Trong thời đại chuyển đổi số hiện nay, Internet và các nền tảng mạng xã hội đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống hằng ngày. Tuy nhiên, bên cạnh những tiện ích mang lại, nguy cơ rò rỉ, đánh cắp và lợi dụng thông tin cá nhân cũng ngày càng gia tăng với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi.
Hiện nay, nhiều gia đình muốn giữ lại hình ảnh làm kỷ niệm khi đưa hình ảnh con em mình làm Căn cước công dân (CCCD) lên mạng xã hội. Việc này tưởng chừng vô hại nhưng có thể trở thành nguồn dữ liệu để tội phạm công nghệ cao khai thác, phục vụ các chiêu trò lừa đảo, giả mạo bằng AI và xâm phạm quyền riêng tư của trẻ.
Hiện nay, nhiều hoạt động quảng cáo, marketting, mua sắm, dịch vụ làm đẹp…yêu cầu người dùng điền các thông tin cá nhân vào biểu mẫu trực tuyến (online form) để thu thập thông tin cá nhân. Khi thực hiện hành động này người dùng đã vô tình khiến dữ liệu cá nhân của mình trở thành “mỏ vàng” để các đối tượng thực hiện hành vi lừa đảo trực tuyến.
Với sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ ghép hình ảnh, giọng nói, vấn nạn nghệ sĩ bị lạm dụng hình ảnh trái phép đang trở nên nhức nhối. Mới đây, khi Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân chính thức có hiệu lực, đã giúp các nghệ sĩ không còn đơn độc trong “cuộc chiến” bảo vệ danh dự trên không gian mạng.
Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân (Luật số 91/2025/QH15) được Quốc hội ban hành vào ngày 26/6/2025 đã chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, đây là bước ngoặt quan trọng trong việc thiết lập khung pháp lý bảo vệ quyền riêng tư và an toàn dữ liệu cá nhân tại Việt Nam.
Ngay trước thời điểm Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân 2025 có hiệu lực (ngày 1/1/2026), việc Zalo bất ngờ yêu cầu hàng triệu người dùng chấp nhận điều khoản dịch vụ mới đã làm dấy lên nhiều tranh luận. Khi người dùng chỉ được đặt trước hai lựa chọn: “đồng ý tất cả” hoặc rời khỏi nền tảng, câu hỏi không còn là thủ tục cập nhật, mà là quyền lựa chọn thực chất của công dân trên không gian số.
Theo Bộ Công an, năm 2023 xảy ra hơn 1.500 vụ án lừa đảo trực tuyến nhưng bước sang năm 2024 có tới 22.200 phản ánh về lừa đảo trực tuyến. Năm 2025, các đối tượng tội phạm tập trung “săn mồi” nhằm vào giới trẻ (học sinh, sinh viên, những người thiếu kỹ năng sống và dễ bị thao túng tâm lý…).
