Ninh Bình: Tìm giải pháp phát triển ngành đóng tàu

Tạo việc làm và giá trị kinh tế

Theo báo cáo của Sở Tài chính tỉnh Ninh Bình, địa phương hiện có 79 dự án và cơ sở đóng tàu, phân bố tập trung dọc các tuyến sông lớn như: Ninh Cơ, sông Đáy, sông Hồng và sông Đào. Trong đó, 57 cơ sở đã đi vào hoạt động, 2 dự án đang triển khai, 13 dự án chưa thực hiện, 7 dự án dừng hoạt động. Các cơ sở có quy mô khá đa dạng, từ những đơn vị đóng tàu tải trọng dưới 1.000 DWT đến những cơ sở có khả năng đóng tàu từ 3.000 DWT trở lên. Hoạt động đóng mới, sửa chữa phương tiện thủy tại Ninh Bình tập trung vào các dòng sà lan tự hành, tàu chở hàng khô, tàu sông pha biển, dịch vụ sửa chữa tàu cá, tàu du lịch.

Không chỉ góp phần phát triển công nghiệp, hoạt động đóng tàu tại Ninh Bình còn đang tạo sinh kế trực tiếp cho hàng nghìn lao động. Đặc biệt, tại những khu vực có lợi thế về giao thông đường thủy, kinh nghiệm nghề nghiệp, lực lượng lao động sẵn có, hoạt động đóng tàu còn thúc đẩy các hoạt động sản xuất, cung ứng vật tư và dịch vụ liên quan.

Theo thống kê của UBND xã Nghĩa Sơn, địa bàn hiện có 14 dự án và cơ sở đóng mới, sửa chữa tàu thủy đang hoạt động. Ngành đóng tàu tại Nghĩa Sơn đạt giá trị sản xuất trung bình khoảng 1.900 tỷ đồng/năm, tạo việc làm thường xuyên cho khoảng 700 lao động. Trong khi đó, theo UBND xã Xuân Trường, đóng mới và sửa chữa phương tiện thủy là ngành kinh tế chủ đạo của địa phương, tạo việc làm ổn định cho khoảng 1.000 lao động.

Tập trung tháo gỡ điểm nghẽn

Mặc dù đạt được nhiều hiệu quả kinh tế, xã hội, tuy nhiên, qua khảo sát thực tế tại địa bàn các xã Nghĩa Sơn, Xuân Trường ngày 23/6 vừa qua, Bí thư Tỉnh ủy Ninh Bình Trần Huy Tuấn cùng đoàn công tác của tỉnh cũng ghi nhận hoạt động đóng tàu ở tỉnh đang gặp nhiều khó khăn, bất cập.

Trong đó, tình trạng bồi lắng tự nhiên tại cửa sông Ninh Cơ, sông Đáy làm ảnh hưởng đến luồng ra, vào của phương tiện và khả năng hạ thủy tàu trọng tải lớn. Phần lớn cơ sở đóng tàu nằm ngoài đê, phát sinh những vướng mắc liên quan đến hành lang bảo vệ đê điều, hành lang thoát lũ và yêu cầu bảo đảm an toàn công trình. Nhiều cơ sở hình thành, hoạt động từ nhiều năm trước, trong khi quy định về đất đai, đầu tư, xây dựng, giao thông đường thủy và bảo vệ môi trường liên tục được hoàn thiện. Vì vậy, việc xác định nguồn gốc đất, hoàn thiện hồ sơ pháp lý, rà soát quy hoạch và xử lý những tồn tại gặp khó khăn.

Phần lớn doanh nghiệp, cơ sở đóng tàu ở địa phương có quy mô vừa và nhỏ, khả năng tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn còn hạn chế, ảnh hưởng đến việc đổi mới công nghệ, nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng sản xuất.

Ngành đóng tàu đòi hỏi lao động có tay nghề, nhất là thợ hàn có chứng chỉ, thợ kỹ thuật và kỹ sư thiết kế. Tuy nhiên, tình trạng thiếu lao động kỹ thuật cao đang gây khó khăn cho quá trình nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật và phát triển những dòng tàu có tải trọng lớn hơn. Đến nay, tỉnh Ninh Bình chưa hình thành khu công nghiệp hoặc cụm công nghiệp chuyên ngành đóng tàu có hạ tầng đồng bộ. Các doanh nghiệp hiện chủ yếu hoạt động phân tán dọc các tuyến sông, khiến việc đầu tư hạ tầng dùng chung, tổ chức sản xuất, cung ứng vật tư và quản lý môi trường gặp khó khăn.

Theo Bí thư Tỉnh ủy Ninh Bình Trần Huy Tuấn, từ thực tiễn và qua những phản ánh, kiến nghị, đề xuất của các doanh nghiệp, cơ sở đóng mới, sửa chữa tàu trên địa bàn, Thường trực Tỉnh ủy sẽ tập trung chỉ đạo UBND tỉnh, các sở, ngành chức năng của tỉnh tham mưu, đề xuất các cơ chế, chính sách và có giải pháp căn cơ nhằm giải quyết triệt để vấn đề, tạo động lực thúc đẩy ngành công nghiệp đóng tàu thủy của tỉnh phát triển bền vững.

Cùng với trách nhiệm của các cơ quan quản lý, lãnh đạo tỉnh Ninh Bình đề nghị các doanh nghiệp đóng tàu trên địa bàn chú trọng nâng cao năng lực, trình độ chuyên môn đáp ứng yêu cầu sản xuất mới; chủ động các giải pháp bảo đảm an toàn trong hoạt động, quan tâm đời sống người lao động để họ yên tâm gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.