Phát huy vai trò cựu chiến binh trong củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc

Trao đổi với PV Báo Đại đoàn kết, Thượng tướng Bế Xuân Trường - Phó Chủ tịch UBTƯ MTTQ Việt Nam, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam nhấn mạnh, với uy tín, bản lĩnh và kinh nghiệm của mình, các cựu chiến binh chính là những “cột mốc niềm tin” tại cơ sở, lan tỏa tinh thần trách nhiệm và ý chí tự lực, tự cường…

PV: Dưới “mái nhà chung” MTTQ Việt Nam, ông đánh giá như thế nào về vai trò nòng cốt của Hội Cựu chiến binh Việt Nam trong việc giữ vững niềm tin của hội viên và nhân dân, góp phần củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc?

Thượng tướng Bế Xuân Trường: Dưới “mái nhà chung” MTTQ Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam luôn thể hiện rõ vai trò nòng cốt trong nhiều phong trào, cuộc vận động. Bằng uy tín, bản lĩnh và kinh nghiệm của mình, họ trở thành những “hạt nhân” nòng cốt trong công tác tuyên truyền, vận động nhân dân chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch.

Ở khu dân cư, cựu chiến binh là những người gương mẫu trong xây dựng đời sống văn hóa, giữ gìn nếp sống văn minh, tham gia hòa giải cơ sở, góp phần củng cố và giữ vững khối đoàn kết cộng đồng. Trong công tác bảo đảm an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội, họ tích cực phối hợp với lực lượng chức năng, tham gia các mô hình tự quản, kịp thời phát hiện, ngăn chặn những biểu hiện tiêu cực từ sớm, từ xa...

Hội Cựu Chiến binh luôn chủ động nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của nhân dân để phản ánh kịp thời với cấp ủy, chính quyền, góp phần hóa giải các “điểm nóng”, tạo sự đồng thuận xã hội. Đặc biệt, phong trào thi đua “Cựu chiến binh gương mẫu” gắn liền với các cuộc vận động xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng; Thông qua việc nêu gương đi đầu trong phát triển kinh tế, giữ gìn an ninh trật tự, bảo vệ môi trường và xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư, các cựu chiến binh không chỉ góp phần thay đổi diện mạo nông thôn, đô thị mà còn củng cố niềm tin của nhân dân, thúc đẩy khối đại đoàn kết toàn dân tộc ngày càng vững chắc.

Có thể khẳng định, mỗi cán bộ, hội viên không chỉ gương mẫu trong lời nói, hành động mà còn là những “cột mốc niềm tin” tại cơ sở, lan tỏa tinh thần trách nhiệm và ý chí tự lực, tự cường.

Trong những thành tựu chung, xin ông chia sẻ thêm về những mô hình hay, cách làm hiệu quả của Hội Cựu chiến binh Việt Nam đã góp phần làm sinh động các phong trào thi đua yêu nước hiện nay?

- Hội Cựu chiến binh Việt Nam đã thực hiện rất hiệu quả quy chế phối hợp với các bộ, ngành, đặc biệt là chương trình phối hợp với Quân đội nhân dân Việt Nam trong công tác tuyển quân, huấn luyện, cứu hộ cứu nạn và tìm kiếm hài cốt liệt sĩ.

Một số mô hình tiêu biểu có thể kể đến như phong trào thi đua: “Dân vận khéo”, “Cả nước chung tay vì người nghèo - Không để ai bị bỏ lại phía sau”; Triển khai đồng bộ mô hình “Tuyên truyền viên bảo vệ môi trường cấp xã” (Đề án 712) và nhân rộng hàng nghìn Câu lạc bộ cựu chiến binh bảo vệ môi trường; các mô hình tự quản tại thôn, tổ dân phố giúp giữ vững an ninh trật tự và xây dựng đời sống văn hóa mới. Trong đó, các mô hình tự quản ở thôn, tổ dân phố tiếp tục khẳng định hiệu quả trong việc huy động sức dân tham gia giữ gìn an ninh trật tự, phòng chống tội phạm, xây dựng nếp sống văn minh.

Đặc biệt, trong phát triển kinh tế và giảm nghèo bền vững, Hội đã lan tỏa tinh thần “Bộ đội Cụ Hồ” tới hội viên và cộng đồng. Với tinh thần tự lực, tự cường, các cấp Hội đã huy động mọi nguồn lực giúp hội viên đẩy mạnh sản xuất, kinh doanh. Hiện nay, toàn Hội đang quản lý: 8.228 doanh nghiệp; 2.045 hợp tác xã; 190.021 trang trại, gia trại; thu hút hơn 780.000 lao động; 34/34 tỉnh, thành phố đã thành lập Hội/Câu lạc bộ Doanh nhân cựu chiến binh.

Các doanh nghiệp cựu chiến binh không chỉ đóng góp ngân sách nhà nước mà còn tích cực trong công tác đền ơn đáp nghĩa, xóa đói giảm nghèo. Nhờ vậy, không chỉ tạo thêm nguồn lực cho phát triển kinh tế - xã hội, các doanh nghiệp Cựu chiến binh còn góp phần lan tỏa những giá trị nhân văn sâu sắc, củng cố niềm tin của nhân dân, khẳng định phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” trong thời bình. Họ trở thành điểm tựa quan trọng trong công tác an sinh xã hội, góp phần xây dựng cộng đồng đoàn kết, nghĩa tình và phát triển bền vững.

Tính đến tháng 10/2025, tại 34 tỉnh, thành phố, hơn 8.900 căn nhà tạm, nhà dột nát của Cựu chiến binh và gia đình chính sách được xây mới với tổng kinh phí hơn 535 tỷ đồng. Nhiều địa phương như Hà Nội, Hải Phòng, Quảng Ninh, Đà Nẵng, Khánh Hòa trở thành điểm sáng trong phong trào xóa nhà tạm, nhà dột nát cho hội viên Cựu chiến binh.

Giám sát và phản biện xã hội là chức năng quan trọng của Mặt trận. Vậy Hội Cựu chiến binh Việt Nam đã phát huy vai trò này như thế nào để góp phần xây dựng Đảng, chính quyền trong sạch, vững mạnh, thưa ông?

- Thời gian qua, Hội Cựu chiến binh Việt Nam đã tích cực tham gia xây dựng pháp luật và phản biện xã hội, trọng tâm là các dự thảo luật, văn bản quy phạm liên quan đến quyền lợi của hội viên và cựu quân nhân.

Trung ương Hội phối hợp với Bộ Nội vụ và MTTQ Việt Nam tổ chức đo lường sự hài lòng của người dân đối với sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước. Triển khai đa dạng các hình thức giáo dục pháp luật, duy trì nền nếp “Ngày pháp luật 9-11”. Đồng thời, Hội thường xuyên giám sát việc thực hiện chế độ, chính sách tại địa phương, đảm bảo quyền lợi hợp pháp cho hội viên và gia đình chính sách, được dư luận đánh giá cao. Thông qua các kênh nắm bắt dư luận từ cơ sở, nhiều kiến nghị xác đáng đã được tổng hợp, chuyển tới cơ quan chức năng xem xét, giải quyết kịp thời.

Cùng với đó, Hội đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật; đổi mới nội dung, phương thức hoạt động theo hướng thiết thực, gần dân, dễ tiếp cận. Việc lồng ghép giáo dục pháp luật với các phong trào thi đua, cuộc vận động ở địa phương đã góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong hội viên và cộng đồng dân cư. Tại nhiều địa phương, Hội Cựu Chiến binh cũng là một trong những lực lượng đi đầu trong ngăn chặn, phòng chống tệ nạn xã hội, xây dựng đời sống văn hóa mới và giữ vững sự bình yên cho cộng đồng dân cư.

Vậy thưa ông, trong công tác giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ cần có những đổi mới gì để tiếp tục phát huy hiệu quả trong giai đoạn tới?

- Đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm. Trong giai đoạn mới, Hội Cựu chiến binh Việt Nam xác định cần đổi mới mạnh mẽ trên 3 phương diện. Một là tăng cường ứng dụng mạng xã hội, báo chí điện tử để truyền tải nội dung sinh động, phù hợp thị hiếu giới trẻ. Hai là lấy người trẻ làm trung tâm, khuyến khích các em chủ động tham gia thông qua các hoạt động trải nghiệm, dự án cộng đồng. Ba là kết hợp giáo dục truyền thống với rèn luyện kỹ năng sống, tinh thần khởi nghiệp và ý thức công dân trong bối cảnh hội nhập toàn cầu.

Dưới “mái nhà chung” MTTQ Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam sẽ luôn là người đồng hành tin cậy, giúp thế hệ trẻ hun đúc tinh thần yêu nước và ý chí vươn lên, xứng đáng với truyền thống vẻ vang của dân tộc, từ đó góp phần xây dựng, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Trân trọng cảm ơn Thượng tướng!