Những đổi thay từ câu chuyện bình đẳng giới nơi bản làng

Những cuộc trò chuyện giữa bản làng

Một ngày cuối tháng sáu, nhà sinh hoạt cộng đồng ở xã Bến Quan đông hơn thường lệ. Những người phụ nữ Bru - Vân Kiều trong những bộ váy áo truyền thống vừa trò chuyện vừa chăm chú theo dõi từng hình ảnh, từng đoạn phim ngắn được trình chiếu.

Không còn là những bài tuyên truyền khô cứng, chiến dịch “truyền thông xóa bỏ định kiến và khuôn mẫu giới, xây dựng môi trường sống an toàn cho phụ nữ và trẻ em” của Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi do Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Trị tổ chức mang đến những câu chuyện rất gần với cuộc sống.

Bạo lực gia đình, tảo hôn, xâm hại trẻ em, những tập tục lạc hậu hay kỹ năng tự bảo vệ bản thân khi gặp nguy hiểm được sân khấu hóa, những câu hỏi đáp gần gũi khiến không khí buổi truyền thông trở nên sôi nổi hơn. Điều khiến nhiều người bất ngờ là sau mỗi phần trao đổi, ngày càng có nhiều phụ nữ chủ động đứng lên chia sẻ câu chuyện của mình.

Bà Hồ Thị Chứng, Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn Khe Hó Trù (xã Bến Quan) mỉm cười khi nhìn các hội viên hào hứng phát biểu. Với bà, đó là tín hiệu của sự đổi thay. Bà Chứng chia sẻ, ngày xưa nhắc chuyện bình đẳng giới hay bạo lực gia đình, nhiều chị em còn ngại nghe. Bây giờ đưa hình ảnh, clip, câu chuyện thật vào thì chị em tiếp nhận nhanh hơn rất nhiều. Chỉ một thay đổi nhỏ trong cách truyền thông nhưng đã tạo nên khoảng cách rất lớn giữa việc "nghe" và "hiểu".

Trong khi đó ở xã Kim Ngân, câu chuyện cũng diễn ra theo cách rất tự nhiên. Bà Hồ Thị Nhanh, Chủ tịch Hội LHPN xã cho biết, trước đây mỗi khi nói đến bình đẳng giới, nhiều người vẫn cho rằng đó là chuyện xa vời. Còn nay, những tiểu phẩm sân khấu hóa, những câu chuyện kể bằng chính tiếng nói của người dân bản địa đã giúp phụ nữ đồng bào dân tộc thiểu số nhận ra quyền được học tập, được tham gia các hoạt động cộng đồng và được lên tiếng bảo vệ mình.

Theo bà Nhanh, khi chị em phụ nữ hiểu được giá trị của bản thân và được trao cơ hội, họ sẽ trở thành động lực phát triển của chính gia đình và thôn bản. Quan niệm "con trai mới cần học nhiều", "phụ nữ không cần tham gia họp thôn" đang dần ít xuất hiện hơn trong các bản làng. Nhiều chị em trước đây chỉ lặng lẽ ngồi nghe, nay đã chủ động đặt câu hỏi, chia sẻ quan điểm, thậm chí trở thành những tuyên truyền viên tích cực trong cộng đồng. Đó chính là những thay đổi đủ để tạo nên những chuyển động tích cực trong từng gia đình.

Gieo mầm cho những đổi thay bền vững

Thực hiện Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em”, Hội LHPN tỉnh Quảng Trị đã triển khai “Chiến dịch truyền thông xóa bỏ định kiến và khuôn mẫu giới, xây dựng môi trường sống an toàn cho phụ nữ và trẻ em” tại các xã Trường Sơn, Kim Ngân, Tân Thành, Cồn Tiên, Ba Lòng, Hướng Hiệp, Bến Quan.

Bà Nguyễn Thị Bích Thủy, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Trị chia sẻ, công tác truyền thông giữ vai trò nòng cốt trong Dự án 8. Vì vậy, các cấp hội phụ nữ không ngừng đổi mới hình thức tuyên truyền, số hóa các sản phẩm truyền thông để những thông điệp về bình đẳng giới trở nên dễ hiểu, dễ nhớ và phù hợp với đồng bào vùng sâu, vùng xa.

Theo bà Thủy, mục tiêu lớn nhất của chiến dịch không chỉ dừng lại ở việc nâng cao nhận thức mà còn từng bước xóa bỏ định kiến giới, xây dựng môi trường sống an toàn, tôn trọng và bình đẳng cho phụ nữ, trẻ em; khuyến khích nam giới cùng tham gia thay đổi những khuôn mẫu cũ đã tồn tại nhiều năm.

Được biết, cùng với những buổi truyền thông là cả một mạng lưới những người âm thầm lan tỏa thông điệp bình đẳng giới đến từng thôn, bản. Đến nay, các cấp Hội Liên hiệp Phụ nữ trên địa bàn tỉnh Quảng Trị đã thành lập 171 Tổ truyền thông cộng đồng với 1.560 thành viên.

Có thể nói, “Chiến dịch truyền thông xóa bỏ định kiến và khuôn mẫu giới, xây dựng môi trường sống an toàn cho phụ nữ và trẻ em” thuộc Dự án 8 do Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Trị tổ chức đã góp phần tạo nên một hành trình thay đổi nhận thức và hành động. Những thay đổi ấy diễn ra bền bỉ như những mầm cây đang lớn lên giữa đại ngàn Trường Sơn.