Nỗ lực gỡ “thẻ vàng” IUU
Để chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), các tỉnh miền Trung đang đẩy mạnh tuyên truyền về công tác này, trong đó, TP Đà Nẵng và tỉnh Quảng Ngãi đã giúp ngư dân nâng cao ý thức chấp hành pháp luật, hướng đến nghề cá bền vững.
Ngư dân nói không với IUU
Thời gian qua, tại các địa phương ven biển TP Đà Nẵng và tỉnh Quảng Ngãi, công tác tuyên truyền chống khai thác IUU được triển khai với nhiều hình thức, hướng trực tiếp đến chủ tàu, thuyền trưởng và ngư dân.
Các lực lượng chức năng phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức tuyên truyền tại cảng cá, lên tàu hướng dẫn và đến tận nhà vận động ngư dân chấp hành các quy định của pháp luật.
Ngư dân Lê Quang Dũng, ở xã Núi Thành, TP Đà Nẵng, chủ tàu cá QNa 91039 TS cho biết: “Qua tuyên truyền giải thích của các cơ quan chức năng, mỗi chủ tàu, thuyền trưởng càng ý thức chủ động tìm hiểu, chấp hành nghiêm các quy định về khai thác thủy sản; thực hiện đầy đủ thủ tục xuất, nhập bến, ghi chép nhật ký khai thác, báo cáo sản lượng và duy trì thiết bị giám sát hành trình (VMS) hoạt động theo quy định. Đặc biệt, ngư dân tuyệt đối không khai thác trái phép ở vùng biển nước ngoài, không tự ý tháo gỡ hoặc ngắt kết nối thiết bị giám sát hành trình”.
Ngư dân Nguyễn Tấn Sơn, chủ tàu cá QNa 90822 TS, ở xã Núi Thành cho biết, thời gian qua, cơ quan chức năng thường xuyên tổ chức tuyên truyền, phổ biến quy định chống khai thác IUU đến chủ tàu và ngư dân thông qua các buổi gặp gỡ trực tiếp tại cảng cá, hướng dẫn thủ tục xuất, nhập bến và phát tài liệu tuyên truyền. Qua đó, ngư dân được nhắc nhở về trách nhiệm ghi chép nhật ký khai thác, duy trì thiết bị VMS, chấp hành quy định về ranh giới khai thác...
Qua trao đổi nhiều ngư dân cho biết, họ kỳ vọng những nỗ lực chống khai thác IUU sẽ sớm mang lại kết quả tích cực, giúp ngành thủy sản Việt Nam đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, nâng cao giá trị hải sản và mở rộng thị trường tiêu thụ. Ngư dân mong sớm gỡ được cảnh báo “thẻ vàng” IUU, để hải sản khai thác đúng quy định có đầu ra ổn định, giá bán tốt hơn, đời sống ngư dân ngày càng được cải thiện.
Ngăn chặn vi phạm IUU
Theo Đại tá Phan Văn Thí - Phó Chỉ huy trưởng, Tham mưu trưởng Ban Chỉ huy BĐBP TP Đà Nẵng, các đơn vị đổi mới hình thức tuyên truyền chống khai thác IUU bằng loa truyền thanh, pa nô, áp phích, mã QR, tờ rơi và sổ tay pháp luật; đồng thời tăng cường kiểm tra tàu cá, hồ sơ, nhật ký khai thác và truy xuất nguồn gốc hải sản.
Theo báo cáo số 509/BC-UBND, TP Đà Nẵng có 4.069 tàu cá từ 6m trở lên được đăng ký, cập nhật trên hệ thống cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia (VNFishbase). Trong kỳ báo cáo, các trạm biên phòng ghi nhận 13.326 lượt tàu xuất bến, 13.286 lượt tàu nhập bến; các cảng cá có 12.564 lượt tàu cập cảng bốc dỡ 18.548 tấn thủy sản.
Ông Trương Xuân Tý - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường (NNMT) TP Đà Nẵng cho biết, ngành chức năng kiểm soát 100% tàu cá ra, vào cảng, duy trì trực 24/7 và kiên quyết không cho tàu xuất bến khi chưa đủ điều kiện hoặc thiết bị VMS không hoạt động. Đơn vị cũng kiến nghị nâng cấp, đồng bộ dữ liệu giữa hệ thống eCDT, VNFishbase, VMS, cơ sở dữ liệu xử phạt và nhật ký khai thác điện tử, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý nghề cá.
Tại Quảng Ngãi, thực hiện chỉ đạo của Giám đốc Công an tỉnh về phòng, chống khai thác IUU, Công an đặc khu Lý Sơn triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền, phổ biến pháp luật, nâng cao ý thức chấp hành của ngư dân. Đơn vị đã tổ chức 10 đợt phát tờ rơi, lắp đặt pa nô tuyên truyền về quy định đăng ký, đăng kiểm tàu cá, duy trì thiết bị giám sát hành trình (VMS), ghi nhật ký khai thác và không xâm phạm vùng biển nước ngoài
Theo Sở NNMT tỉnh Quảng Ngãi, tính đến ngày 25/10, số tàu cá không có hoặc hết hạn giấy phép khai thác thủy sản còn 83 tàu, giảm 52 tàu so với ngày 9/10; số tàu hết hạn đăng kiểm còn 70 tàu, giảm 36 tàu. Việc kiểm soát tàu cá qua hệ thống truy xuất nguồn gốc thủy sản điện tử (eCDT) được tăng cường. Từ đầu năm 2026 đến ngày 25/10, có 4.795 tàu cá tham gia hệ thống, đạt tỷ lệ 99,5%. Các lực lượng chức năng và địa phương phối hợp kiểm tra, kiểm soát tàu cá ra vào cảng, xuất nhập bến, kịp thời phát hiện và xử lý các trường hợp vi phạm.
Ông Đỗ Tâm Hiển - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi yêu cầu Sở NNMT phát huy vai trò cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo chống khai thác IUU tỉnh, tăng cường kiểm tra, giám sát đội tàu, chuẩn hóa dữ liệu nghề cá và duy trì trực VMS 24/7. Đồng thời, khẩn trương xử lý dứt điểm các vụ mất kết nối VMS phát sinh từ đầu năm 2026 đến nay. Ban Chỉ huy BĐBP tỉnh tăng cường kiểm soát tàu cá xuất, nhập bến, giám sát tàu hoạt động gần ranh giới trên biển và xác minh, xử lý các vụ việc vi phạm vùng biển nước ngoài. Công an tỉnh tập trung điều tra, xử lý nghiêm các vụ việc có dấu hiệu tội phạm; cơ quan thi hành án dân sự quản lý chặt tàu cá đang thi hành án, không để tàu không đủ điều kiện ra khơi.