Tăng trưởng thiết thực
Phát biểu chỉ đạo phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 6/2026 và Hội nghị trực tuyến Chính phủ với các địa phương, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: Tăng trưởng kinh tế - xã hội chỉ có ý nghĩa khi đi cùng việc làm, thu nhập, nhà ở, giáo dục, y tế và môi trường sống tốt hơn. Yêu cầu của người đứng đầu Đảng và Nhà nước đòi hỏi tăng trưởng phải thiết thực.
Tăng trưởng chỉ có ý nghĩa khi người dân thực sự được thụ hưởng thành quả, được đảm bảo tốt hơn về việc làm, thu nhập, nhà ở, giáo dục, y tế và môi trường sống. Định hướng mang tính chiến lược của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã đặt ra một yêu cầu cấp thiết, đó là phát triển kinh tế không thể đánh đổi bằng mọi giá, đặc biệt là không thể để xảy ra nghịch lý: Xã hội giàu lên về vật chất nhưng nghèo đi về văn hóa, đạo đức.
Nói một cách dễ hiểu thì sự phát triển thực chất là quá trình chuyển hóa những con số tăng trưởng (GDP, GRDP, xuất khẩu...) thành chất lượng cuộc sống thực tế của đại đa số người dân, chấm dứt tình trạng chạy theo thành tích báo cáo hình thức và xa rời thực tiễn. Thực tế cho thấy, những con số báo cáo trên giấy đôi khi chỉ phản ánh bức tranh một chiều của sự phát triển. Một địa phương có thể đạt mức tăng trưởng kinh tế hai con số nhờ thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) hoặc khai thác tài nguyên sẵn có, nhưng một bộ phận người dân có thể vẫn chật vật với thu nhập bấp bênh, thiếu hụt nhà ở, giáo dục, môi trường sống bị ô nhiễm, thì đó là sự phát triển thiếu bền vững.
Sự tăng trưởng chỉ mang ý nghĩa đích thực khi nó đồng hành với việc tạo ra hàng triệu việc làm bền vững, đảm bảo thu nhập đủ sống để người lao động có thể tự tái sản xuất sức lao động và chăm lo toàn diện cho gia đình. Để bảo đảm phát triển thực chất, hệ thống chính sách và công tác điều hành cần tập trung vào việc tạo ra các cơ hội bình đẳng cho mọi người dân trong việc tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản. Trước hết, cần ưu tiên đầu tư ngân sách và nguồn lực xã hội cho giáo dục và y tế. Một nền giáo dục toàn diện không chỉ đào tạo ra nguồn nhân lực đáp ứng nhu cầu của nền kinh tế số mà còn phải là nơi vun đắp đạo đức, nhân cách và văn hóa con người.
Hệ thống y tế cần đảm bảo mọi người dân, đặc biệt là các nhóm yếu thế và người có thu nhập thấp đều được tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh chất lượng, tránh tình trạng bệnh tật trở thành gánh nặng đẩy nhiều gia đình vào cảnh tái nghèo. Cùng với đó, vấn đề nhà ở và môi trường sống cũng là thước đo cốt lõi của sự phát triển thực chất. Tiến trình đô thị hóa nhanh chóng đòi hỏi tư duy quy hoạch đồng bộ, bài bản, tạo ra các không gian sống xanh, sạch, an toàn và các dự án nhà ở xã hội phù hợp với túi tiền của người lao động. Không thể xem là thành công khi phát triển hạ tầng hiện đại nhưng lại đẩy người dân vào các khu dân cư chật chội, thiếu tiện ích và môi trường ô nhiễm.
Chưa hết, phát triển văn hóa cần được đặt ngang hàng với kinh tế. Các giá trị nhân văn, truyền thống tốt đẹp và bản sắc dân tộc phải được bảo tồn và phát huy trong quá trình hiện đại hóa, tạo ra nền tảng tinh thần vững chắc cho xã hội. Cần chuyển đổi mạnh mẽ từ tư duy phát triển chạy theo thành tích sang phát triển thực chất. Điều này đòi hỏi sự thay đổi căn bản trong công tác đánh giá và quản lý. Các chỉ số đo lường sự phát triển cần được bổ sung bằng các tiêu chí về chỉ số hạnh phúc, chất lượng cuộc sống, mức độ hài lòng của người dân và sự thu hẹp khoảng cách giàu nghèo.
Mỗi quyết sách ban hành phải bắt nguồn từ hơi thở thực tiễn, lắng nghe tâm tư nguyện vọng của nhân dân, lấy dân là gốc để làm thước đo cao nhất của mọi thành quả. Đội ngũ cán bộ cần có tư duy đột phá, dám nghĩ, dám làm và dám chịu trách nhiệm, loại bỏ căn bệnh thành tích và tư tưởng cục bộ ngành, địa phương. Phát triển kinh tế - xã hội thực chất là hành trình dài hơi, đòi hỏi sự kiên định, quyết liệt và tầm nhìn xa. Phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước là mệnh lệnh hành động để các cấp ủy đảng, chính quyền địa phương, bộ, ngành đổi mới phương thức quản trị, đưa ra những chương trình hành động hiệu quả, thiết thực hướng tới nhân dân, chứ không phải chỉ để... báo cáo.