Phát triển nuôi trồng thủy sản các tỉnh phía Bắc và triển khai Đề án phát triển NTTS hồ chứa

Tại buổi họp báo Thường kỳ tháng 3 ngày 1/4, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NNMT) cho biết, ngày 2/3/2026 Bộ đã ký Quyết định số 707/QĐ-BNNMT phê duyệt Đề án Phát triển NTTS  hồ chứa giai đoạn 2026-2030. Theo đó, Đề án đặt mục tiêu đến năm 2030 giá trị NTTS đạt khoảng 16.000 tỷ đồng/năm. Tạo việc làm cho khoảng trên 80.000 lao động với mức thu nhập bình quân từ NTTS hồ chứa tăng trên 50% so với năm 2025, trong đó số lao động là đồng bào dân tộc thiểu số đạt trên 30%. Trên 50% cơ sở nuôi tham gia tổ hợp tác, HTX hoặc tham gia chuỗi liên kết. Trên 5% số cơ sở nuôi lồng bè trên các hồ chứa áp dụng quy trình thực hành nuôi trồng thủy sản NTTS tốt (VietGAP hoặc tương đương) hoặc quy trình kỹ thuật tiên tiến, thân thiện môi trường; sử dụng vật liệu làm lồng bè thân thiện với môi trường. 100% cơ sở NTTS trên hồ chứa cập nhật thông tin trên cơ sở dữ liệu quốc gia về thủy sản.  

Nhằm giới thiệu, hướng dẫn các nội dung chính của Đề án để các đơn vị, địa phương nắm, trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ các giải pháp, cách triển khai thực hiện dự kiến ngày 3/4 tới đây Bộ NNMT phối hợp với UBND tỉnh Lào Cai tổ chức hội nghị “Phát triển NTTS các tỉnh phía Bắc năm 2026 và triển khai Đề án phát triển NTTS hồ chứa giai đoạn 2026–2030”. Mục đích nhằm đánh giá kết quả sản xuất NTTS năm 2025 khu vực phía Bắc và triển khai nhiệm vụ năm 2026. Đồng thời triển khai Đề án phát triển NTTS hồ chứa giai đoạn 2026–2030.

Theo Bộ NNMT, NTTS các tỉnh phía Bắc (từ Thừa Thiên - Huế trở ra) trong những năm gần đây duy trì xu hướng tăng trưởng ổn định, với quy mô năm 2025 đạt khoảng 309 nghìn ha chiếm khoảng 23% diện tích cả nước (cả nước 1,33 triệu ha), sản lượng khoảng 1,3 triệu tấn chiếm khoảng 21 % sản lượng cả nước (NTTS cả nước 6,1 triệu tấn). Tuy chưa đóng góp nhiều cho xuất khẩu nhưng NTTS có ý nghĩa quan trọng đối với an ninh thực phẩm, tiêu dùng nội địa và tạo sinh kế cho người dân. Do đặc điểm địa hình và thời tiết không thuận lợi, NTTS các tỉnh phía Bắc thường gắn với sinh kế, có tính đa dạng nhưng manh mún.

Thông tin về các hồ chứa NTTS, Phó Cục trưởng Cục Thuỷ sản và Kiểm ngư Nhữ Văn Cẩn cho biết, cả nước hiện có khoảng 6.750 hồ chứa thủy lợi, với tổng dung tích khoảng 14,5 tỷ m³.

Việt Nam còn có 13 hồ chứa thuỷ điện có diện tích mặt nước trên 5.000 ha, tổng dung tích ước đạt trên 50 tỷ m³, có tiềm năng lớn phát triển nuôi trồng thuỷ sản. Mặc dù vậy, theo đánh giá của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, nuôi trồng thuỷ sản hồ chứa hiện nay còn phân tán, quy mô nhỏ; chưa hình thành vùng sản xuất tập trung và liên kết chuỗi, chưa chuyển sang sản xuất hàng hóa.

Năng suất và giá trị nuôi trồng thuỷ sản hồ chứa còn thấp, chưa tương xứng với tiềm năng. Các hình thức nuôi còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên, mức độ thâm canh và ứng dụng kỹ thuật còn hạn chế…

Phát biểu tại buổi Họp báo, Thứ trưởng Bộ NNMT Phùng Đức Tiến nhấn mạnh, nguyên tắc và quan điểm phát triển nuôi trồng thủy sản hồ chứa theo hướng hiệu quả, bền vững, bảo đảm hài hòa với các mục tiêu sử dụng nước khác, theo hướng tích hợp đa giá trị.

Trong thời gian tới, Bộ NNMT sẽ tập trung chỉ đạo triển khai 3 nhóm giải pháp ưu tiên. Thứ nhất, hoàn thiện thể chế và xây dựng bộ tiêu chí, quy hoạch để quản lý nuôi trồng thuỷ sản hồ chứa một cách thống nhất. Thứ hai, triển khai một số mô hình nuôi lồng công nghệ cao và mô hình đồng quản lý gắn với sinh kế bền vững để tạo đột phá sản xuất và lan tỏa.

Ưu tiên thứ ba là đầu tư hạ tầng thiết yếu và hỗ trợ chuyển đổi nghề cho người dân, đặc biệt tại các vùng hồ trọng điểm, qua đó hình thành vùng sản xuất hàng hóa và chuỗi giá trị thủy sản hồ chứa.