Thi tốt nghiệp THPT 2026: Chiến lược làm bài môn Hóa học
Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 sẽ diễn ra trong hai ngày 11-12/6, sớm hơn khoảng nửa tháng so với các năm trước. Theo thầy Vũ Tuấn Minh - giáo viên Hóa học, Hệ thống Giáo dục HOCMAI, đề thi Hóa học năm nay có thể khó hơn về nội dung kiến thức nhưng vẫn giữ định hướng đánh giá năng lực theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Về phạm vi kiến thức, đề thi chủ yếu nằm trong chương trình lớp 12 nhưng vẫn có sự kết nối, lồng ghép những nội dung trọng tâm của lớp 10 và lớp 11 nhằm kiểm tra khả năng vận dụng kiến thức liên môn, giải quyết các tình huống thực tiễn.
Đề thi gồm 28 câu hỏi với thời gian làm bài 50 phút, tương đương khoảng 40 lệnh hỏi, được chia thành ba phần:
Phần 1: Trắc nghiệm nhiều lựa chọn (18 câu).
Phần 2: Trắc nghiệm đúng/sai (4 câu).
Phần 3: Trắc nghiệm trả lời ngắn (6 câu).
Hai dạng câu hỏi dễ khiến thí sinh mất điểm
Theo thầy Minh, đề thi năm 2026 nhiều khả năng tiếp tục duy trì hai điểm mới đã xuất hiện từ kỳ thi năm 2025, gồm câu hỏi đúng/sai và câu hỏi trả lời ngắn.
Đối với câu hỏi đúng/sai, mỗi câu gồm 4 ý nhỏ. Thí sinh phải xác định từng ý là đúng hay sai. Đây là dạng câu hỏi có tính phân hóa cao bởi chỉ cần hiểu chưa đầy đủ bản chất kiến thức hoặc nhầm lẫn ở một chi tiết nhỏ cũng có thể mất điểm.
Trong đề thi chính thức năm 2025, nhiều câu hỏi đúng/sai được xây dựng dưới dạng tình huống thí nghiệm, yêu cầu học sinh vừa hiểu bản chất phản ứng hóa học, vừa biết phân tích số liệu, xử lý thông tin và thực hiện các phép tính.
Bên cạnh đó, dạng câu hỏi trả lời ngắn yêu cầu thí sinh tự tính toán và điền chính xác kết quả cuối cùng, không có phương án lựa chọn để đối chiếu. Điều này hạn chế tình trạng khoanh ngẫu nhiên và đòi hỏi học sinh phải thực sự hiểu bản chất vấn đề.
“Các câu hỏi trả lời ngắn thường khiến nhiều học sinh mất điểm do sai sót trong tính toán hoặc làm tròn kết quả chưa đúng quy định”, thầy Minh lưu ý.
Tăng cường các câu hỏi gắn với thực tiễn
Một xu hướng nổi bật khác là sự xuất hiện ngày càng nhiều của các câu hỏi liên hệ thực tiễn.
Nội dung đề thi không chỉ dừng lại ở kiến thức sách giáo khoa mà còn gắn với đời sống, sản xuất, môi trường và các vấn đề xã hội. Chẳng hạn, những câu hỏi liên quan đến sử dụng phân bón trong nông nghiệp, nhiên liệu sinh học, năng lượng xanh hay xử lý môi trường đều có thể xuất hiện.
Theo thầy Minh, đây là định hướng phù hợp với mục tiêu phát triển năng lực của Chương trình giáo dục phổ thông 2018, giúp học sinh thấy được tính ứng dụng của môn Hóa học trong cuộc sống.
Cần đặc biệt cẩn trọng với câu hỏi đúng/sai
Một trong những điểm mà thí sinh cần lưu ý là cách tính điểm của phần đúng/sai.
Mỗi câu hỏi gồm 4 ý nhỏ:
Đúng 1 ý được 0,1 điểm.
Đúng 2 ý được 0,25 điểm.
Đúng 3 ý được 0,5 điểm.
Đúng cả 4 ý được 1 điểm.
Theo thầy Minh, đây là dạng câu hỏi rất dễ khiến học sinh mất điểm nếu chỉ học thuộc lòng mà không hiểu bản chất kiến thức.
“Các em không nên học vẹt. Hãy hiểu rõ từng khái niệm, tính chất hóa học và hiện tượng. Cần ghi chép, so sánh các trường hợp đặc biệt, các phản ứng ngoại lệ và hệ thống hóa kiến thức bằng sơ đồ hoặc bảng so sánh”, thầy Minh khuyến nghị.
Rèn kỹ năng đọc hiểu và tính toán
Với phần trả lời ngắn, kỹ năng đọc hiểu đề bài và xử lý dữ kiện đóng vai trò đặc biệt quan trọng.
Thí sinh cần biết tóm tắt thông tin, lập sơ đồ phản ứng, vận dụng linh hoạt các định luật bảo toàn nguyên tố, bảo toàn khối lượng, bảo toàn electron. Đồng thời phải cẩn trọng trong từng bước tính toán và quy tắc làm tròn kết quả.
Theo thầy Minh, một lỗi phổ biến của học sinh là làm tròn ngay từ các phép tính trung gian, dẫn đến sai lệch ở đáp án cuối cùng.
“Đừng ngại nháp kỹ và kiểm tra lại toàn bộ quá trình tính toán trước khi điền đáp án”, thầy nhấn mạnh.
Chú ý một số nội dung có tính thời sự
Dự đoán về đề thi năm nay, thầy Vũ Tuấn Minh cho rằng học sinh nên dành sự quan tâm tới một số nội dung mang tính thời sự và có tính ứng dụng cao như:
Thành phần của xăng E10.
Hiệu quả sử dụng năng lượng của xăng E10 so với xăng E5.
Các dạng bài chuẩn độ axit – bazơ.
Nội dung liên quan đến thủy tinh hữu cơ.
Đây đều là những chủ đề gắn với thực tiễn sản xuất, tiêu dùng và xu hướng phát triển năng lượng hiện nay.
Chiến lược ôn tập những ngày cuối
Trong giai đoạn nước rút trước kỳ thi, thầy Minh khuyến nghị học sinh cần ôn tập toàn diện, không bỏ qua bất kỳ phần kiến thức nào bởi nội dung lớp 10 và lớp 11 vẫn có thể xuất hiện trong đề thi.
Bên cạnh đó, việc luyện đề theo đúng cấu trúc mới là yếu tố quan trọng giúp nâng cao điểm số và làm quen với áp lực thời gian.
Khi vào phòng thi, học sinh nên ưu tiên giải quyết các câu hỏi dễ trước để tạo tâm lý tự tin và bảo đảm số điểm nền tảng. Thầy Minh cũng khuyến khích thí sinh làm bài theo phương pháp “cuốn chiếu”, hoàn thành câu nào tô đáp án ngay câu đó để hạn chế tối đa nguy cơ tô lệch.
Đối với những câu chưa chắc chắn hoặc còn vướng mắc trong tính toán, học sinh nên đánh dấu lại để quay lại xử lý sau, tránh mất quá nhiều thời gian cho một câu hỏi.
“Hóa học không chỉ là những công thức hay phương trình phản ứng, mà còn là tư duy và sự khám phá thế giới xung quanh. Hãy nỗ lực hết mình và tự tin vào năng lực của bản thân”, thầy Vũ Tuấn Minh nhắn nhủ các sĩ tử trước kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026.