Festival Phở 2026: Nâng tầm văn hóa ẩm thực Việt

Trao đổi với phóng viên Báo Đại đoàn kết, ông Phạm Duy Phong - Phó Giám đốc Sở Du lịch Ninh Bình cho biết, sự kiện sẽ góp phần quảng bá hình ảnh Ninh Bình như một điểm đến giàu bản sắc văn hóa, lan tỏa câu chuyện về phở Việt và văn hóa ẩm thực Việt Nam tới bạn bè trong nước và quốc tế. Đồng thời góp phần hoàn thiện hồ sơ trình UNESCO.

PV: Theo ông, những hoạt động tôn vinh tri thức dân gian và vai trò của nghệ nhân tại festival có ý nghĩa như thế nào trong việc khẳng định giá trị di sản của phở Việt?

Ông Phạm Duy Phong: Festival Phở 2026 tại Ninh Bình là sự kiện văn hóa tiếp nối thành công của chương trình qua các năm nhằm khẳng định mạch nguồn lịch sử của nghề phở và sự phát triển liên tục của di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây không chỉ là một sự kiện ẩm thực mà còn là một hoạt động mang ý nghĩa văn hóa - di sản rất sâu sắc trong bối cảnh Việt Nam đang hoàn thiện hồ sơ trình UNESCO.

Trước hết, việc tôn vinh tri thức dân gian và vai trò của các nghệ nhân nấu phở tại Festival Phở 2026 chính là cách thể hiện rõ nhất phở là một di sản văn hóa phi vật thể sống. Phở không chỉ là một món ăn đơn thuần mà còn là kết tinh của nhiều lớp tri thức truyền đời, từ kỹ thuật ninh xương, lựa chọn gia vị, chế biến bánh phở, đến cách thưởng thức phở. Những tri thức ấy được lưu giữ và truyền lại chủ yếu thông qua các nghệ nhân, các gia đình và cộng đồng làm nghề, chứ không nằm trong sách vở hay quy trình công nghiệp. Khi các nghệ nhân được tôn vinh và trực tiếp trình diễn nghề tại Festival, giá trị văn hóa đó được thể hiện một cách sinh động và thuyết phục.

Festival Phở 2026 tạo ra không gian tương tác giữa cộng đồng - nghệ nhân, qua đó giúp người dân và du khách hiểu sâu hơn về lịch sử, câu chuyện và kỹ thuật của phở Việt. Đây là yếu tố rất quan trọng trong các hồ sơ di sản, bởi UNESCO luôn nhấn mạnh rằng di sản phải được cộng đồng thực hành, gìn giữ và truyền dạy liên tục. Những hoạt động như trình diễn nấu phở, giao lưu với nghệ nhân, giới thiệu các vùng phở đặc trưng… chính là minh chứng rõ ràng cho sức sống của di sản trong đời sống đương đại.

Bên cạnh đó, Festival Phở 2026 cũng góp phần kết nối di sản văn hóa ẩm thực với việc quảng bá văn hóa Việt Nam ra thế giới. Khi được tổ chức tại Ninh Bình - một địa phương nổi bật với di sản thiên nhiên và văn hóa - Festival sẽ giúp phở được đặt trong một không gian di sản rộng lớn hơn, qua đó tăng sức lan tỏa của văn hóa ẩm thực Việt Nam đối với du khách quốc tế.

Có thể nói, thông qua những hoạt động tôn vinh tri thức dân gian và vai trò của nghệ nhân tại Festival không chỉ khẳng định, tôn vinh di sản phở Việt mà còn góp phần khẳng định phở là một thực hành văn hóa sống động của cộng đồng, đáp ứng các tiêu chí quan trọng trong quá trình xây dựng hồ sơ di sản trình UNESCO. Đây chính là “minh chứng sống” cho giá trị văn hóa bền vững và sức lan tỏa toàn cầu của phở Việt.

Thưa ông, Festival Phở 2026 có thể tạo ra những tác động nào đối với du lịch văn hóa - ẩm thực của Ninh Bình, cũng như việc giới thiệu bản sắc và văn hóa phở Việt tới bạn bè quốc tế?

Trước hết, sự kiện này sẽ góp phần đa dạng hóa, làm phong phú thêm sản phẩm du lịch của tỉnh Ninh Bình. Bên cạnh với các giá trị nổi bật của Quần thể danh thắng Tràng An, Khu du lịch Tam Chúc, Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Đền Trần…; việc tổ chức Festival Phở 2026 sẽ bổ sung thêm một không gian trải nghiệm văn hóa - ẩm thực đặc sắc, giúp du khách không chỉ tham quan cảnh quan di sản mà còn khám phá chiều sâu văn hóa, ẩm thực của vùng đất. Đây cũng là xu hướng phát triển du lịch hiện đại, khi du khách ngày càng quan tâm nhiều hơn đến trải nghiệm bản địa, đặc biệt là ẩm thực và câu chuyện văn hóa phía sau mỗi món ăn.

Festival Phở 2026 là dịp để tôn vinh và giới thiệu sâu hơn về bản sắc văn hóa của vùng đất Thiên Trường, nơi được xem là một trong những cái nôi quan trọng của nhiều giá trị văn hóa ẩm thực gắn với phở Việt. Fesival Phở 2026 gồm nhiều hoạt động sẽ giúp du khách có thêm nhiều trải nghiệm thú vị để hiểu rõ hơn về quá trình hình thành và phát triển của phở trong đời sống người Việt. Qua đó, những giá trị văn hóa của vùng đất Thiên Trường cũng được lan tỏa rộng rãi hơn trong không gian văn hóa chung của vùng đồng bằng sông Hồng.

Bên cạnh đó, Festival Phở 2026 còn có ý nghĩa quan trọng trong quảng bá hình ảnh Việt Nam ra quốc tế. Từ lâu, phở vốn đã trở thành biểu tượng ẩm thực của Việt Nam và khi được giới thiệu trong một sự kiện quy mô lớn gắn với di sản, văn hóa cộng đồng và sự tham gia của các nghệ nhân, giá trị của món ăn này sẽ được truyền tải một cách sinh động và thuyết phục hơn, tiếp tục khẳng định vị thế của mình như một đại diện tiêu biểu của văn hóa ẩm thực Việt Nam trước bạn bè quốc tế.

Xin cảm ơn ông!