Dọn dẹp “giang hồ mạng”

Câu hỏi đặt ra lúc này không phải là vụ việc trên sẽ bị xử lý ra sao, mà là xã hội còn phải chứng kiến bao nhiêu vụ "xô xát ảo, hệ lụy thật" như thế này nữa?

Đáng lo ngại hơn, thứ văn hóa côn đồ và coi thường pháp luật ấy không hề bị các nền tảng mạng xã hội đào thải. Trái lại, còn được chính các thuật toán "nuôi lớn" bằng hàng triệu lượt xem, mà phần đông trong số đó đến từ giới trẻ - những người chưa đủ bản lĩnh để phân biệt đúng sai. Hậu quả để lại cho đời thực lại vô cùng nhãn tiền: làm lệch chuẩn đạo đức của cả một thế hệ, biến sự ngông cuồng thành hình mẫu thần tượng và ngang nhiên thách thức tính nghiêm minh của pháp luật.

Nghị định 15/2020/NĐ-CP và Luật An ninh mạng đã quy định rất rõ ràng về việc cấm phát tán thông tin giả mạo, vu khống, xúc phạm danh dự cá nhân, cũng như xúi giục và kích động bạo lực. Khi các "đại ca mạng" vượt qua ranh giới của những trò nhảm nhí để kéo bè kéo cánh, đe dọa, gây rối trật tự công cộng hay tổ chức đánh bạc, đó không còn là scandal giải trí nữa đó là tội phạm hình sự.

Vì sao những hiện tượng “giang hồ mạng” vẫn tồn tại ngang nhiên và mang tính thách thức pháp luật đến vậy? Rõ ràng, xã hội cần một chiến dịch xử lý đồng bộ, quyết liệt và làm đến nơi đến chốn, chứ không thể tiếp tục thụ động "dập lửa" từng đám lẻ tẻ.

Từ kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn trong nước, đã đến lúc chúng ta cần thực thi ngay những giải pháp căn cơ. Cơ quan chức năng cần tận dụng hệ thống định danh số để truy xuất, lập hồ sơ và xử lý nghiêm minh theo đúng khung pháp luật quy định. Đồng thời, cần nghiên cứu cơ chế "phong sát" số đối với các đối tượng vi phạm. Khi một "giang hồ ảo" phải trả giá bằng việc ngồi tù thật và bị tước bỏ vĩnh viễn cơ hội kiếm tiền trên mạng, những kẻ khác mới biết chùn tay.

Hai là, buộc các nền tảng xuyên biên giới phải chịu trách nhiệm liên đới. Facebook, TikTok hay YouTube không thể vừa thản nhiên thu tiền từ những nội dung rác, vừa đứng ngoài cuộc trách nhiệm. Các nền tảng này bắt buộc phải nâng cấp bộ lọc AI, chủ động khóa vĩnh viễn tài khoản và chặn địa chỉ IP đối với những kênh tái phạm, thay vì thụ động ngồi chờ báo cáo từ người dùng.

Ba là, sự thức tỉnh từ chính cộng đồng người xem. Người xem nội dung cũng là một mắt xích quan trọng. Đừng thả tim, đừng bấm xem và hãy tích cực báo cáo vi phạm. Khi không còn lượt xem, không còn kiếm được tiền, những "ngai vàng ảo" sẽ tự sụp đổ mà không cần ai đạp đổ.

Giữ sạch không gian mạng không phải là chuyện của riêng cơ quan chức năng, mà là trách nhiệm chung của toàn xã hội, để không còn bất kỳ thế hệ trẻ nào lớn lên lại coi côn đồ là thần tượng. Xử lý một lần cho dứt điểm đó là việc bắt buộc phải làm ngay lúc này.