Trên vai mẹ
Trong nhiều gia đình, mẹ thường là người đầu tiên được tìm đến mỗi khi có việc cần, nhưng chưa chắc là người được hỏi han khi mệt mỏi. Tôi bắt đầu nghĩ về điều ấy từ ngày cùng vợ vào phòng sinh, rồi tiếp tục nhận ra qua những ngày nhìn con lớn lên bên mẹ.
Ngày 4/9/2024 là một ngày tôi không thể nào quên. Hôm ấy, tôi cùng vợ vào viện chờ đón con. Hơn 24 giờ trong bệnh viện, tôi chứng kiến cô ấy trải qua những cơn đau và sự mệt mỏi của cuộc sinh nở. Tôi có thể nắm tay, động viên, ở bên cạnh, nhưng không thể chịu thay những gì vợ đang trải qua. Khi con chào đời, niềm vui khiến những giờ chờ đợi dường như lùi lại phía sau. Dẫu vậy, ký ức về ngày hôm ấy vẫn nhắc tôi rằng hạnh phúc được làm cha không thể nói hết những nhọc nhằn của người mẹ.
Con tôi giờ đã hai tuổi. Con chạy đến ôm mẹ, đòi mẹ bế, gọi mẹ mỗi khi cần điều gì đó. Trong thế giới của con, mẹ dường như luôn biết con thích gì, cần gì; luôn sẵn sàng dỗ dành khi con khóc hay ở bên mỗi lúc con giật mình giữa đêm. Sự gắn bó ấy thật đáng yêu. Nhưng đôi khi, tôi tự hỏi liệu sự hiện diện bền bỉ của mẹ có khiến những chăm sóc thường ngày dần trở thành điều hiển nhiên.
Ở tuổi lên hai, con chưa thể hiểu những gì mẹ đã trải qua để sinh ra mình, càng chưa biết những đêm mất ngủ, những lúc kiệt sức hay những dự định riêng cô ấy phải tạm gác lại. Điều đó vốn tự nhiên. Nhưng theo thời gian, cách con hiểu về tình yêu thương sẽ được hình thành từ chính những gì con chứng kiến trong gia đình.
Nếu ngày nào con cũng thấy mẹ thức dậy trước, chuẩn bị bữa ăn, thu xếp đồ đạc, dỗ dành con và quán xuyến mọi việc, con có thể mặc nhiên nghĩ đó là phần việc của mẹ. Ngược lại, khi thấy bố cũng chủ động chăm con, làm việc nhà và để ý lúc mẹ mệt, con sẽ dần hiểu rằng chăm sóc gia đình là trách nhiệm chung. Những bài học đầu tiên về yêu thương có lẽ không nằm trong lời dạy, mà hiện diện ngay trong cách người lớn đối xử với nhau mỗi ngày.
Sau cuộc sinh nở, những nhọc nhằn của vợ tôi không dừng lại cùng ngày con chào đời. Cơ thể cần thời gian hồi phục, những đêm thức chăm con nối tiếp nhau, công việc lại bắt đầu khi nhịp sống gia đình đã khác trước. Con lớn lên, nhưng việc chăm sóc vẫn nằm trong vô số công việc nhỏ, lặp lại mỗi ngày, từ những điều dễ nhận thấy đến những việc ít ai để tâm.
Có lẽ, điều đáng suy nghĩ không phải là nhắc phụ nữ đã hy sinh bao nhiêu, mà là làm sao để những vất vả ấy không bị xem nhẹ chỉ vì họ đã quen gánh vác. Một công việc được làm thường xuyên không có nghĩa là nó bớt tốn thời gian, sức lực; sự tận tụy kéo dài cũng không đồng nghĩa với việc người ta không còn cần được sẻ chia. Đôi khi, chính những điều diễn ra đều đặn nhất lại dễ bị bỏ qua nhất.
Ngày 20/10, những bó hoa, món quà và lời chúc dành cho phụ nữ đều đáng quý. Nhưng khi ngày đặc biệt qua đi, bữa ăn vẫn cần chuẩn bị, quần áo vẫn cần giặt, con trẻ vẫn cần chăm sóc và công việc vẫn chờ phía trước. Nếu mọi trách nhiệm vẫn mặc nhiên đặt lên vai mẹ, một bó hoa có thể khiến mẹ vui trong khoảnh khắc, nhưng chưa chắc làm những ngày thường nhẹ nhõm hơn.
Yêu thương, vì thế, không chỉ là ghi nhận những gì một người đã làm cho gia đình, mà còn là nhận ra họ vẫn có những nhu cầu của riêng mình. Mẹ cần được nghỉ ngơi, có thời gian theo đuổi công việc, làm điều mình thích và giữ lại những khoảng riêng không bị lấp đầy bởi vai trò làm vợ, làm mẹ. Hết lòng với gia đình không có nghĩa là một người phụ nữ phải thu hẹp cuộc đời mình vào việc chăm lo cho những người thân yêu.
Con tôi còn quá nhỏ để hiểu những điều ấy. Nhưng ngay từ bây giờ, con có thể lớn lên trong một gia đình nơi việc chăm sóc không mặc nhiên thuộc về mẹ, nơi bố không đợi được nhờ mới san sẻ, và sự quan tâm dành cho mẹ không chỉ xuất hiện vào một ngày trong năm. Những gì con nhìn thấy hôm nay có thể trở thành cách con đối xử với những người mình yêu thương sau này.
Tôi mong con lớn lên khỏe mạnh, đồng thời biết trân trọng những điều bình dị mà người khác dành cho mình. Tôi cũng mong con hiểu rằng yêu thương không chỉ là đón nhận sự chăm sóc, mà còn là nhận ra khi người bên cạnh mệt mỏi, biết chủ động sẻ chia và để người mình yêu thương có cơ hội sống cuộc đời của chính họ.
Bởi người phụ nữ xứng đáng được yêu thương không chỉ vì những gì họ làm cho gia đình, mà còn vì chính con người họ, với những ước mơ, niềm vui và một cuộc đời không chỉ xoay quanh việc chăm lo cho người khác.