Giám sát hiệu quả chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, phát triển kinh tế tư nhân

Giám sát để khơi thông nguồn lực

Ngày 20/5, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã chủ trì cuộc làm việc với Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính về các nhiệm vụ trọng tâm trong năm 2026 và cả nhiệm kỳ.

Phát biểu tại cuộc làm việc, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn nhấn mạnh vị trí, vai trò rất đặc biệt của Ủy ban Kinh tế và Tài chính là cơ quan tham mưu, thẩm tra trực tiếp nhiều vấn đề lớn của quốc gia về kinh tế vĩ mô, tài chính - ngân sách, đầu tư công, nợ công, mô hình tăng trưởng, Kinh tế tư nhân, các công trình trọng điểm và thể chế phát triển.

Về các nhiệm vụ trọng tâm còn lại trong năm cũng như cả nhiệm kỳ, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu, Ủy ban Kinh tế và Tài chính cần tiếp tục quán triệt sâu sắc tinh thần Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Quốc hội, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ Ủy ban Kinh tế và Tài chính lần thứ nhất; đồng thời nâng cao nhận thức, trách nhiệm của từng cán bộ, đảng viên trong thực hiện đường lối, chủ trương của Đảng.

Ủy ban phải chủ động triển khai chương trình xây dựng pháp luật của Quốc hội khóa XVI, nhất là các dự án luật, nghị quyết có liên quan trực tiếp đến lĩnh vực kinh tế, tài chính, ngân sách. Theo đó, cần chủ động hơn nữa trong công tác tham mưu chính sách, đảm bảo đúng quy trình thủ tục, nâng cao chất lượng chính sách, không thể vì áp lực tiến độ mà làm giảm chiều sâu chính sách, nhất là đối với những vấn đề có tác động lớn tới nền kinh tế, doanh nghiệp và đời sống Nhân dân. Cùng với xây dựng chính sách mới, Ủy ban cần rà soát các quy định hiện hành để phát hiện điểm nghẽn, bất cập, từ đó đề xuất sửa đổi, bổ sung kịp thời.

Chủ tịch Quốc hội lưu ý, Ủy ban trong vấn đề tham mưu chính sách để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng hai con số, tạo dư địa cho phát triển nhưng không đánh đổi ổn định vĩ mô, an toàn tài chính, nợ công và chất lượng tăng trưởng.

Theo Chủ tịch Quốc hội, cần làm rõ trách nhiệm của từng bộ, ngành, địa phương, cũng như trách nhiệm của Quốc hội trong việc ban hành các quyết sách, cơ chế nhằm thúc đẩy tăng trưởng. Các giải pháp đưa ra phải có cơ sở thực tiễn, có địa chỉ trách nhiệm, tránh chung chung, thiếu khả thi.

Liên quan tới công tác giám sát, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh yêu cầu “giám sát để khơi thông nguồn lực”, không chỉ để chỉ ra sai phạm mà quan trọng hơn là phát hiện rõ điểm nghẽn, nguyên nhân và giải pháp.

Tập trung giám sát quản lý nợ công, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, bất động sản

Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý cần khẩn trương đổi mới mạnh phương thức thẩm tra, từ “thẩm tra hồ sơ” sang “thẩm tra chính sách”. Theo đó, Ủy ban cần chuyển mạnh từ thẩm tra theo lối “đọc hồ sơ, góp ý kỹ thuật” sang thẩm tra dựa trên phân tích chính sách, dữ liệu, đánh giá tác động và dự báo rủi ro.

“Ủy ban Kinh tế và Tài chính phải giúp Quốc hội thiết kế các cơ chế đủ an toàn để phát triển, đủ linh hoạt để khơi thông nguồn lực, đủ minh bạch để kiểm soát rủi ro, đủ trách nhiệm để tránh thất thoát, lãng phí. Kỷ luật tài chính phải nghiêm, nhưng chính sách phát triển phải mở; quản lý phải chặt, nhưng không được làm nghẽn nguồn lực; ổn định vĩ mô phải vững, nhưng không được bỏ lỡ cơ hội tăng trưởng”, Chủ tịch Quốc hội nêu rõ.

Chủ tịch Quốc hội cũng yêu cầu, Ủy ban Kinh tế và Tài chính tập trung giám sát vào một số lĩnh vực trọng tâm, gồm: hiệu quả đầu tư công, nhất là các dự án quan trọng quốc gia và chương trình mục tiêu; kỷ luật tài chính - ngân sách; quản lý nợ công, tài sản công; thị trường tài chính, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, bảo hiểm, ngân hàng, bất động sản và các rủi ro lan truyền tới ổn định kinh tế vĩ mô.

Bên cạnh đó, cần giám sát hiệu quả chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, phát triển kinh tế tư nhân, doanh nghiệp nhà nước, mô hình PPP và việc huy động nguồn lực xã hội. Chủ tịch Quốc hội lưu ý, chính sách nào cũng có mặt thuận và mặt trái; mặt thuận thì quyết tâm làm, mặt trái thì phải nhận diện, theo dõi, kiểm soát chặt chẽ, không vì lo ngại rủi ro mà làm chậm cơ hội phát triển.

Đối với các luật, nghị quyết đã được Quốc hội ban hành, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu phải theo dõi chặt chẽ quá trình thực thi. Nếu chính sách tốt nhưng triển khai chậm, không đi vào cuộc sống thì phải kiểm tra, làm rõ nguyên nhân và kiến nghị xử lý.