Gỡ điểm nghẽn để xuất khẩu nông, lâm, thủy sản về đích

Ông Ngô Hồng Phong - Cục trưởng Cục Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) cho biết, giá trị xuất khẩu nông, lâm, thủy sản tháng 7/2026 ước đạt 6,67 tỷ USD, tăng 1,3% so với tháng trước và tăng 11,9% so với cùng kỳ năm 2025; lũy kế 7 tháng năm 2026 đạt gần 42,8 tỷ USD, tăng 7,5% so với cùng kỳ năm trước. Rau quả, thủy sản, chăn nuôi và nhóm vật tư đầu vào tiếp tục là những điểm sáng.

Ông Đặng Phúc Nguyên - Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam (Vinafruit) cũng nhấn mạnh, rau quả tiếp tục là ngành hàng tăng trưởng nổi bật. Riêng tháng 7/2026, kim ngạch xuất khẩu rau quả đạt khoảng 1,13 tỷ USD; lũy kế 7 tháng đạt 4,83 tỷ USD, tăng 24,9% so với cùng kỳ năm trước. Hiện Trung Quốc vẫn là thị trường tiêu thụ lớn nhất, chiếm 55% tổng giá trị xuất khẩu rau quả của Việt Nam. Hoa Kỳ và Hàn Quốc lần lượt chiếm 7,9% và 4,6%...

Thủy sản cũng ghi nhận kết quả tích cực với giá trị xuất khẩu tháng 7/2026 ước đạt 1,09 tỷ USD; lũy kế 7 tháng đạt 6,85 tỷ USD, tăng 12,7%. Xuất khẩu sang Trung Quốc tăng mạnh 38,7%, Nhật Bản tăng 2,4%, trong khi Hoa Kỳ giảm nhẹ 0,8%. Trong nhóm 15 thị trường xuất khẩu lớn nhất, Singapore có mức tăng cao nhất, đạt 65,3%.

Theo Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng, nếu chia ra các mặt hàng thì có một số mặt hàng giảm như gạo, cà phê, sầu riêng, nhưng cũng có một số mặt hàng tăng như cao su, hồ tiêu... Nguyên nhân giảm chủ yếu do việc hội nhập sâu rộng và tham gia nhiều thị trường lớn với quy định kỹ thuật có nhiều thay đổi, yêu cầu khắt khe; chi phí đầu vào của nông nghiệp tăng do khủng hoảng và chiến tranh; gia tăng chi phí logistics...

Đưa ra những giải pháp trước mắt, Thứ trưởng Võ Văn Hưng cho biết, yếu tố đầu tiên quan trọng nhất là cần ứng phó kịp thời với thiên tai, thời tiết. Đây là vấn đề cần ưu tiên khi chúng ta đang trải qua thời tiết cực đoan do hiện tượng El Nino gây ra. Tiếp đó cần nắm chắc thị trường; tập trung sản xuất, nâng cao giá trị và chuyển hướng tư duy từ một nền sản xuất qua nền kinh tế nông nghiệp; cùng với đó, đẩy mạnh đa dạng hóa thị trường.

 Về giải pháp lâu dài, ông Hưng nêu 3 giải pháp: Tiếp tục tổ chức, cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng chuyển đổi theo chiều sâu, gia tăng bền vững; Áp dụng giống và khoa học công nghệ theo chiều rộng và chiều sâu; Tích cực bám sát thị trường và mở rộng các thị trường lớn, nâng cao giá trị để đưa ngành nông nghiệp xứng tầm là bệ đỡ của ngành kinh tế.

Đối với lĩnh vực thủy sản, một trong những ngành kinh tế mũi nhọn của Việt Nam, ông Đỗ Ngọc Tài - Chủ tịch Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) nêu lên thực tế, doanh nghiệp (DN) tôm đang cùng lúc đối mặt các vụ rà soát chống bán phá giá, chống trợ cấp tại Mỹ và nguy cơ phát sinh thêm các biện pháp phòng vệ thương mại mới. Việc truy xuất nguồn gốc cũng ngày càng siết chặt. Trong bối cảnh đó, ông Tài cho rằng, để xuất khẩu thủy sản tiếp tục duy trì đà tăng trưởng, cần khơi thông nguồn nguyên liệu, mở rộng thị trường, giảm chi phí logistics và tăng khả năng tiếp cận vốn cho DN. Song song đó đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển nuôi biển, chế biến sâu và nâng cao giá trị gia tăng để thủy sản Việt Nam giữ vững sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế.