Nhiều trường đại học mở ngành mới theo nhu cầu xã hội

Thêm nhiều trường mở ngành Trí tuệ nhân tạo

Trường Đại học Ngoại thương vừa có thông báo về việc mở thêm các ngành đào tạo năm 2026. Theo đó, trường dự kiến mở mới 10 ngành với tổng chỉ tiêu tuyển sinh cho các ngành/chương trình đào tạo mới dự kiến khoảng 370.

Ngoài 10 ngành mở mới, trường còn phát triển thêm 3 ngành sẵn có và mở mới một chương trình. Những ngành, chương trình mới này được chia thành bốn nhóm.

Trong đó, nhóm 1 gồm 5 ngành, chủ yếu nhóm công nghệ, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo: Khoa học dữ liệu (chương trình Khoa học dữ liệu cho đổi mới sáng tạo trong kinh tế và kinh doanh), Trí tuệ nhân tạo (Trí tuệ nhân tạo cho đổi mới sáng tạo trong kinh tế và kinh doanh), Kinh tế số (Kinh tế số và Phân tích dữ liệu), Công nghệ tài chính (Công nghệ tài chính và Tài chính bền vững), Thương mại điện tử (Thương mại số thông minh và đổi mới kinh doanh).

Trường Đại học Ngoại thương cho biết đây là nhóm phản ánh rõ định hướng của trường trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực cho nền kinh tế số và chuyển đổi số mô hình kinh doanh.

Việc mở ngành, chương trình mới thực hiện theo chiến lược đổi mới chương trình đào tạo, mở rộng chương trình theo định hướng nghề nghiệp quốc tế, đáp ứng yêu cầu phát triển nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo và hội nhập kinh tế sâu rộng.

Các chương trình đào tạo mới của nhà trường được thiết kế theo mô hình đào tạo định hướng nghề nghiệp quốc tế, tăng cường tính thực tiễn, tích hợp công nghệ và giảng dạy bằng tiếng Anh, qua đó góp phần trang bị cho sinh viên nền tảng kiến thức, kỹ năng và năng lực thích ứng cần thiết để tham gia hiệu quả vào thị trường lao động trong nước và quốc tế.

Hội đồng Trường Đại học Sư phạm Hà Nội cũng vừa có nghị quyết thông qua đề án mở ngành đào tạo trình độ đại học. Theo đó, Hội đồng trường này nhất trí việc mở 7 ngành đào tạo trình độ đại học gồm: Huấn luyện thể thao, Ngôn ngữ Pháp, Quốc tế học, Giáo dục học, Địa lí học, Trí tuệ nhân tạo, Khoa học dữ liệu.

Trong bối cảnh chuyển đổi số và sự lan tỏa mạnh mẽ của AI, Trường Đại học Thương mại đã quyết định mở ngành Khoa học máy tính và phát triển chương trình đào tạo Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong kinh doanh. Các chương trình này dự kiến sẽ tuyển sinh từ năm học 2026.

Trường Đại học Mở Hà Nội thông tin kế hoạch mở mới ngành Kỹ thuật máy tính trình độ đại học, hướng tới đào tạo nhân lực phục vụ các hệ thống thông minh và công nghệ điện - điện tử kết hợp khoa học máy tính.

Sức hút của các ngành đào tạo công nghệ cao

Trong một vài mùa tuyển sinh trở lại đây, trong xu thế đa ngành, nhiều trường đại học mở mới nhiều ngành về công nghệ, kỹ thuật, dữ liệu.

Tại mùa tuyển sinh năm 2025, số lượng thí sinh đăng ký nguyện vọng một vào các ngành STEM (Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học) đạt 222.454 thí sinh, tăng 41.881 thí sinh so với năm trước.

Trong đó, nhóm ngành Khoa học máy tính và Công nghệ thông tin ghi nhận 54.359 thí sinh đăng ký, tăng hơn 2.000 thí sinh so với kỳ tuyển sinh đại học đợt một năm 2024; ngành Trí tuệ nhân tạo tiếp tục thu hút mạnh mẽ với 2.754 thí sinh đăng ký, cao hơn đáng kể so với năm trước.

Theo đánh giá của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT), tín hiệu này cho thấy xu hướng lựa chọn ngành học gắn với công nghệ cao, đặc biệt là lĩnh vực bán dẫn, ngày càng rõ nét; đồng thời phản ánh sự quan tâm gia tăng của xã hội đối với các ngành mũi nhọn có nhu cầu nhân lực lớn trong tương lai.

Để phát huy kết quả này trong năm 2026, Bộ GDĐT đang triển khai nhiều giải pháp. Trong đó, Bộ phối hợp với các trường đại học và doanh nghiệp trong, ngoài nước để tổ chức các diễn đàn, hội thảo, thúc đẩy trao đổi kinh nghiệm, xây dựng không gian học thuật và mở rộng hợp tác trong đào tạo nhân lực bán dẫn...

Không chỉ mở thêm ngành học mới, sự phát triển của AI đòi hỏi các trường phải đổi mới phương pháp đào tạo để sinh viên không chỉ tiếp cận mà còn làm chủ công nghệ, thay vì bị công nghệ dẫn dắt.

TS Vũ Văn Ngọc - Viện trưởng Viện Đào tạo Tiên tiến, Chất lượng cao & POHE, Đại học Kinh tế Quốc dân nhận định, AI là thách thức lớn với cả sinh viên lẫn giảng viên, buộc tất cả phải thay đổi nhận thức, tư duy tiếp cận để đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động. Trong thực tiễn, giải pháp không quan trọng bằng cách thức truyền tải giải pháp thực hiện. Do đó, sinh viên cần tiếp thu kiến thức, kỹ năng để phát triển bản thân, đồng thời biến AI thành trợ lý đắc lực.

Ngoài ra, chương trình giảng dạy cũng cần được thiết kế theo hướng đặt ra những bài toán thực tế, yêu cầu sinh viên chủ động đề xuất và phản biện các phương án giải quyết, rèn luyện tư duy sáng tạo, ứng dụng linh hoạt công nghệ.