Tiếng Việt – nền tảng kết nối văn hóa Việt – Lào

Tham dự chương trình về phía đầu cầu Việt Nam ông Đặng Thanh Phương, Phó Trưởng Ban Đối ngoại Nhân dân, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; đại diện Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài. Bà Vũ Chi Mai, nguyên Tổng lãnh sự Việt Nam tại Fukuoka Nhật Bản, người đồng sáng lập Mạng lưới.

Tham dự trực tiếp tại Lào có Đại sứ đặc mệnh toàn quyền Nguyễn Minh Tâm cùng cán bộ đại sứ quán; ông Nguyễn Duy Anh, Ủy viên Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Tổng Thư ký Mạng lưới giảng dạy tiếng Việt toàn cầu…

Tiếng Việt, sợi dây kết nối cộng đồng

Trong dòng chảy bền bỉ của mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Lào, có những giá trị luôn hiện diện như một sợi dây gắn kết sâu sắc. Tiếng Việt, đối với cộng đồng người Việt Nam tại Lào, không chỉ là phương tiện giao tiếp, mà còn là ký ức, là bản sắc, là cội nguồn và là cầu nối giữa các thế hệ, giữa cộng đồng với quê hương, giữa hai dân tộc Việt Nam – Lào.

Diễn đàn “Tiếng Việt – Nhịp cầu Việt Lào” với chủ đề “Tôn vinh tiếng Việt, gìn giữ bản sắc, kết nối tương lai” được tổ chức trong bối cảnh đó, không chỉ là hoạt động hưởng ứng Ngày Tôn vinh tiếng Việt trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, mà còn là một diễn đàn mang đậm tinh thần ngoại giao văn hóa và đại đoàn kết dân tộc. 

Phát biểu tại diễn đàn, Đại sứ Việt Nam tại Lào Nguyễn Minh Tâm nhấn mạnh, trong lịch sử phát triển của mỗi dân tộc, văn hóa luôn là nền tảng sâu xa nhất, trong đó ngôn ngữ giữ vị trí đặc biệt.

“Tiếng Việt không chỉ giúp chúng ta giao tiếp, mà còn định hình cách chúng ta cảm nhận thế giới, lưu giữ ký ức lịch sử và truyền tải những giá trị đạo lý của dân tộc qua các thế hệ”, Đại sứ khẳng định.

Đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, tiếng Việt chính là sợi dây gắn kết các thế hệ, giúp thế hệ trẻ hiểu về cội nguồn, từ đó hình thành niềm tự hào dân tộc. Tại Lào, nơi có mối quan hệ đặc biệt với Việt Nam, việc gìn giữ tiếng Việt càng mang ý nghĩa sâu sắc, không chỉ là giữ bản sắc mà còn góp phần vun đắp tình cảm giữa hai dân tộc.

“Đại sứ quán Việt Nam tại Lào sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ cộng đồng trong việc duy trì và phát triển các lớp học tiếng Việt, kết nối nguồn lực và tổ chức các hoạt động thiết thực nhằm lan tỏa giá trị của tiếng Việt” - Đại sứ Nguyễn Minh Tâm khẳng định.

 Ông Đặng Thanh Phương, Phó Trưởng Ban Đối ngoại Nhân dân, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng, tiếng Việt chính là “chất keo” đặc biệt gắn kết cộng đồng người Việt trên toàn thế giới.  Với hơn 6 triệu người Việt Nam sinh sống ở nước ngoài, tiếng Việt là cầu nối để các thế hệ người Việt tìm về cội nguồn, giữ vững bản sắc dân tộc trong bối cảnh hội nhập.

“Tiếng Việt không chỉ là công cụ giao tiếp, mà là căn cước văn hóa, là điểm tựa để bảo vệ sự đoàn kết, thống nhất của dân tộc Việt Nam” - ông Phương nhấn mạnh đồng thời khẳng định, từ góc nhìn này, việc gìn giữ tiếng Việt không chỉ là nhiệm vụ văn hóa, mà còn là một phần quan trọng trong việc củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Tiếp tục lan tỏa giá trị của tiếng Việt

Chia sẻ từ thực tiễn, ông Lê Văn Mùi - Chủ tịch Hội người Việt Nam tại Thủ đô Viêng Chăn cho biết, tiếng Việt đối với kiều bào không chỉ là phương tiện giao tiếp, mà là “sợi dây thiêng liêng kết nối mỗi người con xa xứ với quê hương, với cội nguồn. Những năm qua, với sự hỗ trợ của các cơ quan chức năng và sự nỗ lực của cộng đồng, phong trào dạy và học tiếng Việt tại Lào đã có nhiều chuyển biến tích cực. Nhiều lớp học được mở, nhiều hoạt động văn hóa được tổ chức, góp phần khơi dậy tình yêu tiếng Việt trong thế hệ trẻ".

Tuy nhiên, ông Mùi cũng thẳng thắn nhìn nhận những khó khăn như thiếu giáo viên, hạn chế về học liệu và áp lực từ môi trường hội nhập đa ngôn ngữ. Chính vì vậy, Hội người Việt Nam tại Viêng Chăn xác định sẽ tiếp tục mở rộng lớp học, nâng cao chất lượng giảng dạy, đẩy mạnh hoạt động văn hóa và đặc biệt là phát huy vai trò của gia đình – nơi được coi là “lớp học tiếng Việt đầu tiên và bền vững nhất”.

Ở góc độ kết nối, ông Nguyễn Duy Anh, Tổng Thư ký Mạng lưới giảng dạy tiếng Việt và văn hóa Việt Nam toàn cầu cho biết, trước khi đến với Lào, Mạng lưới đã triển khai nhiều hoạt động tại các quốc gia và khu vực có cộng đồng người Việt sinh sống.

“Mạng lưới ra đời từ chính nhu cầu kết nối những người đang giữ lửa tiếng Việt trên khắp thế giới, để không ai phải đi một mình, để những kinh nghiệm được chia sẻ và những mô hình hiệu quả được lan tỏa” - ông Nguyễn Duy Anh chia sẻ. 

Một trong những điểm nhấn của diễn đàn là các phiên tọa đàm chuyên sâu, nơi không chỉ có các nhà quản lý, chuyên gia mà còn có sự tham gia trực tiếp của giáo viên, phụ huynh, học sinh và cả những bạn trẻ người Lào đang học tiếng Việt. Những câu chuyện từ lớp học, từ gia đình và từ chính trải nghiệm của người học đã tạo nên một bức tranh sinh động về thực trạng dạy và học tiếng Việt tại Lào.

Từ những thầy cô giáo kiên trì đứng lớp trong điều kiện còn nhiều khó khăn, đến những phụ huynh nỗ lực duy trì tiếng Việt trong sinh hoạt hàng ngày; từ những học sinh người Việt đến những bạn trẻ người Lào say mê học tiếng Việt, tất cả đã cho thấy sức sống tự nhiên và khả năng lan tỏa của tiếng Việt trong đời sống cộng đồng.

Không chỉ dừng lại ở việc chia sẻ khó khăn, các phiên tọa đàm còn mang đến nhiều mô hình hiệu quả như lớp học cuối tuần, câu lạc bộ tiếng Việt, việc kết hợp dạy ngôn ngữ với hoạt động văn hóa, đọc sách, kể chuyện, ca hát. Đáng chú ý, sự tham gia của người Lào trong việc học tiếng Việt cũng cho thấy tiếng Việt đang dần trở thành một giá trị văn hóa được chia sẻ rộng hơn trong xã hội sở tại.

Từ những chia sẻ tại diễn đàn, một nhận thức chung đã được khẳng định, giữ gìn tiếng Việt không chỉ là giữ một ngôn ngữ, mà là giữ bản sắc, giữ cội nguồn và giữ sự kết nối của cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài. Đó là một hành trình dài, bắt đầu từ gia đình, được nuôi dưỡng trong cộng đồng và được tiếp nối bởi thế hệ trẻ. Diễn đàn “Tiếng Việt – Nhịp cầu Việt Lào” vì thế không chỉ là một sự kiện, mà là một thông điệp: khi tiếng Việt còn được gìn giữ, còn được yêu thương và được truyền lại, thì cội nguồn dân tộc vẫn còn và tình hữu nghị Việt Nam – Lào sẽ tiếp tục được bồi đắp bền chặt qua từng thế hệ.