Sốt xuất huyết: Hạ sốt vẫn có thể chuyển nặng

Theo số liệu từ Bộ Y tế, trong nửa đầu năm 2026, cả nước ghi nhận gần 42.000 ca mắc SXH và 8 trường hợp tử vong, tăng 47,1% so với cùng kỳ năm trước. Số ca bệnh đang có xu hướng gia tăng tại nhiều tỉnh, thành, trong đó khu vực phía Nam tiếp tục là một trong những điểm nóng.

Tại TPHCM trong tuần 31 vừa qua, thành phố ghi nhận 1.130 trường hợp mắc SXH, tăng 20,8% so với trung bình 4 tuần trước. Tổng số ca SXH tích lũy từ đầu năm đến tuần 31 là 24.651 ca. Một số phường, xã có số ca mắc trên 100.000 dân cao gồm An Nhơn Tây, Chánh Phú Hòa và Minh Thạnh.

Bệnh viện Nhi Đồng TPHCM vừa cứu sống một trẻ nam 12 tuổi, nặng 50kg, ở Tây Ninh, bị sốc SXH nặng, xuất huyết tiêu hóa nặng, tổn thương gan và suy hô hấp nặng.

Tại Hà Nội, dịch cũng có xu hướng gia tăng. Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Nội, tính đến hết tuần qua toàn thành phố ghi nhận 1.259 trường hợp mắc SXH tại 115/126 xã, phường. Trong hai tuần gần đây, nhiều địa phương có số ca mắc tăng, cho thấy dịch đang bước vào giai đoạn cao điểm và tiềm ẩn nguy cơ lan rộng nếu không được kiểm soát quyết liệt.

Trước diễn biến này, Sở Y tế Hà Nội đã cử 46 đoàn công tác làm việc tại 91 xã, phường có ghi nhận ca mắc trong hai tuần gần đây. Nội dung kiểm tra tập trung vào công tác đáp ứng phòng, chống dịch, xử lý ổ dịch, giám sát véc tơ truyền bệnh, truyền thông và khả năng sẵn sàng ứng phó của địa phương.

BS Trần Huỳnh Tấn - Quản lý Y khoa Hệ thống Trung tâm Tiêm chủng VNVC cho rằng, biến đổi khí hậu có thể làm thay đổi mô hình phân bố và thời gian lưu hành của các bệnh do muỗi truyền. Sự gia tăng giao thương, du lịch và di chuyển dân cư giữa các địa phương cũng khiến virus Dengue có thêm cơ hội lan đến những khu vực mới.

Theo BS Trần Huỳnh Tấn, khoảng 1/20 người mắc SXH có triệu chứng có thể tiến triển thành SXH nặng. Tổ chức Y tế thế giới phân loại SXH nặng dựa trên ba nhóm biểu hiện chính gồm thoát huyết tương nghiêm trọng dẫn đến sốc hoặc suy hô hấp, xuất huyết nặng và suy giảm chức năng cơ quan nghiêm trọng.

Một điểm đặc biệt nguy hiểm là giai đoạn nguy kịch thường có thể xuất hiện vào thời điểm người bệnh bắt đầu hạ sốt. Vì vậy, nhiệt độ cơ thể giảm không đồng nghĩa bệnh đã qua giai đoạn nguy hiểm. Người dân cần theo dõi sát các dấu hiệu cảnh báo như đau bụng nhiều hoặc ấn đau vùng bụng, nôn ói kéo dài, chảy máu niêm mạc, lừ đừ hoặc bồn chồn, khó thở, tay chân lạnh, tiểu ít, mệt lả, bỏ ăn uống.

BSCKII Nguyễn Minh Tiến - Bệnh viện Nhi Đồng TPHCM khuyến cáo, phụ huynh cần đưa trẻ đến bệnh viện ngay khi trẻ sốt cao trên 2 ngày kèm một trong các dấu hiệu như bứt rứt, lăn lộn hoặc li bì, lơ mơ, nói sảng; chảy máu cam, chảy máu răng, ói ra máu, tiêu phân đen; đau bụng, ói; tay chân lạnh; lừ đừ, nằm một chỗ không chơi hoặc bỏ bú, bỏ ăn uống.

Các chuyên gia khuyến cáo, người dân cần thường xuyên thau rửa, đậy kín bể, chum, vại, dụng cụ chứa nước. Mỗi gia đình cần coi việc diệt muỗi, diệt lăng quăng là việc thường xuyên, không chờ đến khi khu dân cư xuất hiện ca bệnh.

Hiện nay đã có vaccine phòng SXH dành cho trẻ từ 4 tuổi trở lên và người lớn. Tuy nhiên, các chuyên gia nhấn mạnh vaccine không thay thế các biện pháp kiểm soát véc tơ và phòng muỗi đốt. Phòng bệnh vẫn phải dựa trên sự phối hợp giữa ngành y tế, chính quyền cơ sở và từng hộ gia đình.