Mở thêm sinh kế cho phụ nữ vùng cao ở Quảng Trị
Từ những buổi tập huấn về ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, nông nghiệp tuần hoàn đến những chuyến tham quan, học hỏi mô hình sinh kế, Dự án 8 đang từng bước tiếp thêm kiến thức và sự tự tin để phụ nữ vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở Quảng Trị làm chủ sinh kế, nâng cao thu nhập ngay trên quê hương mình.
Học để thay đổi cách làm
Những ngày đầu tháng 8, thay vì ở lại với công việc nương rẫy quen thuộc, thành viên các tổ nhóm sinh kế, tổ hợp tác, hợp tác xã do phụ nữ làm chủ hoặc đồng làm chủ ở các xã miền núi Quảng Trị đã cùng nhau tham dự lớp tập huấn nâng cao quyền năng sinh kế cho phụ nữ.
Nội dung lớp tập huấn nhằm hỗ trợ ứng dụng khoa học công nghệ để nâng cao quyền năng kinh tế cho phụ nữ DTTS trong sản xuất và kết nối thị trường cho các sản phẩm nông sản. Đây là hoạt động thuộc Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em”, trong Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2026, do Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Trị phối hợp tổ chức.
Tham dự lớp tập huấn, các học viên được hướng dẫn cách tiếp cận các dịch vụ tài chính vi mô, tín dụng cho khởi nghiệp và phát triển kinh doanh; quản lý tài chính hộ gia đình, quản lý thuế đối với hộ kinh doanh; ứng dụng chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nông nghiệp tuần hoàn trong sản xuất, kinh doanh…
Với chị Nguyễn Thị Lụa, Tổ trưởng Tổ hợp tác Nông sản sạch Húc (xã Húc cũ, nay là xã Khe Sanh), những kiến thức nhận được từ lớp học không chỉ nằm trên giấy. Đó là những điều có thể áp dụng ngay vào công việc mà chị em đang làm mỗi ngày. Chị Lụa chia sẻ, trước đây, phụ nữ thường chỉ biết lên rẫy, lên rừng hái măng, hoạt động nhỏ lẻ nên thu nhập cũng bấp bênh.
Tổ hợp tác Nông sản sạch Húc được thành lập cách đây hơn 2 năm với sự hỗ trợ của Hội LHPN tỉnh Quảng Trị thông qua Dự án 8. Sau khi có tổ hợp tác, chị em cùng thu hoạch măng, thu mua từ các hộ dân, tham gia chế biến và bán các sản phẩm từ măng...
Theo Chủ tịch Hội LHPN xã Khe Sanh Lê Thị Mỹ Hạnh, điều đáng ghi nhận nhất từ mô hình không chỉ là thêm một sản phẩm hàng hóa, mà là sự thay đổi trong nếp nghĩ, cách làm kinh tế của phụ nữ Bru-Vân Kiều. Từ chỗ sản xuất nhỏ lẻ, chị em dần biết liên kết, học hỏi kỹ thuật, chú trọng chất lượng sản phẩm và chủ động hơn trong việc tìm kiếm thị trường. Quan trọng hơn, họ bắt đầu tự tin làm chủ kinh tế gia đình, từng bước khẳng định vai trò của mình.
Khi phụ nữ tự tin làm chủ sinh kế
Từ những thông tin trao đổi tại lớp học, chị em phụ nữ ở vùng cao tỉnh Quảng Trị đã xây dựng những ý tưởng, mô hình và bàn bạc những giải pháp để mô hình kinh tế có thể triển khai phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương. Cây keo, cây lạc, con giống... được đặt trong một chuỗi liên kết thay vì sản xuất đơn lẻ. Từ đó, những người phụ nữ vốn quen với cách làm kinh tế truyền thống bắt đầu tiếp cận tư duy sản xuất mới, tiết kiệm nguồn lực và nâng cao giá trị sản phẩm.
Với chị Hồ Thị Hà, Tổ trưởng Tổ hợp tác du lịch văn hóa cộng đồng phụ nữ Bru-Vân Kiều tại xã Kim Ngân, những kiến thức về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, nông nghiệp tuần hoàn không chỉ giúp chị em mở rộng mô hình kinh tế mà còn tạo thêm cơ hội duy trì nguồn thu nhập ổn định cho gia đình. Chị Hà chia sẻ, những lớp tập huấn vì thế không đơn thuần là hoạt động truyền đạt kiến thức. Đó còn là nơi phụ nữ vùng cao gặp gỡ, chia sẻ kinh nghiệm, nhìn thấy những khả năng mới từ chính những gì mình đang có.
Không chỉ tham gia các lớp tập huấn, phụ nữ vùng đồng bào DTTS các địa phương ở Quảng Trị còn được tạo điều kiện đi tham quan, học hỏi những mô hình đang phát huy hiệu quả ở địa phương khác. Chị Hồ Thị Toàn, Chủ tịch Hội LHPN xã Dân Hóa cho biết, việc tham gia các lớp tập huấn giúp chị và các thành viên trong tổ hợp tác có thêm những thông tin hữu ích. Những chuyến đi thực tế nhìn tận mắt, nghe tận tai, trao đổi trực tiếp với những người đang làm đã gợi mở hướng phát triển sinh kế cho chị em phụ nữ địa phương trong thời gian tới.
Bà Nguyễn Thị Hồng Hà, Phó Chủ tịch Hội LHPN tỉnh Quảng Trị cho biết: Triển khai các hoạt động trong khuôn khổ Dự án 8 đã mở thêm cơ hội để phụ nữ vùng đồng bào DTTS và miền núi ở Quảng Trị tiếp cận các nguồn lực phát triển, từng bước nâng cao vị thế và phát huy vai trò chủ thể trong phát triển kinh tế địa phương.
Trong giai đoạn 2021-2025, Hội LHPN tỉnh Quảng Trị đã rà soát, lựa chọn 8 mô hình tổ nhóm sinh kế, hợp tác xã để hỗ trợ ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất, kinh doanh, trong đó có các mô hình nông nghiệp, chế biến măng, đan lát, nuôi ong và du lịch văn hóa cộng đồng.
Bà Hà cho biết thêm, Hội LHPN tỉnh Quảng Trị tiếp tục đồng hành cùng các tổ nhóm sinh kế, tổ hợp tác và hợp tác xã do phụ nữ làm chủ; tăng cường kết nối nguồn lực, nâng cao năng lực, xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm và mở rộng cơ hội phát triển cho hội viên, phụ nữ.
Khi được trao kiến thức, được kết nối và được khích lệ, những người phụ nữ vùng cao ở tỉnh Quảng Trị không chỉ học cách làm kinh tế tốt hơn mà còn học cách tin vào chính mình. Và có lẽ, đó cũng là giá trị bền vững nhất của những chương trình đồng hành giúp phụ nữ vùng đồng bào dân tộc thiểu số từng bước biến những sản vật quê hương thành sinh kế, biến sự tự tin thành động lực và biến khát vọng thoát nghèo thành những việc làm cụ thể ngay trên vùng đất nơi mình đang sống.