Tổng Bí thư, Chủ tịch nước: Phải phòng ngừa sớm, tạo thuận lợi cho hoạt động hợp pháp của người dân, các tổ chức

Bỏ giấy phép nhưng không được bỏ trống trách nhiệm quản lý

Đồng tình với hướng cắt giảm các thủ tục, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, những nội dung được thực hiện theo Nghị quyết của Chính phủ cần được đánh giá để hoàn thiện luật. Cải cách phải giảm phiền hà nhưng không được làm giảm khả năng kiểm soát an toàn, mà phải nâng cao khả năng kiểm soát an toàn. Hai vấn đề trên phải đi liền với nhau, không thể buông lỏng và không thể coi nhẹ.

Về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ; Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu, giảm thủ tục về vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ phải đi cùng với khả năng kiểm soát đối tượng và quá trình lưu thông. Bãi bỏ giấy phép kinh doanh công cụ hỗ trợ phải gắn với việc kiểm tra các điều kiện phải tuân thủ. Đây là một loại hàng hóa đặc biệt, đặc thù, sản phẩm đặc biệt, đặc thù. Sử dụng sai đối tượng, sai mục đích có thể gây hậu quả rất nghiêm trọng.

“Phải kiểm soát nguồn gốc, người được mua, số lượng mua bán, xử lý doanh nghiệp khi chấm dứt hoạt động. Bỏ giấy phép nhưng không được bỏ trống trách nhiệm quản lý.  Ví dụ không biết nguồn gốc ở đâu, không biết quá trình vận hành thế nào, tự nhiên lại có vũ khí, phương tiện thì rất nguy hiểm”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước lưu ý, chuyển sang hậu kiểm về phòng cháy, chữa cháy phải ngăn ngừa được nguy cơ nguy hiểm trước khi xảy ra cháy. Bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu của cơ quan nhà nước không có nghĩa bỏ trách nhiệm nghiệm thu của chủ đầu tư, chủ sở hữu trước khi đưa công trình, phương tiện vào sử dụng. Thiết kế thẩm định đúng nhưng chưa bảo đảm công trình đã được thi công đúng và chưa bảo đảm được sự vận hành an toàn. Phải rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, tư vấn, thi công, giám sát trong xác nhận chất lượng thực tế; xử lý nghiêm việc xác nhận sai; làm giả hồ sơ để nghiệm thu. Những hành vi đó hoàn toàn đã có xảy ra và nếu có nó sẽ để lại những hậu quả vô cùng nghiêm trọng.

“Phải rõ trách nhiệm của chủ đầu tư, tư vấn, thi công, giám sát trong xác định chất lượng thực tế, xử lý nghiêm những việc làm sai. Người mua nhà, thuê nơi kinh doanh không thể tự kiểm chứng được chất lượng, toàn bộ hệ thống phòng cháy chữa cháy và phải chịu thay hậu quả sai phạm của chủ đầu tư. Khi có vi phạm phải khắc phục nguy cơ, xác định trách nhiệm bồi thường theo pháp luật và giải quyết quyền lợi của người bị thiệt hại”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, đồng thời chỉ rõ, việc bỏ giấy phép lưu thông phương tiện chữa cháy, cứu nạn cũng phải đi cùng với kiểm soát chất lượng, truy xuất và thu hồi những sản phẩm không an toàn.

Xác định đúng công trình cần được bảo vệ, mức độ bảo vệ

Về dự án Luật Bảo vệ công trình quan trọng liên quan đến an ninh quốc gia, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị phải xác định đúng công trình cần được bảo vệ, mức độ bảo vệ và trách nhiệm đề xuất. Phân loại phải gắn với yêu cầu bảo vệ với nguồn lực tương xứng. Mở rộng thiếu căn cứ sẽ phân tán nguồn lực; bỏ sót thì tạo ra sơ hở về an ninh an toàn. Do đó, cần thống nhất tiêu chí, rõ cơ quan rà soát, thời hạn đề xuất và trách nhiệm cập nhật các danh mục của công trình. Bảo vệ công trình phải bảo đảm khả năng vận hành liên tục và khả năng khôi phục khi có sự cố. Yêu cầu an ninh phải được tính từ lựa chọn địa điểm, thiết kế, công nghệ, vận hành, sửa chữa. Phương án bảo vệ phải có dự phòng, ứng cứu, khôi phục và diễn tập thực chất. Công trình qua nhiều địa phương phải rõ đầu mối điều phối, trách nhiệm của từng địa bàn, có cơ chế chỉ huy. Giảm phiền hà cho dân nhưng tăng trách nhiệm của các cơ quan nhà nước.

Bên cạnh đó, phải tạo cơ sở xử lý khẩn trương, đồng thời kiểm soát chặt chẽ việc thực hiện theo thẩm quyền. Tình huống đặc biệt cấp thiết đòi hỏi phải có quyết định nhanh. Luật phải bảo đảm người có trách nhiệm hành động kịp thời trong thời hạn xác định rõ những yêu cầu. Không kịp thời cũng là nguy hại, nguy hiểm. Cân nhắc kỹ việc cho phép áp dụng biện pháp bảo vệ chưa được pháp luật quy định. Luật phải xác định điều kiện, chủ thể quyết định, phạm vi, thời hạn, cơ chế giám sát; hạn chế quyền con người, quyền công dân phải có căn cứ luật định, cần thiết, tương xứng với yêu cầu bảo vệ.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đề nghị phải bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân trong phạm vi bảo vệ công trình. Hành lang bảo vệ có thể ảnh hưởng trực tiếp đến nhà ở, đất đai, sinh kế. Phạm vi và mức hạn chế phải có căn cứ, phù hợp với đặc điểm của công trình. Người dân cần được biết những ranh giới, những hoạt động được phép và cơ quan giải quyết những vướng mắc, trừ những thông tin thuộc bí mật nhà nước.