếu tố như vị trí, tốc độ đưa cơ sở vào vận hành, tính linh hoạt, tính bền vững và hiệu quả kinh doanh dài hạn ngày càng được coi trọng”.

Trong cuộc đua đón dòng vốn FDI thế hệ mới, lợi thế của KCN sẽ không còn nằm chủ yếu ở quỹ đất hay giá thuê, mà ở khả năng cung cấp một hệ sinh thái sản xuất xanh, thông minh và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng cao của nhà đầu tư.